Ara
Menü

Nasûhîzâde İkinci Alâeddin Efendi

Nasûhî’nin büyük oğlu ve halefi İkinci Alâeddin Efendi, otuz beş yıl post hizmetinde bulunmuş; Mi‘râciyye ve Regāibiyye’nin doğuşuna dair kültürel hafızada adı geçen Nasûhî şeyhidir.

Doğum
1691
Vefat
1752
Unvan
Nasûhiyye postnişini ve Nâyî Osman Dede–Salâhî çevresinin hâmisi

Kol, icâzet ve dönem bağları

Ana yol alanı bütün mensubiyetlerin yerine geçmez. Kurucu, post ve silsile rolleri ayrı kayıtlardır; birlikte görülmeleri aynı dönemde aidiyet kanıtı değildir. Kol ve ilişki fişleri mevcut CMS kayıtlarından gelir; kol yanıtı boşsa 5 Ekim 2026 araştırma envanteri gösterilir. Kaynak belirtilmemiş bağlar doğrulanmış mensubiyet gibi sunulmaz.

Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
1001
Yön
542 → 187
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Mehmed Nasûhî Efendi'nin oğludur; Tulûî Efendi hilâfeti ondan almıştır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

Nasûhî’nin oğlu ve halefi

1102/1691’de doğdu. Nasûhî Mehmed Efendi’nin büyük oğlu, halifesi ve post halefidir. Babasının vefatından sonra Nasûhiyye âsitânesinde otuz beş yıl meşihat hizmetinde bulundu. Sezâî-i Gülşenî ile aralarında muhabbet bulunduğu aktarılır.

Mi‘râciyye ve Regāibiyye meclisi

Müstakimzâde’den aktarılan bir anlatıya göre Alâeddin Efendi’nin meclisinde Abdullah Salâhaddin-i Uşşâkī, Nâyî Osman Dede ve Celvetî Mustafa Hâşim Efendi bir araya gelmiş; Mevlid gibi okunacak bir mi‘râciyye yazılması düşüncesi ortaya çıkmış ve Nâyî Osman Dede’den eser istenmiştir. Ardından regāib gecesine mahsus bir metin yazma vazifesinin Salâhî’ye verildiği nakledilir.

Rivayetlerin kronoloji sorunu

Vassâf, Nasûhiyye şeyhi Seyyid Kerâmeddin Efendi’nin bu anlatının Alâeddin devrinde geçmediğini söylediğini ayrıca kaydeder. Kerâmeddin Efendi olayı Nasûhî’nin huzuruna bağlamış; Arapça tevşihlerin Nasûhî’ye, besteye dair bazı kısımların Enderunlu İbrâhim Ağa’ya ait olduğunu ileri sürmüştür. Osman Dede, Nasûhî, Salâhî ve Hâşim Baba’nın yaşları ile vefat tarihleri anlatının tek meclisteki basit biçimini zorlaştırır. Bu yüzden kayıt, kesin eser telif kronolojisi değil, Mi‘râciyye ve Regāibiyye çevresinde oluşmuş çok katmanlı tekke hafızası olarak sunulur.

Vefatı

1165/1752’de, altmış üç yaşında vefat etti. Nasûhî Âsitânesi’nde babasının sağ tarafına defnedildi. Kızı Şerife Fâtıma’nın ise Molla hazîresinde medfun olduğu ve 1216/1801-02’de vefat ettiği kaydedilir.

Ağ ve yol

YOL BAĞLAMIHalvetiyyeYol dosyasını aç →Kişi kaydındaki tarihî yol bağlantısı; sıralı silsilede halka olduğunu tek başına göstermez.Yolun irşad atlasını aç →
KİŞİLER AĞIBağlantılarını aç3 doğrudan bağlantıAğda gör →

Şeyh, halife, aile ve post ağı

HOCASI / ŞEYHİŞeyh Tulûî Muhammed EfendiMehmed Nasûhî Efendi'nin oğludur; Tulûî Efendi hilâfeti ondan almıştır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
1001
Yön
542 → 187
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Mehmed Nasûhî Efendi'nin oğludur; Tulûî Efendi hilâfeti ondan almıştır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

HOCASI / ŞEYHİÜsküdarlı Mehmed NasûhîOğlu ve halefidir (ö. 1165/1752); Nasûhî’nin vefatından sonra dergâhın postuna geçmiştir. Nasûhî’nin Risâletü’l-velediyye adlı eseri onun için yazılmıştır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
890
Yön
53 → 187
Tür
Hoca-talebe
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Oğlu ve halefidir (ö. 1165/1752); Nasûhî’nin vefatından sonra dergâhın postuna geçmiştir. Nasûhî’nin Risâletü’l-velediyye adlı eseri onun için yazılmıştır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.

HALEFİYETÜsküdarlı Mehmed NasûhîOğlu ve halefidir; vefatından sonra tekkede postnişin olmuştur (ö. 1165/1752). Nasûhî ayrıca onun için Risâletü'l-velediyye adlı eseri kaleme almıştır.
Bu bağın kanıt fişi
İlişki kimliği
896
Yön
53 → 187
Tür
Halefiyet
Hat / varyant
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Eser / belge
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Cilt
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Sayfa
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tarih
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Doğrulama
Kaynak belirtilmemiş

İlişki / dönem açıklaması: Oğlu ve halefidir; vefatından sonra tekkede postnişin olmuştur (ö. 1165/1752). Nasûhî ayrıca onun için Risâletü'l-velediyye adlı eseri kaleme almıştır.

Her ilişki kendi kimliği ve hattıyla korunur. Künye veya sayfa bulunması, tarihî iddianın bağımsız olarak doğrulandığı anlamına gelmez.