ŞAHSİYET DOSYASI

Kenzî Şeyh Hasan Efendi

Kenzî Şeyh Hasan Efendi (ö. 1127/1715), Ayaş'tan İstanbul'a gelerek Seyyid Alâeddin Efendi'ye intisap etmiş; hilâfetle Manisa'ya gönderilmiş Halvetî vâiz ve şairdir.

Vefat: 1715
Unvan: Ayaşlı Halvetî şeyhi, Manisa Ulu Camii vâizi ve şair

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Ayaş'tan İstanbul'a

Ankara yakınındaki Ayaş'ta doğdu. İstanbul'a gelerek zühd ve tecerrüt hayatına yöneldi.

Seyyid Alâeddin Efendi'ye intisabı

Koca Mustafa Paşa Zâviyesi postnişini Halvetî şeyhi Seyyid Alâeddin Efendi'ye intisap etti. Tarikat terbiyesini tamamladıktan sonra hilâfetle Manisa'ya gönderildi.

Manisa'da irşad ve vefatı

Uzun müddet Manisa Ulu Camii'nde vaaz ve irşad hizmeti yürüttü. 1127/1715'te vefat etti. Kaynak onu ilim ve irfan sahibi, şeriat ölçülerini gözeten, edepli, mütevazı ve salih bir derviş olarak anar.

COĞRAFÎ HAFIZAI) Şahsultan DergahıMekân kayıtlarına git →

Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını açHoca, talebe ve tarihî etki ağıAğda gör →

GELENEK İÇİ ANLATI

Menkıbeler

Gelenek içinde aktarılan hatıra ve anlatılar

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

MENKIBE · GELENEK İÇİ

Nfireddin hakkında Şeyhü'l-İslam'ın yazdığı medhiyye, Hz

Nfireddin hakkında Şeyhü'l-İslam'ın yazdığı medhiyye, Hz. Hele şu beyitlerinde hakikate ne güzel tercüman olmuştur: Nar-ı Hak cebhesiıule zllhir idi Berk ururdu tecelli-i irşlld Ne idi o alemin ta'zimi* Kul idi cümle bende VÜ azad /295/Yed-i ulyası da.ğ-ı her-dil idi Zerden eylerdi öyle istib' ad Çul giyermiş vücad-ı ptlke mümas Setr içümnüş kamisdan da murad 1 tdi takbil-i destine ikbal Han-ı Mahmad-ı saltanat-bünyad Gelmedi hiç tevazuuna halel Kim yanında ber-a-ber idi ibad Şeyh Müstakim-zade tarafından söylenmiştir: Seyyidü'l-aktıib-ı devran ol azız-i raz-dan Sünbül-i bağ-ı hakikat pir-i irşlld-ı kemal Virdi candan vasl-ı cananda rızıl-yı 'ircif' Mahva ıiid bed' -i hesti sabit-i eıwılr cemal Harf-i ve Mhliir.ından iki tarih olur Şeyh Nareddin Efendi sadru'l-esrılr-ı visal ( JL.o J Jl.r" ':ı'I J.J...p .ıaı .:r...UI J Y ) Noktalı harfler

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daralt

Menâkıbnâme’de tam metni aç →

Gelenek içi anlatı

Bu bölüm kaynak biyografideki bağlamıyla verilir; tarihî biyografiyle aynı kesinlik düzeyinde değerlendirilmez.

Habeşi-zade Rahimi Bey'in ve Seyyid Halil Ağa'nın Hz. Nfıreddin ile soh betleri Cenab-ı Nfıreddin'in irtihallerinden yirmi sene evvele aiddir. Habeşi-zade 1 l40/( 1 727-28)'ta; Seyyid Halil Ağa 1 134/( 1 722)'te irtihal etmişler ve her ikisinin na'şını Cenab-ı Nureddin gasl ve tekfin eylemiştir. Kazasker Mirza-zade Neyli Ahmed Efendi merhumun manzume-i tarihiyyesidir: GatıH a'zam Şeyh Nureddin Efendi kutb--ı asr Arifi rlllH hakikat tıakıfı esrliM dln NuM tevhld ü siylidetle misal-i neyyirin LJimi' idi rUZ U şeb ruyunda entıliM yakıtı Mustaflipaşa' da sıdk u bal ile heftad-sal Olmuş idi buk 'a-i irşadda halvet-güzrn Rıhletinde bir mahalle cem' idüp ashiıbmı Kıldı dünyadan güzer tetıhld ile ol pak-dln Hali oldu Neyliyd kendüye tlirih-i vefat Göçdü tevh1d ile Nüreddin-i kutbu'l-arifin ( .:.oi 1 WI <.J:!..UI ; f I -lo>- j Ş ) Bu manzumeyi taşa hakketmişler, türbe-i şerifenin dışına ta'lik eylemişlerdir. 426 Set'ıne-i Evliya Hz.

