HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Sobuca'dan İstanbul'a
Şeyh İbrâhim'in oğlu olarak 1053/1643-44'te Menteşe sancağının Sobuca köyünde doğdu. İlk öğrenimini babasından gördü; ardından İzmir müftüsü İbrâhim Efendi'nin derslerine devam etti. İstanbul'a gelerek medrese tahsilini ve mülâzemet yolunu sürdürdü.
Şeyh Murad Efendi ve Nakşbendiyye
İlmî meslek içindeyken zühd ve ibadete yöneldi; Nakşbendî şeyhi Murad Efendi'ye intisap ederek tarikat terbiyesini tamamladı. Ayasofya vâizi İspirî Ali Efendi'nin ailesiyle kurduğu evlilik bağı sebebiyle “İspirî Damadı” adıyla tanındı.
Ders ve vâizlik hizmeti
Hoca Paşa Camii'nde ders verdi. 1101/1689-90'da Fatih, 1103/1691-92'de Bayezid, 1105/1693-94'te Süleymaniye ve 1106/1694-95'te Ayasofya Camii vâizliğine geçti. Sultan II. Mustafa'nın seferine ordu vâizi olarak katıldı. 1111/1699-1700'de Hekim Çelebi Zâviyesi'nin meşihatı da kendisine verildi.
Vefatı
13 Cemâziyelevvel 1120/1 Ağustos 1708'de vefat etti. Topkapı dışındaki Kadızâde civarına defnedildi. Kaynak onu hadis ve tefsir bilgisiyle öne çıkan, öğretim ile irşadı birlikte yürüten bir âlim olarak tanıtır.
Eğitim ve irşad çevresi
Adı geçen başlıca bağlar İspirî Damadı Hısmı Osman Efendi (talebesi), İzmir Müftüsü İbrahim Efendi (hocası) ve Nakşibendi Şeyhi Murad Efendi (şeyhi) şeklindedir.
Görev ve hareket çizgisi
Kayıtlarda öne çıkan duraklar 1690 dolaylarında Fatih Camii (vaiz), 1692 dolaylarında Bayezid II Camii (vaiz), 1694 dolaylarında Süleymaniye Camii (vaiz), 1695 dolaylarında Ayasofya Camii (vaiz) ve 1708 dolaylarında Hekim Çelebi Tekkesi (şeyh) olarak sıralanır. Bu seçki bütün tayinleri değil, hayat çizgisini görünür kılan başlıca durakları gösterir.