ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
1436 sonuç · toplam 1436 · “Bî'a” · 9/60
01nahr
G^) [Ar.] Sözlük anlam “Hayvanı boğazından kesme göğüs göğse karşılamak.” ol bu söz, bir hayvanın göğsü üz rinden bıçak vurarak boğaz d marlarmı keserek kurban etm anlamında terim olarak kul nılmıştır. Kur’ân-ı Kerîm “Kevser suresi” (108)ni…
şirk-i esbâb
ÇUJ d>i) bk. Eşyanm ve tabiatın gerçek çok yaratıcı güç olduğunu ifade bu etmek ve savunmak, bunu alinanç hâline getirmek; Allah’ı ızlı yaratıcı güç olarak kabul etçin memek
Mevâlîd-i süflî
Maden, bitki ve hayvanlardan oluşan aşağı tabiat varlıkları. Klasik kozmolojide “üç doğmuş” anlamındaki mevâlîd-i selâsenin yeryüzü mertebesini ifade eder.
müstensih
(^^A [Ar.] Bir yazması kitabı aynen kop eden veya yeniden yazan kims ler
terceme
t^) [Ar.] Hadis minde, bölüm başhğı, biyo sened gibi anlamlarda ku lan bir terim
hasbiyallâh
GUI yjıua) Allah bize yeter, taaccüp için. hasbî allâh ve ni’me’l-vekî Tanrım bana yeter; O ne güzel vekil dir
ehlüT-mağfîre
G>kJI >1) Mağfiret ehli, bağışlama sahibi anlamında Allah’ın sıfatı olarak nitelenen bir terim
ashâbu’ş-şecere
Hudeybiye Savaşı sırasında ağaç altında Hz. Peygambere biat eden sahabîlere verilen ad
maddî temizlik
Dinî hayat temizliğe büyük önem veren İ lâmiyet’in, bedende veya çevr de oluşabilecek temizlik. Bu k nuya yeri geldikçe dikkat çek miş ve “necasetten temizlik 435 mâ-halak-Allah kle (bk. bu madde) terimiyle bu konı nu açıkça dile getirilmiş…
leyle-i berât
Arair bi aylardan Şaban’m on beişinci gecesi ve Berat Kandili. 2)
çile
. Ruh temizliğine erişmek için zevk ve sefadan el çekerek sıkı perhiz yapmak için bir yerde 40 r günlük ibadet etme. Tasavvuf. kaynaklan bazı ayetleri, özellikle de Hz. Musa’nm vahiy almak üzere kırk gece Tur Dağında. kalmasmı anlatan Kur’â…
mü'tefike
Kur’ân-ı Kerîm’ Lût kavminin yok edüişi aşam smda yerle bir edilen yerleşi birimleri için kullanılan terim Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de b tekil (“Necm suresi” (53 / 53 ikisi de çokluk biçimiyle (“Tev suresi” ve “Hâkka sur si” üç ayette geçmekt…
zü’l-arş
Arşın sah-i hibi anlamında Allah’a nispet s. edilen bir Kur’ân terimi
k a'zeb
L>l) [Ar. ] Kendisini dine vererek bekârlığı evliliğe tercih eden erkek. Sahih hadislerde, c) “Cennette hiçbir bekâr erkek bualunmayacağı; bekârlığın ibadetü lerin sevabını azaltacağı, bekârların dünya ve ahirette evlilere k. göre daha sıkı…
Ulûm-i tabîiyye
Tabiat bilimleri. Klasik ilim tasniflerinde fizik, canlılar, mineraller ve gök-altı doğal olaylarını inceleyen disiplinleri kapsar.
zü’l-celâl
720 zü’l-celâl a. (JıUljj) Celâl sahibi anlamında Allah’a nispet edilen bir Kur’ân terimi. Zü-l-celâl ve’l-İkrâm a. Çl>^i j ıb^ljj) [Ar.] “Ululuk sahibi olan Allah.” anlamında olan bu söz, “esmâ'ü’lhüsnâ” (Allah’ın güzel istmleri)dan olup A…
a’nm vahiy kâtibi
Peygamber’in k ni kendisine vahiy yoluyla ulaşan ahiy ayetleri okuyarak yazdırdığı sa nda habeler. Bu konuda ilk kâtip Söz Mekke’de Abdullah ibn Sa'd i (fı Medine’de ise Zeyd ibn Sabi anla gösterilmiştir. Ayrıca o dönemde mine yaşamış kırk…
vahy-i gayri metlüv
G ^ ^f) “Okunmayan vah anlamındaki bu terim, Peygamber’in Kur'â Kerîm dışında da vahiy aldığını ifade etmekte (“Bakara suresi” (2 / 1 “Nisa suresi” “Ne suresi” gibi). Ayr Hz. Peygamber, Kur'â Kerîm dışında vahiyler a ğmı da söylemiştir: “B…
kunût
Sözlükte, “İba det etmek, itaatte bulunmak ayakta durmak. ” gibi anlamlar verilen bu söz, “Dua etmek, kötü lüklerden korunmak veya hayı elde etmek için namaz kılarak A lah’a sığınmak. ” anlamında bi fıkıh terimi niteliğini kazanmış tır. Kun…
Harâm Li Aynihi
Leş, domuz eti, şarab gibi Allahü teâlâ tarafından harâm edilen şeyler harâm li aynihidir.Bunlara helâl demek küfr olur, îmânın gitmesine sebeb olur. (Muhammed Hâdimî)
Süryânîler
Hıristiyanlıktaki katolik mezhebine bağlı olan ve süryânî dili ile konuşan bir hıristiyan topluluğu. Süryânîler, katolik kısmından Yâkûbiye fırkasındandırlar. Monafisiyye (Hazret-i Îsâ'da ilâhî ve insânî özelliklerin birleşerek tek tabîat o…
Şûûn
Arapça, hal, rütbe, önemli iş, tabiat, ihtiyaç gibi anlamları olan şe’n kelimesinin çoğuludur. Şuûn-ı Zatiyye (zata ait işler): Zat-ı Ehadiyyetteki hakikat ve aynların nakışlarından ibarettir. Tıpkı ağacın, yaprakların, çiçek ve meyvelerin,…
Kefâf-I Nefs
Arapça, yeterli miktarda olan, bir şeyin misli ve miktarı, vs. gibi anlamları içeren bir kelime. Nefse engel olmak, onu isteğinden men’ etmek, kefâf-ı nefs olarak değerlendirilir. Tasavvuf ehline göre her şeyin yeterli miktarınca olması ve…
Timâr
Osmanlı Devleti'nin geçimlerine ve hizmetlerine âit masrafları karşılamak üzere bir kısım asker ve memurlara, muayyen bölgelerde kendi nâm ve hesaplarına tahsîl selâhiyeti ile birlikte tahsîs etmiş olduğu vergi kaynaklarına verilen isim. Di…