Nfireddin hakkında Şeyhü'l-İslam'ın yazdığı medhiyye, Hz. Sünbül terceme-i halinde geçmiş idi. Hele şu beyitlerinde hakikate ne güzel tercüman olmuştur: Nar-ı Hak cebhesiıule zllhir idi Berk ururdu tecelli-i irşlld Ne idi o alemin ta'zimi* Kul idi cümle bende VÜ azad /295/Yed-i ulyası da.ğ-ı her-dil idi Zerden eylerdi öyle istib' ad Çul giyermiş vücad-ı ptlke mümas Setr içümnüş kamisdan da murad 1 tdi takbil-i destine ikbal Han-ı Mahmad-ı saltanat-bünyad Gelmedi hiç tevazuuna halel Kim yanında ber-a-ber idi ibad Şeyh Müstakim-zade tarafından söylenmiştir: Seyyidü'l-aktıib-ı devran ol azız-i raz-dan Sünbül-i bağ-ı hakikat pir-i irşlld-ı kemal Virdi candan vasl-ı cananda rızıl-yı 'ircif' Mahva ıiid bed' -i hesti sabit-i eıwılr cemal Harf-i ve Mhliir.ından iki tarih olur Şeyh Nareddin Efendi sadru'l-esrılr-ı visal ( JL.o J Jl.r" ':ı'I J.J...p .ıaı .:r...UI J Y ) Noktalı harfler: 1 1 60 Noktasız harfler: 1 160 Suyolcu-zade'nindir: Gevher-i tıic-ı hakikat seyyid-i vala-neseb Sünbül-i bag-ı tarikat pişva-yı vasılin Sünbültler Faslı 427 • Plr-i meydan-ı keramet maz)ıa.M feyz-i illiJı Nw-bahşt1-yı teselli şem' -i bezm-i sili.ikin Mustafa.paşa şeyhi itdi dewana veda'* Çünki oldu cay-gô.hı tekye-i huld-i brnn Savt-i a'lil ile tezkrr eyle riirlhin Necib Göçdü milk-i Adn'e Nureddin-i kuıbu'l-lirifin (ı:..!)İ;WI ..,_.l:zj ı.J!..U I ;j ...;_u:. ..'.J.L. <.S...l;-Ş ) = 1 1 66-6= 1 160 (Suyolcu-zade'nin bu manzumesinin), Sandukalarının önündeki iki beyitin mü temmimi olduğu anlaşılıyor.

Bu anlatı gelenek hafızasına aittir; doğrulanabilir tarihî olayla aynı kesinlikte sunulmaz. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 3.

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

3 kayıt

İlk 3 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Divanı ve şiirleri

Bi'l-ahare üzerine kubbeli bir türbe inşa olunup, elyevm ma'mur bu lunmuştur. Müstakim-zade'nin Şerh-i Divan-ı Ali nam eserinden: "Vaktimizde serv-i sünbülistan-ı tarikat, serv-i sebz-bağ-ı hakikat Şeyh Seyyid Nu reddln-i Sünbüli (kuddise sırruhU), 1 140/( 1 728) tarihinde bimar olduklarında kendi tac-daran-ı hulefasından Hocapaşa vaizi Muabbir-zadelerin kebiri Şeyh Muham med-i Şani merhum rica ve niyazıyla bedelini tazmin edip, derhal ol maraz Hz. Azlz'den zail ve Muabbir-zade'ye nakil ve ol tir-i kazanın nişanı Şeyh Muhammed-i Şani olup, çend-eyyamda azm-i beka ve aztz-i müşarünileyh bi'l-külliyye sıhhat-nü ma ve yirmi sene daha ptraye-i hadika-i fukara oldu.

Metni gösterMetni daralt

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 3.

