tarikat.orgTARİHİ VE İLİŞKİLERİ
Beyoğlu ilçesinde, Kasımpaşa'da, Kulaksız Mahallesi'ndedir. Bayramî-Melâmîlerin Helvâî Tekkesi'nden sonra İstanbul'da temellerini attıkları ikinci önemli tarikat merkezi olup XVI. yüzyıl sonlarında Saçlı Emir lakabıyla tanınan Hâşimî Osman Efendi (ö. 1595) tarafından Bayramî tekkesi olarak kurulmuştur. 1644'te Helvâî Tekkesi'ndeki Melâmî meşihatının sona ermesiyle XVIII. yüzyıl başına kadar İstanbul'daki tek Melâmî merkezi olma özelliğini sürdürmüştür. Paşmakçı Ali Dede, araya giren kısa Şâbânî meşihatının ardından burada posta geçerek tekkeyi yeniden Melâmî/Bayramî denetimine sokmuştur. Tekke 1925'e kadar sırasıyla Şâbânî, Kādirî ve Bektaşî tarikatlarının denetiminde kalmıştır.
1894 Meşihat kaydı
1894 tarihli defter kaydında Saçlı Emir Tekkesi için idarî bir kayıt yer alır. Bu belge, kurumun tarihî hafızasına aittir; manevî silsile veya kişi ilişkisi iddiası olarak kullanılmaz.
1920: mescid hizmetinde vefat sonrası tevcih
1920 tarihli kayıtta, Büyük Ayasofya Karaki Mahallesi’ndeki Saçlı Emîr Dergâhı içindeki Mahmud Çavuş Mescidi’nde imam ve hatiplik görevinin, dergâh şeyhi İzzî Efendi’nin vefatı sonrasında Bayram Efendi’ye niyabet yoluyla tevcihi ele alınır. Bu, dergâh-mescid bileşenindeki hizmet devamına ilişkin idarî kayıttır.
- Mekân türü
- tekke
- Dönem
- Tarihlendirme kişi dosyasında kesinleştirilmemiştir
- Bugünkü durum
- Haritadaki işaret kişi coğrafyası kaydından aktarılmış yaklaşık konumdur; yapının güncel fizikî durumu ve kesin parseli ayrıca doğrulanmalıdır.
- Konum güveni
- Yaklaşık tarihî çevre
Bu mekân kaydı bağlantılı kişi dosyasındaki coğrafya notundan ayrıştırılmıştır. Birincil kaynak künyesi ve kesin konum doğrulaması tamamlanmadan harita işareti yapı parseli olarak yorumlanmamalıdır. Yol bağlantısı, mekânın kurumsal türü ile bağlantılı kişinin yayımdaki ana yol kaydı birlikte değerlendirilerek kurulmuştur; bu bağ tek başına yapının bütün tarih boyunca yalnız o yola mensup olduğu anlamına gelmez. Bağlantılı kişi dosyasında kullanılan kaynaklar: Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, c. II, s. 545; Meclis-i Meşâyih defteri nr. 1758, s. 103; Hâşimî Emîr Osman ve Kutbiyye Risâlesi üzerine akademik çalışma. Mekân ilişkisi kişi biyografisinden yapılan coğrafya çıkarımıdır; yapı konumu ve güncel durum ayrı güven alanlarında değerlendirilir. Meclis-i Meşâyih Defterleri; IST_MFT_MSH_DFT02_01772_0001_0226 Meclis-i Meşâyih Defterleri; IST_MFT_MSH_DFT02_01740_0001-0001-0015
AYNI MEKÂNIN DİĞER KİŞİ BAĞLANTILARI
1 mekân kaydı ve 0 kaynak bağlamı bu dosyada birleştirilmiştir.