ŞAHSİYET DOSYASI

Mahmud es-Sâdıkī el-Gîlânî

Mahmud es-Sâdıkī el-Gîlânî (ö. yaklaşık 970/1562-63), Gîlân'dan Osmanlı ülkesine gelen, resmî görevleri reddedip Medine'ye yerleşen Nakşibendî âlim ve Beyzâvî hâşiyesi müellifidir.

Vefat: 1563
Unvan: Nakşibendî âlim, müfessir ve Medine mücaviri

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Gîlân'dan Osmanlı ülkesine

Gîlân'da doğdu ve ilim tahsilini tamamladıktan sonra yaklaşık 940/1533-34'te Osmanlı ülkesine geldi. Devrin âlimleriyle ilmî müzakerelerde bulundu; bilgisi ve yetkinliğiyle tanındı.

Görevleri reddedişi ve Medine'ye hicreti

Sadrazam İbrâhim Paşa kendisine maaş ve yüksek görevler teklif ettiyse de tasavvuf, zühd ve kanaat yönelişi sebebiyle kabul etmedi. İbrâhim Paşa'nın düşüşünden sonra Medine'ye hicret ederek mücavir oldu ve yaklaşık 970/1562-63'te orada vefat etti.

İlmî kişiliği ve eseri

Nakşibendî yoluna mensuptu. Beyzâvî Tefsiri üzerine bir hâşiye yazdı. Atâyî müellif hattından aktarılmış bir nüshayı gördüğünü ve bitiş tarihinin Muharrem 953 olduğunu söyler; derkenar kaydı ise eserin Muharrem 951'de Mısır'da tamamlandığını bildirir. İki kayıt arasındaki fark gizlenmemiştir.

COĞRAFÎ HAFIZAMedine

Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını açHoca, talebe ve tarihî etki ağıAğda gör →

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Beyzâvî Tefsiri hâşiyesi

Beyzâvî'nin tefsiri üzerine müşkil meseleleri tartışan bir hâşiye yazdı.

Metni gösterMetni daralt

Atâyî gördüğü nüshada Muharrem 953 tarihini kaydeder. Metnin derkenarı ise Muharrem 951'de Mısır'da tamamlandığını ve ardından Medine'ye geçildiğini söyler. Bu iç kaynak ihtilafı tek tarihe zorlanmamıştır.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 404-410.

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

[1]Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 404-410

Ortak kaynak kataloğunu aç →