ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
14 sonuç · “Gevher”
01Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi
Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir.
Gevher
Cevher, mücevher ve kıymetli taş. Tasavvuf şiirinde mâna, sır, ilâhî sıfatların tecellisi ve insanın saklı mânevî kabiliyeti için kullanılan bir mecazdır. Denizin içindeki inci gibi, hakikatin de görünüş kabuğu içinde aranması gerektiğini anlatır. Bazı Bektaşî çevrelerinde “gevher” veya “mühür” sözü, Kerbelâ toprağıyla ilişkilendirilen secde taşları için de kullanılmıştır; bu özel kullanım genel tasavvufî anlamdan ayrıdır.
Lârende (Karaman)
Karaman · Türkiye · Eflâkî'ye göre yaklaşık yedi yıl ikamet ettiği şehir; Mevlânâ'yı burada Gevher Hatun ile evlendirdi, Sultan Veled ile kardeşi Alâeddin burada doğdu. İlişkili kişi dosyası Bahâeddin Veled : Bahâeddin Veled (1151-1231), Belh’in ilim ve vaaz geleneğini Horasan, Irak, Hicaz ve Anadolu güzergâhından Konya’ya taşıyan; Maârif’i, Burhâneddin Tirmizî’ye tesiri ve Mevlânâ’nın ilk hocası oluşuyla Mevlevî hafızanın kurucu halkalarından biri olan âlim ve mutasavvıftır.
Karaman (Lârende) Mevlevîhânesi
Karaman · Türkiye · Babasının adına yaptırılan medresede en az yedi yıl müderrislik yaptığı şehir; Gevher Hatun'la burada evlendi ve Sultan Veled ile Alâeddin burada doğdu. Annesi Mümine Hatun burada vefat etmiş, defnedildiği yere sonradan Karaman Mevlevîhânesi inşa edilmiştir.
Semerkant
Semerkant · Özbekistan · Annesi Gevher Hatun'un babası Lala Şerefeddin'in memleketi. İlişkili kişi dosyası Sultan Veled : Sultan Veled (1226–1312), Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin oğlu; Hüsâmeddin Çelebi’nin ardından irşad makamını üstlenen, Mevlevî çevrenin teşkilâtlanması ve yazılı hafızasının oluşmasında belirleyici mutasavvıf şairdir.
Kayseri Şifâiyye Medresesi
Kayseri · Türkiye · Ali b. Şaban Aksarâyî’nin coğrafi hafızası 1110/1698-99 yılında kendisine verilen tarihî Şifâiyye Medresesi. Yapıyla ilişkili kişi Ali b. Şaban el-Aksarâyî (ö. 1111/1699-1700), Aksaray’da yaklaşık otuz yıl ders ve vaaz, yirmi yıl fetva hizmeti veren; Kayseri Şifâiyye Medresesi’ne tayin edilen Osmanlı âlimidir. Kayıt, Aksarâyî Şeyh Ali Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.
Ayasofya vakıf dersiyyesi — ilk yüksek derece
İstanbul · Türkiye · Seyyid Ömer Efendi’nin Ayasofya-i Kebîr Camii vakfına bağlı dersiyyesi ibtidâ-i hâric derecesine yükseltildi. Tarihteki yazma farkı kişi dosyasında açıklanmıştır. Yapıyla ilişkili kişi Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir. Kayıt, Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.
Sahn-ı Semân — müderrislik
İstanbul · Türkiye · Zilkade 1131/Eylül-Ekim 1719’da Sahn-ı Semân medreselerinden birinde müderris oldu. Yapıyla ilişkili kişi Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir. Kayıt, Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.
İstanbul — medrese hizmet ağı
İstanbul · Türkiye · Seyyid Ömer Efendi’nin kaydedilen görevleri İstanbul’daki vakıf ve yüksek medrese ağı içinde gerçekleşti; kesin yeri belirlenemeyen medreseler için ayrı nokta üretilmedi. Biyografideki yeri Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “İstanbul — medrese hizmet ağı” durağını görünür kılar. Nokta kesin bir bina, ev veya mezar parseli iddiası taşımaz; şehir ya da bölge ölçeğindeki tarihî bağı gösterir.
Sayfalar 31–36
Muzaffer Ozak Külliyatı · «Liginanü Bidun ie selune şübelen je ejdalühu kavli lâ ilâhe illallah re ednahû imalati! con anit tariks rel hayau şübetün minel iyman. Lyman, yetmiş küsur şubedir. Bunun en efdali
Sayfalar 59–65
Muzaffer Ozak Külliyatı · lallahu aleyhi ve sellem efendimizle müşerref olur. Efendimiz kendisine sorar: — Sana tevdi olunan emaneti neden yerine getirmedin? — Hangi emaneti yâ Resûlallah? — Bağdat'ta alış-
Sayfalar 426–433
Muzaffer Ozak Külliyatı · Mazhar-1 sırrı Hudâ, Mesher-i feyz-i atâ, Meş'ar-i pûş-i hata, Pir sultan Abdülkadir.. İns-ü cin oldu hayran, Melekler kıldı devran, Arsı eyledi seyran, Pir sultan Abdülkadir.. Ber
Sayfalar 434–441
Muzaffer Ozak Külliyatı · ~450 - Muzaffer'in bu sözü, Seyhine tuttu yüzü, Kuçtu Cerrahi bizi. Halveti cevheriyiz, Cerrahi gevheriyiz.. «TERGIB» Benim şeyhim Fahri'dir, Âşıkların fahridir, ilm-i ledün bahrid
Sayfalar 493–499
Muzaffer Ozak Külliyatı · — «Ey sebeb-i hılkat-i kâ'inat olan Resûller Resûlü!.. Ey Habibim ve kalb-i selimim Ahmed!.. Resûl-ü emcedim yâ Muhammed!.. Âlemlerin Rabbi olan ve seni âlemlere rahmet olmak üzere