tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
795 sonuç · toplam 795 · “Ayb” · 2/34
01Gayb erenler
غيب!> « نلر) Göze görünmeyen veliler, Ricalw’l-gayb, malü'-gayb. Üçler, yediler, kırklar, abdallar gibi bazı veliler vardır ki, gâibtirler; göze görünmezler, kısa zamanda uzun mesafeler katettiklerine inanılır. Bkz. Tayy-i mekân, Tayy-i zam…
gaybiyye
Nusayriyye tarikatının 9. /15. yy önderlerinden Ali el-Haydarî’ye nispet edilen kollanndan birinin adı (bk. haydariyye).
gaybet (I)
gaybet (I) a. [Ar.] tas. Bir tasavvuf ehlinin ruh dünyasında oluşan huşu ve ilhamm etkisiyle bilincini kaybetme, varlık içinde yokluk gösterme durumu.
gaybet (II)
gaybet (II) a. (. c^ [Ar. ] Şiâ mezhebi çerçevesinde, “isnâaşeriyye” (bk. bu madde)nin on ikinci imamının ölmeden önce insanlar arasından kaybolup gizlenmesi inancı. Bu konuda ilk iddia, Hz. Ali’nin ilâh olduğu ve kıyamet öncesi dönerek dün…
âlem-i gayb
Öteki dünya, ebedî âlem; “âlem-i şehâdet” (bk. bu madde) karşıtı 2. Akıl ve duyular yoluyla bir şeyin özü hakkında gerçek bilgiye ulaşılamayan dünya, hazret-i lâhûtiyye Akıl ve duyular yoluyla bir şeyin özü hakkında gerçek bilgiye ulaşılama…
Şuaybiyye
Ahmediyye’nin kollarından olup Şemsuddin Muhammed b. Muhammed b. Şuayb b. Ahmed b. Ali el-Hicazî eş-Şuaybî (ö. 1040/1630) tarafıhndan kurulmuştur.
Şuayb Aleyhisselâm
Medyen ve Eyke ahâlisine gönderilen peygamber. İbrâhim aleyhisselâmın, dînini insanlara tebliğ etti. İbrâhim aleyhisselâmın veya Sâlih aleyhisselâmın neslinden olduğu rivâyet edilir. İsminin Arabça Şuayb, Süryânicede Yesrûb olduğu bildirilm…
îmân-I Gaybî
Allahü teâlânın zâtı, sıfatları, âhiret, melekler, Cennet, Cehennem, Mîzân, Sırat gibi gözle görülmeyen şeylere görmeden inanmak. Îmân-ı gaybî, îmân-ı şühûdîden (görerek inanmak) daha üstündür. Çünkü peygamberlerin îmânı, îmân-ı gaybîdir. (…
Gayb Erenleri
Bilinmeyen veliler. Her asırda mevcut ve sayıları ondan ibaret olan Allah adamları(evliyâ] hakkında kullanılan bir tâbirdir. Tasavvuf kaynaklarından birinde, bunun açıklaması şu şekilde yapılır: “Sıfat-ı gâlibeleri, huşu ve huzû-i Rabbani v…
Gayb-I Hüviyyet Ve Gayb-I Mutlak
Arapça, mutlak bilinmez veya gayb. İllet-i teayyün bakımından bu gayb, Allah’ın zatından ibarettir.
