HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Hayatı ve irşad çevresi
ZBEKLER ŞEYHİ EDHEM EFENDİ
Üsküdar'da Özbekler Tekkesi şeyhi idi. Bu tekkenin banisi Darbhane Emini bir zat olup, 1 1 68/( I 7 5 5 ) senesinde Maraş'ta vefat eden Abdullah Paşa'dır. Tekkenin ye ri Üsküdar'da Sultan Tepesi nam mahalde bir tepededir. Bir güzel tekkedir, Nakşiy ye'ye mensubdur. Buharalı meş:lyıh burada post-nişin olageldiklerinden "Özbekler Tekkesi" diye şöhret bulmuştur. Hadikatü'l-Cevami'de izahat vard ır.
Edhem Efendi Buharalı olup, Maveraünnehir'dendir. 1 3 1 6/( 1 898) senesinde yetmişbeş-seksen yaşlarında irtihal eylemiştir. Orta boylu, enlice, kara sakallı, esmer ve tatlı benizli bir zat idi. Fevka'l-ade natuk, ilmen fevka'l-ade yüksek idi. San'atın da yed-i tula sahibi olup, çire-desti-i mahareti olan asar Paris umumi sergisinde teş hir edilmiş, takdir-i ammeye mazhar olmuş ve kendisine Sergi Madalyası ve bir ocak körüğü hediye olunmuştur. Bu dergahta medfûndur.
Mabeyn Başkatibi Süreyya Paşa merhuma, geceleri mütalaa için isti'mal olunur gayet san'atlı bir şam'dan i'maline karşı, Paşa, takdiren Padiş:1.h-ı zamana arz-ı keyfiy yet ile tekkesini müceddeden inşa ettirmiş ve tekke ittisalinde bir de Daru's-Sınaa yaptırmıştır.
Edhem Efendi burada dökmeciliğe, demirciliğe ve marangozluğa müte allik olan edevat cem' ile gerek Afganlılardan, gerek şehrimiz gençlerinden erbab-ı isti'dada san'at ta'lim ederlerdi. 1 293/( 1 876) senesi Rus muharebesinde Üsküdar'da teşekkül eden milli tabur ki, "Mevkib-i Hümayun" namını haiz idi, ona kumandan olmuş idi. Çaya ibtilası ziyade olup, inzivaya meyyal idi.
Herkese kendisini sevdirmiş olduğundan, Cuma günleri Üsküdar'ın uleması, urefası, şuarası ve zurefası meclis-i sohbetine şitaban olur, istifa de ederlerdi. Cenab-ı Hak rahmet-i ilahiyyesinden müstefid buyursun, amin. Tarik-ı Nakşı bendi'ye nisbeti Buhara'd