tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
265 sonuç · toplam 404 · “rivayet” · 6/12
01Kuddûs
Sözlük anlamı, “Temiz olmak.” olan bu söz, Allah’a nipet edildiğinde “Tertemiz, kusurdan arınmış, her türlü eksikliklerden arınmış, kutsallıklarla övülen.” anlamında “esmâ'ü’l-hüsnâ” dan olup AUah’m doksan dokuz ismini veren İbn Mâce ve Tir…
âs
Kitap, sünnet ve icmâda hükmü bulunmayan bir meseleye, aralarmdaki bağ sebebiyle, bu kaynaklardan birinde bulunan bir meselenin hükmünü vermek anlamında fıkıh terimi. § tam. kıyâs-ı fukahâ a. ( ^ ^U) fik. Fıkıh bilginlerinin üzerinde birleş…
fihris
Bir ravînin, hocalarmın adlarmı, senedlerini, rivayetlerini ve kitaplarının isimlerini yazdığı kitap. fihrist a. _^j) [ Ar.] bk. fihris
garîb
Bir hadisin senet veya metin kurgusu bakımından tek bir örnek durumunda olması veya râvîler tarafından rivayet edilmemiş biçimi. Hadis bilimi ile uğraşan bilim adamları “garîb” hadislerin tespitine önem vermişler ve bu konuda dikkate değer…
Halîm
Sözlük de anlamı, “Sabırlı, akıllı, ağırbaşlı.” lolan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” z, (Allah’ın güzel isimleriydin, olup öl “Kudretli olduğu hâlde birdenbire ve öfkelenip cezalandırmayan, zada man içinde gelişmelere göre ceza vermeyi uygun bula…
vasiyet bi’l-hac
vasiyet bi’l-hac a. fik. Bir kimsenin ölümünden sonra kendi için hac yapılmasını va yet etmesi, vasiyet bi’l-muhâbât a, bUk cu^j) fik. Bir mahn geçerli o fiyatmın altmda satılarak va yet etme. vasiyet bi’s-sehem a. (^L Cu* fik. Bir kimsenin…
ashâbın adâleti
ashâbın adâleti a. Hadis biliminde, Hz. Peygamber ashabınm hepsinin hadis rivayet etme konusunda adalet vasıfnı taşımış olmaları.
an an
an an e. [Ar.] Hadis biliminde, bir hadisin bizzat hocadan kesin olarak işitildiğini belirtmeksizin “an” (bk. bu madde) sigasıyla rivayet edilmesi.
çâh-ı Yûsuf
çâh-ı Yûsuf s. [< F.çâh + Ar. Yûsuf] Hz. Yakub’un pek sevdiği oğlu Hz. Yusufun kardeşleri tarafindan içine atıldığı kuyu ve bu olayı ifade eden terim. Bazı rivayetlere göre bu kuyunun Ürdün taraflarında olduğu, kuyuya atıldığı sırada içinde…
sârik
Hadis biliminde, görüşmediği veya irtibat kurmadığı bir ravîden hadis rivayet eden kimse.
Câmi (I)
Câmi (I) a. [< Ar.cem'] Sözlüklerde “Bir araya getirmek, toplamak” biçiminde açıklanan bu söz, “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup “Kıyamet günü insanları bir araya toplayan.” anlamında Allah’a nispet edilmiştir. Buna göre bu…
haddesenâ
Hadis biliminde, “semâ” (bk. bu madde), “kırâ'at” (bk. bu madde),“icâzet” (bk. bu madde) ve “münâvele” (bk. bu madde) yollarmdan birisiyle alman bir hadisi başkasma rivayet ederken kullanılan siga.
esmâ
GL-I) [Ar. ism’in ç. b.] “İsimler" anlamındaki bu söz, başka kelime ve terkiplerle birleşerek yeni terimler oluşturur. § tam. esmâ-i hüsnâ a. Ç^ı^ o Uçul) bk. esmâ'ü’l-hüsnâ esmâ-i İlâhiyye a. (^11 fLJ) bk. esmâ-i hüsnâ esmâ-i nebi a. (^. U…
Eş‘ariyye
Ebü’l-Hasan el-Eş‘arî’nin görüşleri çevresinde şekillenen Sünnî kelâm ekolü. Akıl yürütmeyi bütünüyle reddetmeden Kur’ân, sünnet ve erken dönem rivayet geleneğini esas alır. Özellikle Şâfiî ve Mâlikî çevrelerde yayılmış; Allah’ın sıfatları,…
mukaddes emanetler
mukaddes emanetler a. Başta Hz. Peygamber olmak üzere öteki peygamberler ile dört hailfe ve 485 mukarrep u sahabe veya İslâm büyüklerine ş ait olduğu bilinen eşyalar. Bu l emanetler, Yavuz Sultan Sem lim’in Mısır seferi ile toplanma ” ya ve…
etbâ'u’t-tâbi'în
Gerek hadis rivayetinde, gerekse Hz. Peygamber sonrası nesillere îslâm’m iyi anlatılarak öğretilmesinde büyük emeği geçen üçüncü nesil için kullanılan terim. bk. tebe'ü’t-tâbi'în
fuhûl
Beyit, hadis ve rivayetleri çok iyi anlatan veya yorumlayan kimseler.
iğrâb
Ul>l) [Ar.] Hadis biliminde, garip hadis rivayet etme ya ihb da rivayet ettiği hadiste tek kalma hurumu.
Samed
“Sıkıntıya düşüldüğü zaman kendisine baş vurulan kimse.” anlamında olan bu söz, “esmâ'ü’lhüsnâ” (Allah’ın güzel isimleri)dan olup Kur’ân-ı Kerîm’de “İhlâs suresi” (112 / 2) nde “Herkesin sığınacağı yegâne varlık” olarak geçmektedir. Bu söz,…
râsih
Sözlük anlamı, “Yerinde sabit ve ele sağlam olmak, sağlam bilgiye saman hip olmak. ” olan bu söz, “Herhangi bir şüpheye yer vermeyecek derecede sağlam bilgiye sahip tas. olan, Allah’a, Kur’ân’a ve ahret iyagününe iman eden kimse. ” için yla…
n Bâ'is
Sözlük anlamı a “harekete geçirmek, bir işle gön revlendirmek” olan bu söz, - “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah’ın güzel ) isimleri)dan olup Allah’ın sıfatı olarak “ölüleri dirilten” vasfım ifade etmektedir. Kur’ân-ı Kerîm’de geçmemekle beraber bu te…
Mukaddim
Sözlük i anlamı “Öne geçiren veya alan.” e olan bu söz, “esmâ’ü’l-hüsnâ” y (Allah’ın güzel isimleri)dan olup a “Dilediği şeyi öne alan, öncelik e veren.” anlamında Allah’a nispet edilmektedir. Bu isim, Allah’ın doksan dokuz ismini veren sa…
adâletü’s-sahâbe
u.»ıı cJIjc) Sağlıklı deliller ışığmda, sahabenin Hz. Peygamber’den yalana baş vurmadan hadis rivayet etmeleri
adâletü’r-râvî
Hadis biliminde, hadis rivayet eden kimsenin sağlıklı bir yöntem izlemesi, hata ve kusurlardan uzak olması