tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
26 sonuç · “Miyân”
01Miyân Mîr
Miyân Mîr (957/1550, Sivîstan – 7 Rebîülevvel 1045 / 21 Ağustos 1635, Lahor); Kādirî şeyhi. Vahdet-i vücûdu Hint alt kıtasında en etkili savunan sûfîlerden ; Bâbürlü hânedanının dört kuşağı ona bağlıydı. Amritsar'daki Altın Mâbed'in temel merasimine davet edildiği kaydedilir.
Germiyanlı Ya‘kub Efendi
Germiyanlı Ya‘kub Efendi (ö. 979/1571-72), Sünbül Sinan ve Merkez Efendi’nin terbiyesinde yetişen; Yanya’da Sünbüliyye’yi temsil ettikten sonra İstanbul Kocamustafapaşa merkezinde irşadı sürdüren Halvetî-Sünbülî şeyhidir.
Hüsâmeddin-i Germiyânî
Hüsâmeddin-i Germiyânî (ö. 1003/1595), Germiyan'ın Şeyhli kasabasından yetişmiş; Seyyid Gazi'de müderris ve müftü, Maraş'ta kadı olarak görev yapmış Osmanlı âlimidir.
Kâtib Müftîzâde Mehmed Efendi
Kâtib Müftîzâde Mehmed Efendi (ö. 1722), Germiyan'ın Şeyhli kasabasından İstanbul'a gelerek medrese tedrisi ve Bâb Mahkemesi başkâtipliği yapan Osmanlı âlimidir.
Mûsâ Efendi (Mûsâçe)
Mûsâ Efendi yahut Mûsâçe (ö. 977/1569), Germiyan çevresinden yetişmiş; Kepenekçi Sinan Medresesi'ne kadar yükselmiş, tarih, şerh ve mesnevi türlerinde eserler vermiş Osmanlı âlimidir.
Suûdîzâde Abdülkādir Kadrî
Suûdîzâde Abdülkādir Kadrî (yaklaşık 1572-1596), medrese öğretimi yanında bazı Kur’an sûrelerine hâşiye yazmış, Arapça, Farsça ve Türkçe şiirleriyle tanınmış Osmanlı âlimidir.
Şah Muhammed Bedahşî (Molla Şah)
Şah Muhammed Bedahşî (1582–1661), Miyân Mîr’in terbiyesinde yetişerek Keşmir’de Kādirî irşadını sürdüren; Dârâ Şükûh ile Cihanârâ Begüm’ün şeyhi olan sûfî ve şairdir.
Vusûlî Hamza Efendi
Vusûlî Hamza Efendi (ö. 1003/1595), Germiyan'ın Şuhut kasabasından yetişmiş; Bursa, Sahn, Âmid ve Erzurum görevleri yanında şiirleriyle tanınmış Osmanlı âlimidir.
Yusuf b. Yakub el-Halvetî
Yanya doğumlu Yusuf b. Yakub el-Halvetî (ö. 987/1579-80 veya 989/1581), Germiyanlı Ya‘kub Efendi'nin oğlu ve halifesi; Kocamustafapaşa çevresinin tarihini yazan müellif ve Medine'de görev yapan şeyhtir.
Miyân
Ara, orta ve bel. Tasavvufî kullanımda sâlikin varlığına veya talip ile matlup arasında gerçekleşmesi takdir edilen seyr, makam ve perde aşamalarına işaret eder.
Miyân-ı bârik
İnce bel. عم Taliple matlup arasındaki bütün perdeler kalktıktan sonra geriye talibin varlık perdesi kalır, bu perdeye ince bel ve ince ara anlamında miyân-i bârik denir (us).