TARİHÎ KAYIT

Eserleri ve metinleri

Şeyh Sünbül Sinan postunda hıdmetri meşihatle kıyam ve yetmiş sene teslik-i fukaraya ihtimam edip evahir-i ömrlerinde, Anın kim açıkdır basiret götii Odur her varakdan olan ders-han O kim mii-sivadan yummuş çeşmini Beraberdir ana bahar u lıa:ı:ıln meali hasb-i hal ve za'f-ı hasara mübtela kuvvet-i basiretle ruşena olup, bu derya-yı celilü'l-i'tina, kıble-i ehl-i tevhid olan hankah-ı mecidde odur. Ayne'l-yakin çile-hane-i halvet ü erbain iken, "halvet-i adn" ( .:ı ..:.. }:>:- ) ( 1 1 60) tarihinde, Saferin sekizinci ruz-ı ,şenbede ( 1 9 Şubat 1 747 ) sinin-i sinleri dok sanaltı sale vasıl oldukta, çeşm-i Mse•bu şikilk·ı nasut u medhuş, sünbül-zar-ı la.hür Sünbüliler Faslı 425 olan ruz-ı dil-suz-ı dehşette Fatih Camii'nde sala verildi. Seng-i musallası tabı1t-ı se kine-i men'utları teşrif-saz oldukta, Akmahmud nam Şeyhü'l-lslam Muhammed Z

Metni gösterMetni daralt

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 3.

TARİHÎ KAYIT

Kenzî'nin ilâhileri

Kenzî mahlasıyla söylenmiş tasavvufî şiirler ve na‘t örneği.

Metni gösterMetni daralt

Kenzî mahlasıyla muhakkikâne ilâhiler söylediği kaydedilir.

Düşelden derdine yokdur kararım yâ Resûlallah
Değişdim aşkına dâr u diyârım yâ Resûlallah
Sana meftûn olan uşşâk ile hem-râh olup Kenzî
Fedâ olsun yolunda cümle varım yâ Resûlallah

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Şeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-Fuzalâ, c. 3, s. 2748-2762.

ÖĞÜT

Öğütleri

Ahlâk, irşad ve yaşayışa ilişkin sözler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Söz ve öğüt

Mustafa Rakım Efendi, ale°"s-seher bu rü'yasını li-ecli'l-arz huzilr-ı alilerine ge lir. Söze başlayacağı sırada, "lnş&ıllılh (la) 'dan geçirdik." demekle hem rü'yayı keşf ve hem te'vilini ifade buyururlar." (s. 1 62) Yıldız Kütüphanesi'nin mütenevviasında 3700 numaralı eser ki, Müstakim-za de'nin külliyyatını cami'dir, ondaki Hülasatü'l-Hediyye'de gördüm ki: "Seyyid Nureddin Efendi b. "Hahika-i zikr" (_?) ....ı:.:. ) tarih-i veladetleridir ( 1 064/1654 ) .

Metni gösterMetni daralt

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Sefîne-i Evliyâ - Cilt 3.

MEKÂN BAĞLANTILARI · VERİTABANI

Tekke, türbe ve irşad coğrafyası

TARİHÎ MEKÂNI) Şahsultan DergahıI) Şahsultan Dergahı , Sefîne-i Evliyâ kişi kayıtlarında 1 ayrı bağlamda anılır. Meşayıh-ı Nakşiyye'den Eğrikapılı Hattat Rasim Efendi'nin: Oldu Nureddin Efendi'm rô.h-yab-ı nfır-ı Hak (..;.>- ;j ...,.. ol; r ..l:t l ı.J!..U ı ;j <.S..U J I) Şahsultan Dergahı şeyhi Abdülkerim Efendi'nin: Geldi bir kem-ter didi bu mısraı tiirlhidir Oldu Nureddin Efendi azim-i kasr-i cinan ( .:.ıb. r j\&. <.S..l:il ı.J!..UI ;j <.S..U JI) = 1 159+ 1 = 1 160 428 Seflne-i Evliya Şair Sabih'indir: Hazret-i şeyhu'l-meşô.yıh kutb-ı pergar-ı zaman Ya'ni NCtreddın Efendi mazhar-ı sırr-ı Vedad Hankiih- ı alem-i nfuUtdan vahşet idüp Girdi halvet-gah-ı lahftta olup ahir nübad Meşrık-ı subh-ı tecelli idi ol zat-ı şerif Cisminin her zerresi bir kurs-ı hurşld-i şühad Sohbet-i li'ıdarl-i irft Bağlantılı şahsiyetler: Şeyh Kenzi Hasan Efendi.