HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Hayatı ve irşad çevresi
820/( 1 4 1 7 ) senesinde dünyaya şeref vermiş, yetmişiki sene yaşamış, 892/( 1487) senesinde dar-ı cemale intikal eylemiştir. Bais-i intişftr-ı envar-ı Ruşeni ve sebeb-i i'tibar-ı l brahim-i Gülşeni'dir. Aydın Güzelhisar'ındandır. RQşeni mahlası ondan kinayedir. Tahsil-i ulum eylemek için bir hayli seneler Bursa'da sakin oldular. Bidayeten ömürlerini harabatilikle geçirmiştir. Garib bir ser-güzeşti vardır. Bursa'da bir genç delikanlıya taaşşuk edip, bu yüzden bi nihaye şurideliklerde bulunmuştur. Nazm-ı tab'ı galib olup, hicivler söylerdi. Hatta kendini bile hicv eylemiştir.
Akıbetü'l-emr tevfik-ı Rabbani erişti, avn-i Sübhani ye tişti, "Leyla, Leyla" derken Mevla'yı bulur. { I ö )a:i j 1 )66 Aşk-ı sı1riden aşk-ı ha kiki zuhfir etti. Karaman'da büyük biraderi Şeyh Alaeddin-i Halveti nezcİ ine giderek, mürşid-i müşarünileyhin himmet ve delaleti ile giriftarı bulunduğu avalim-i süfliyyeye bi'l-kül• liyye izhar-ı nedamet etti. Bakü'ye sevk-ı ilahi ile gitti. Seyyid Yahya-yı Şirvani haz retlerine mülaki oldu. Onların yed-i mürşidanelerinden şarab-ı hali içti. Sfüka-i mes ti ile halvete girip, nice erbainler çıkardı. Hayli zaman ibadat u riyazat u mücahedat ile dem-güzar oldu.
Evvelki sözleri melahi id, sonra esrar-ı ilahi oldu. O mecazi hevalar hakikata döndü. Fesahat ve elfaz-ı ta'biri takrire gelmez bir pir·i velayet-i semir oldu. Şeyhinin emriyle Tebriz, Gence ve Karabağ'da seyahat ve neşr-i tarikat buyurmuşlardır. İ ran'da bulundukları müddette keramat-ı aliyyeleri şöhret bulmuş idi. Menkuldür ki, o zaman lrak-ı Acem padişahı bulunan Uzun Hasan nam zatın id ris namında bir biraderi varmış. Daima ehlu'llah'a enis ve onlarla celis olduğundan, Dede Ömer-i. Ruşeni hazretlerinin şöhret-i aliyyelerinden haber-dar olunca, bulup ahz 66. "Mecaz hakikatin köprüsüdür.• (H)
