Mirza Efendi Telhisçisi Abdülbâkī Efendi

Mirza Mustafa Efendi'nin hizmet çevresi

Abdülbâkī Efendi, Şeyhülislâm Mirza Mustafa Efendi'nin kapısında hizmet ederek mülâzemet aldı. Kaynaktaki “âsitânesine intisap” sözü burada bir devlet ve ilmiye büyüğünün hâne/hizmet çevresine bağlanmayı ifade eder; tekke veya tarikat intisabı değildir.

Medrese görevleri

İkinci Gazanfer Ağa, Hızır Çavuş, Receb Paşa, Ankaravî Mehmed Efendi'nin üçüncü medresesi, Feyzullah Efendi, Sahn-ı Semân, Kürkçübaşı ve Siyavuş Paşa Sultanı medreselerinde görev yaptı.

Telhisçilik

Mirza Mustafa Efendi şeyhülislâm iken onun telhisçilik hizmetini yürüttü. Bu görev, resmî yazıların ve özet arzların hazırlanmasına ilişkin kalem hizmetidir; “Mirza Efendi Telhisçisi” adıyla tanınması buradan gelir.

Vefatı

26 Cemâziyelâhir 1142/Ocak 1730'da vefat etti. Kaynak onu resmî ilimler çevresinde, samimi ve temiz sözlü bir kişi olarak tasvir eder.

Müderrislik basamakları

Şeyhülislâm Mirza Mustafa Efendi'nin âsitânesine intisap edip mülâzemet şerefini kazanan Abdülbâkī Efendi, alışılmış medrese devriyle kırk akçe medreseden mâzul kaldıktan sonra 1119 Safer'inde yeni ihdas edilen Sâniye-i Gazanfer Ağa Medresesi'ne tayin edildi. 1123 Receb'inde Turşucuzâde Seyyid Mustafa Efendi'nin yerine Hızır Çavuş Medresesi, 1127 Muharrem'inde Vizeli Seyyid Mehmed Efendi'nin yerine Receb Paşa Medresesi, 1130 Rebîülâhir'inde Mukīmzâde Yahyâ Efendi'nin yerine Şeyhülislâm Ankaravî Mehmed Efendi'nin üçüncü medresesi, 1133 Zilhicce'sinde Müneccimbaşı Mustafa Efendi'nin yerine mûsıla-i Sahn itibarıyla Şeyhülislâm Seyyid Feyzullah Efendi Medresesi kendisine verildi. 1138 Şâban'ında Sahn medreselerinden birine, 1139 Şevval'inde Fındıkzâde İbrâhim Efendi'nin yerine ibtidâ altmışlı itibarıyla Kürkçübaşı dârülifâdesine, 1142 Muharrem'inde Ağazâde İsmâil Efendi'nin yerine Siyavuş Paşa Sultanı Medresesi'ne tayin edildi.

Aynı yılın Cemâziyelâhirinin yirmi altıncı pazartesi günü vefat etti; boşalan medresesi, Ûlâ-yı Zekeriyyâ Medresesi müderrisi olan sâbık şeyhülislâm Mehmed Efendizâde Feyzullah Efendi'ye tevcih olundu.