miyâne
498 mmdaki bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de “münâdî” anlamında iki ayette yer almaktadır (“A'râf m suresi” ve “Yûsuf suresi”. Müslümanların ük “mü'ezzin”i ezanı ve kameti Hz. Peygamber’den öğrenen Bilâl-i Habeşî’dir. m § tam. mü'ezzin-i câmi-i miyâne a. Orta cami müezzinleri. m
Delhi
Delhi · Hindistan · Esir alındıktan sonra getirilip mülhidlikle suçlanarak idam edildiği başşehir (10 Eylül 1659). İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
Miyân Mîr Türbesi, Dârâpûr
Lahor · Pakistan · 7 Rebîülevvel 1045'te (21 Ağustos 1635) vefat ettiği şehrin güneydoğusundaki mevki. Kabri Dârâ Şükûh'un başlattığı, Evrengzîb'in tamamlattığı, Lahor Valisi Nevvâb Vezîr Han'ın türbeye çevirdiği yapıdır; bugün ziyaretgâhtır. Konum yaklaşıktır.
Ecmîr (Ajmer)
Ajmer · Hindistan · 20 Mart 1615'te yakınlarında doğduğu şehir; 23 Mart 1659'da yine yakınlarında ikinci defa yenilip esir alınmıştır. Doğduğu ve yakalandığı yer aynıdır. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
Lahor
Lahor · Pakistan · 982/1575'te tahsil için gelip hayatının altmış yıldan fazlasını geçirdiği şehir; “Pîr Lâhûrî” nisbesi buradan gelir. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi ve hükümdarlar karşısındaki bağımsız tavrıyla Hindistan Kādirîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Sivîstan (Sehvân)
Sehwan · Pakistan · 957/1550'de doğduğu Sind şehri; dağlarında uzlet yaşayan Kādirî şeyhi Hızır Sivîstânî'ye burada intisap etmiştir. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi ve hükümdarlar karşısındaki bağımsız tavrıyla Hindistan Kādirîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Lahor
Lahore · Pakistan · 1647'de sûbedarlığına getirildiği şehir; Miyân Mîr ile burada tanışmış, Sekînetü'l-evliyâ 'da onun bu şehirdeki sohbetlerini kaydetmiştir. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
Samargarh (Agra yakını)
Agra · Hindistan · 8 Haziran 1658'de kardeşi Evrengzîb'in kuvvetleri karşısında mağlûp olduğu yer. Konum Agra'ya göre yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
Altın Mâbed (Harmandir Sahib)
Amritsar · Hindistan · Bir Pencabî kaynağa göre 1588'de temel atma merasimine Sih guru'su Arcun Singh tarafından davet edildiği mâbed. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi ve hükümdarlar karşısındaki bağımsız tavrıyla Hindistan Kādirîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Agra
Agra · Hindistan · Cihangir'in daveti üzerine gidip bir süre kaldığı ve padişaha tavsiyelerde bulunduğu Bâbürlü başşehri. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi ve hükümdarlar karşısındaki bağımsız tavrıyla Hindistan Kādirîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Kandehar
Kandahar · Afganistan · Safevîler'in 1633 ve 1642'de tehdit ettiği, 1652'de tek büyük askerî harekâtına kumanda ederek geri almaya çalıştığı fakat başarısız olduğu şehir. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
İlâhâbâd (Prayagraj)
Prayagraj · Hindistan · 1645'te ilk defa sûbedarlığına getirildiği eyalet merkezi; vilâyeti nâibleri vasıtasıyla idare etmiştir. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.
Sirhind
Sirhind · Hindistan · Tanınmaya başlayınca Lahor'u bırakıp gittiği şehir; hastalanınca müridi Ni'metullah Sirhindî'ye hilâfet verip dönmüştür. İmâm-ı Rabbânî'nin de merkezidir. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi ve hükümdarlar karşısındaki bağımsız tavrıyla Hindistan Kādirîliğinin başlıca temsilcilerindendir.
Menâkıb-i Şerîf'in Müellifi, Nüshaları ve Değeri
Yusuf b. Yakub'un Kocamustafapaşa hafızası. Tez ve çevrilen yazma metin karşılaştırılarak hazırlanmış editoryal inceleme.
Hindistan Kādiriyyesi: Uç'tan Lahor ve Bengal'e
Hint alt kıtasındaki Kādirî aile, şube, tekke, müellif ve coğrafya bağlarını ayıran kapsamlı dosya.