Muhammed Murad Efendi

Çarşamba'da doğumu ve ailesi

23 Muharrem 1203/24 Ekim 1788'de İstanbul'un Çarşamba semtinde doğdu. Babası Murad Molla Dergâhı postnişini Şeyh Hacı Abdülhalim Efendi'dir. Dergâhın ilk şeyhi Ahıskalı Beyzâde Hacı Mustafa Efendi'ydi; bu aile ve kurum çizgisi, XVII. yüzyılda yaşayan Murad Buhârî'nin biyografisiyle karıştırılmamalıdır.

Murad Molla Dergâhı ve kütüphane

İlmî tahsilini tamamladıktan sonra babasının vefatı üzerine Murad Molla Dergâhı meşihatını üstlendi. Dergâhın kıymetli yazma eserler barındıran kütüphanesinde hâfız-ı kütüb olarak da hizmet ettiği nakledilir.

Kürsü şeyhliği ve Mesnevî dersleri

Hitabeti sayesinde selâtin camilerinin kürsü şeyhleri arasına girdi ve Sultan Ahmed Camii kürsü şeyhliğine kadar yükseldi. Farsçaya hâkimdi; Mesnevî okuttu ve şerh çalışmaları yaptı.

Dârülmesnevî

1260/1844'te Çarşamba'da Dârülmesnevî'yi kurdu. Burada yaklaşık dört-beş yıl Mesnevî dersleri verdi. Sultan Abdülmecid'in kendisine duyduğu saygı ve tarikat nispeti, Sefîne'de nakledilen gelenek içi bir haber olarak korunmuş; resmî bir intisap belgesi gibi sunulmamıştır.

Hac ve vefatı

Mekke ve Medine'yi ziyaret etti. 27 Şevval 1264/26 Eylül 1848'de ansızın vefat etti ve Dârülmesnevî içindeki türbesine defnedildi.

Murad Buhârî ile kimlik ayrımı

Muhammed Murad Efendi, 1050/1640 civarında doğup 1132/1720'de vefat eden Keşmirli Muhammed Murad Buhârî değildir. İki kişi Nakşibendî çevresinde anılsa da doğum yerleri, dönemleri, mürşid ve kurum ağları birbirinden ayrıdır.