tarikat.orgHalvetiyye'nin ortak erken silsilesi, Zâhidiyye kavşağı, dört ana kolu ve doğrulanmış alt şubeleri tek bir ayrıntılı ağda gösterilir.
Ortak erken silsile
Halvetî kaynakları erken zinciri Hz. Ali, Hasan-ı Basrî, Habîb el-Acemî, Dâvûd-ı Tâî, Ma‘rûf-i Kerhî, Seriyyü's-Sakatî ve Cüneyd-i Bağdâdî üzerinden kurar. Bu ilk halkalar Kâdiriyye, Mevleviyye, Bayramiyye ve başka yolların geleneksel silsileleriyle de kesişir; ortak isimler daha sonraki kurumların aynı tarikat olduğu anlamına gelmez.
Zâhidiyye kavşağı
Cüneyd'den sonraki aktarım Mimşâd-ı Dîneverî, Muhammed Dîneverî ve farklı yazılışlarla kaydedilen Bekrî/Sühreverdî/Ebherî halkaları üzerinden İbrâhim Zâhid-i Geylânî'ye ulaştırılır. Zâhid Geylânî çevresinden Safeviyye ile Halvetiyye'nin yolları ayrılır.
Halvetiyye'nin ilk pîrleri
Ahî Muhammed Halvetî'den Ömer el-Halvetî'ye; oradan Ahî Mîrim, Hacı İzzeddin ve Sadreddin Hıyâvî üzerinden Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî'ye ulaşan hat yolun ilk kurucu zinciridir. Yahyâ Şirvânî'nin halifeleri tek bir düz çizgi değil, dört ana gövdeye dönüşen geniş bir irşad ağı meydana getirdi.
Dört ana gövde
Rûşeniyye Dede Ömer Rûşenî; Cemâliyye Çelebi Halife; Ahmediyye Yiğitbaşı Ahmed Şemseddin Marmaravî; Şemsiyye Ahmed Şemseddin Sivâsî etrafında belirginleşti. Alt şubeler doğrudan tek kuşaklık halifelik olarak değil, birkaç nesillik aktarım zincirleri olarak okunmalıdır.
Rûşeniyye ağacı
Rûşeniyye'den Gülşeniyye ve Demirtaşiyye; Gülşeniyye'den Sezâiyye ve Hâletiyye gelişti. Tebriz, Diyarbakır, Edirne ve Kahire bu hattın başlıca tarihî merkezleridir.
Cemâliyye ve Şâbâniyye ağacı
Cemâliyye'nin İstanbul'daki Sünbülî merkezi yanında Kastamonu merkezli Şâbâniyye geniş bir alt ağ oluşturdu. Karabaşiyye, Nasûhiyye, Çerkeşiyye, Halîliyye, Kuşadaviyye ve Bekriyye bu devamın başlıca nispetleridir. Bekriyye'nin Mısır ve Hicaz çevresindeki kolları bütün Halvetiyye'ye genellenmez.
Ahmediyye ağacı
Ahmediyye'den Sinâniyye, Uşşâkıyye ve Ramazâniyye gelişti. Uşşâkî çevrede Câhidiyye, Salahiyye, İrşâdiyye ve Mısriyye; Ramazânî çevrede Cihangiriyye, Buhûriyye, Raûfiyye, Cerrâhiyye ve Hayâtiyye belirginleşti.
Şemsiyye ağacı
Şemseddin Sivâsî'nin yolu Sivâsiyye adıyla sürdü; Abdülehad Nûrî çevresi Nûriyye'yi meydana getirdi. Tokat, Sivas ve İstanbul bu hattın temel duraklarıdır.
Tasnif sınırı
“Kırk kol” sözü tarihî yaygınlığı anlatan geleneksel bir toplamdır. Şube adları, çoklu icazetler ve bölgesel kullanımlar sebebiyle listeler değişir. Bu sayfadaki ağaç, Sefîne-i Evliyâ, Halvetî menâkıbnâmesi ve modern tasavvuf tarihi çalışmalarında ortaklaşan bağları gösterir; tartışmalı nispetler kesin hükme dönüştürülmez.