Kabri (yeri kaybolmuş)
Ustrumca (Strumica) · Kuzey Makedonya · 1874'te yerleştiği ve 29 Cemâziyelâhir 1305'te (13 Mart 1888) vefat edip öldüğü odaya defnedildiği ev. Sonradan yapılan türbe harap olmuş, yerine postahane inşa edilmiş, o da yıkılınca kabrin yeri tam…
Nusaybin
Mardin · Türkiye · Dımaşk ve Musul'dan sonra uğradığı şehir. Burada bir makam türbesi bulunmaktadır. İlişkili kişi dosyası Selmân-ı Fârisî : Selmân-ı Fârisî (ö. 36/656 [?]), hakikat arayışı İran’dan Hicaz’a uzanan, Hendek Gazvesi’ndeki tekl…
Bayburt
Bayburt · Türkiye · Sultâniye yolculuğunda uzun süre kaldığı Doğu Anadolu şehirlerinden; Menâkıbü'l-ârifîn'in bölge hakkındaki kayıtları bu seyahatlerden gelir. İlişkili kişi dosyası Ulu Ârif Çelebi : Ulu Ârif Çelebi, Sultan Veled’den sonra…
Saraybosna
Saraybosna · Bosna-Hersek · Babası Muhammed Abdülazîz'in doğduğu şehir; aile buradan Kesriye'ye hicret etmiştir. Hekimoğlu Ali Paşa'nın valiliği sırasında ilk seyahatini de Bosna'ya yapmıştır. İlişkili kişi dosyası Abdullah Salâhî Uşşâkî :…
Bayburt
Bayburt · Türkiye · Dergâh sermayesinden tahsis edilen 500'er altınlık vakıflarla kurduğu dört büyük kütüphaneden birinin bulunduğu şehir; diğerleri İstanbul, Rize ve Of'tadır. İlişkili kişi dosyası Ahmed Ziyâeddin Gümüşhânevî : Ahmed Ziyâe…
Saraybosna — dört yıllık müftülük
Saraybosna · Bosna-Hersek · Saraybosna — dört yıllık müftülük. Dört yıl Saraybosna müftülüğü yaptığı kaynaklarla doğrulanır; harita şehir merkezini gösterir. Biyografideki yeri Ali el-Arabî Efendi (ö. 1008/1599-1600), Antakya’dan İstanbul’a…
Saraybosna — Gazi Hüsrev Bey Medresesi ve müftülük
Saraybosna · Bosna-Hersek · Medrese ve fetva merkezi Çalık Ya‘kūb Efendi, Saraybosna’daki Gazi Hüsrev Bey Medresesi’nde müderrislik yaptı. Araştırmalar 1546-1552 yılları arasında yaklaşık altı yıl şehir müftülüğünü de yürüttüğünü gösterir.…
Sun‘ullah Gaybî: Dîvân, Melâmî Hafıza ve Tasavvuf Dili
Kütahya çevresi Sun‘ullah Gaybî XVII. yüzyılın önemli mutasavvıf şairlerindendir. Şiir ve mensur eserleri, Halvetî-Melâmî kavram çevrelerinin, vahdet-i vücûd yorumlarının ve yerel irşad hafızasının kesiştiği bir külliyat oluşturur. Dîvânın…
Ali el-Arabî Efendi
Ali el-Arabî Efendi (ö. 1008/1599-1600), Antakya’dan İstanbul’a gelerek Bostan Efendi’den mülâzemet alan; Saraybosna ve Hezargrad’da müftülük, İstanbul’da fetva mukabelesi ve Babadağ’da müderrislik yapan Hanefî fakih ve Osmanlı âlimidir.
Basrıkî İbrâhim Efendi
Basrıkî İbrâhim Efendi (ö. 1070/1659-60), Öziçeli Muslihuddin Efendi’nin yanında Halvetî terbiyesini tamamlayan; Saraybosna’da zâviye kuran, Ayasofya’da vaaz eden ve Saraybosna dışındaki Bosna eyaletinin fetva görevini üstlenen şeyhtir.
Basrıklı İbrâhim Efendi
Basrıkî İbrâhim Efendi (ö. 1070/1659-60), Öziçeli Muslihuddin Efendi’nin yanında Halvetî terbiyesini tamamlayan; Saraybosna’da zâviye kuran, Ayasofya’da vaaz eden ve Saraybosna dışındaki Bosna eyaletinin fetva görevini üstlenen şeyhtir.
Bosnevî Ahmed Çelebi
Bosnevî Ahmed Çelebi (ö. 983/1575), Saraybosna’dan İstanbul ve Bursa medreselerine uzanan kariyeri; hüsn-i hattı, Arap dili ve sanatlı nesriyle tanınan “Şakku’l-kamer” lakaplı Osmanlı müderrisidir.
Bosnevî İbrâhim Efendi
Bosnevî İbrâhim Efendi (ö. Şaban 1139/1727), Saraybosna’dan İstanbul’a gelerek Uzunîzâde Süleyman Efendi’nin yanında yetişen ve medrese hiyerarşisinde mûsıla-i Sahn pâyesine ulaşan Osmanlı müderrisidir.
Çalık Ya‘kūb bin Bayram Efendi
Çalık Ya‘kūb bin Bayram Efendi (ö. 975/1567-68), Ankara’dan yetişen; Hasköy, Filibe, Saraybosna, Çorlu, Edirne ve Sahn-ı Semân medreselerinde görev yapan, Saraybosna müftülüğünün ardından Bağdat kadılığına ulaşan Osmanlı âlimidir. Kaynaklar…