tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
2107 sonuç · toplam 2107 · “inşâ” · 29/88
01ashâbu’l-va'îd
“Mu'tezile” (bk. bu madde) ye göre “va'îd”i, yani kötülükleri ön plana çıkaran zihniyet için kullanılan kelâm terimi, bk. ehl-i va'îd ashâbu’l-yemîn a. jMrtl) Kıyamet gününde dünyaya ilişkin amel defterinin sağ taraflarmdan verilecek olan c…
Akrab
“Daha yakın, en yakın” anlamındaki Arapça karşılaştırma sıfatı. Kur’ân’da Allah’ın insana şah damarından daha yakın olduğunu bildiren Kaf sûresi 16. âyet bağlamında, ilâhî bilme ve kuşatmanın yakınlığını anlatmak için kullanılır; mekânsal y…
kabristan
girilirken selâm ma yapılması âdet hâlini al tır. Ziyaretçi, kabristana gi ken “es-selâmün aleyküm ehli kubûr ve innâ inşâall 381 kaddesallahu sırrahu izde biküm le-lâhikûn.” (Ey kabir e de halkı! Allah’ın selâmı üzerinize olsun! înşaallah…
esmâ-i şerîfe
Allah’ın kutlu adları. esmâ'ü’l-hüsnâ a. »Lul) Allah’ın güzel adları için kullanılan terim. Kur’ân-ı Kerîm’in “A’râf suresi” nin 180. ayetinde mealen, “En güzel isimler Allah’ındır. ” ve “Ta ha suresi” nin 8. ayetinde mealen, “En güzel isim…
fikhü’r-râvî
Hadis bilimiyle uğraşan kimselerin rivayetin şartlarını, gerçekliğini, değerlerini, çeşitliliğini lâyıkıyla bilmesini ve bu inceliklere göre hadislerin sahih olup olmadığına karar vermesi veya bu konuda yetkin olması
ehl-i vücûd
İnsanlar
âlem-i misâl
İnsanm bütün olarak göründüğü bu dünya
âlem-i şehâdet
İnsan varlığının göründüğü bu dünya; eş anlams. lısı “âlem-i mülk”, “âlem-i sûret”; “âlem-i gayb” (bk. bu madde) karşıtı. L) r
ebnâ-yı âdem
İnsanoğlu
efâl-i ibâd
İnsan için iradeye dayanan ve bireye sorumluluklar yükleyen iş ve eylemler
halîl
“Cana yakın, samimî el (dost) ” anlamında olan bu söz, -ı bazı kelimelerle tamlama biçie minde dinî terimler oluşturmuşe tur. t” r § tam. halîlu’l-lâh a. Gül u Jık) Allah’ın yakın dostu ane” lammda Hz. İbrahim için kullanılan bir ad. Kur’ân…
vücûd-ı zihnî
ed. Tasa vufî edebiyatta mutasavvıf şa lerin insanın Allah tarafında yaratılışı ve bütün güzellikle insanda toplaması konusunu ş irleştiren eserler için kullandı ları ortak ad
ta'dîl ve tecvîr
Allah’ın mutl adalet sahibi oluşunun insan ra yönelik eylemlerinde bir nırlama getirip getirmediği t tışmalarım ifade eden kelâm rimi
ittihâd-ı umûmî
Genel birlik, bütün insanlarm birleşmesi
tekfir
G^) [Ar.] Hz. Peyga ber’in vahiy yoluyla insanl bildirdiği dinin temel esasl nın doğruluğunu inkâr eden kimsenin kâfirliğine onay ver veya kâfir ilân etme anlamm bir kelâm terimi
Bâbâ-yı âlem
“İnsanlığın babası” anlamında Hz. Âdem için kullanılan unvan. Bütün insanların ilk atası kabul edilmesine gönderme yapar.
azamet
Ululuk, büı yüklük. -ı § tam. azamet-i İlâhiyye a. u (ijil cjic) Allah’ın ululuğu, âr İlâhî kudretin sonsuz gücü. n a azâzîl a. CUjiy) [Ar.] İslâmî edebir, yatta iblis veya şeytana verilen rı bir ad. Kur’ân-ı Kerîm’de ve d muteber hadis kit…
avâlim-i külliyye
Külli âlemler (akl-ı Io evvel, akl-i küll, nefs-i külliyye, insân-ı kâmil). ı
arâzî-yi öşriyye
Gb^^lj I) Halkı kendiliğinden Müslüman olan ve savaş sonucu fethedilen yerlerin savaşa katılanlara bırakıldığı arazi
hakâyık-ı kevniyye
îlk yaratılıştan (madenler, bitkiler, hayvanlar, insanlar) insana gelinceye kadar yaratılmış olan âlem
Âlem-i beşer
İnsanlık dünyası ve insanların yaşadığı toplumsal alan. Beşerî hayatın geçiciliği veya ortak şartları bağlamında kullanılır.
Âlem-i âfâk
İnsanın dışındaki görünen kâinat; dış dünya. Tasavvufî okumada insanın iç dünyası olan enfüsün karşısında kullanılır.
akl-i selim
Verilen kararlarda ve hükümlerde iyi ile kötüyü, yararh ile zararlıyı ayırt etmeye yarayan insana özgü yeti, sağduyu, fıtrat
akl-i nefsânî
İnsanoğhnda kendini koruma içgüdüsü, bencillik