COĞRAFİ HAFIZA · CANLI VERİ

Tasavvuf haritası

Harita, Directus’taki mekân koleksiyonundan otomatik beslenir. Yapı koordinatları ve şehir düzeyindeki tarihî kayıtlar birbirinden ayrılır; konumu bulunmayan kayıtlar araştırma dizininde kalır.

Koordinatlı mekânŞehir düzeyi3550 nokta · 3548 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

3679toplam tarihî kayıt

3551haritada görünür

128konumu araştırılıyor

633şehir / bölge

Ayrıntılı mekân dizini →

METİN ALTERNATİFİ · SÜZÜLMÜŞ DİZİN2353–2400 / 3679

Haritadaki kayıtların klavyeyle erişilebilir metin karşılığı. Her sayfada en fazla 48 mekân gösterilir.

İstanbul · TürkiyeKa'B Makamı / TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. KA'B (R.A.)” adıyla, SAHABE çevresinde, FATİH/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Sahabe nispetli İstanbul ziyaretgâhlarında kabir, makam ve geleneksel nispet birbirine eşit sayılmamalıdır. Adres tarifi HACI HÜSREV PARKI İÇİNDEKOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKabakulak DergâhıKaynakta geçen mekân Kabakulak Dergâhı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Seyyid Velâyet Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKabakulak Kādirî Dergâhı HazîresiEdhem Baba'nın 1887'de defnedildiği Karagümrük'teki Kādirî dergâh hazîresi. Kişi, kol ve silsile ilişkileri ilgili dosyalarda birlikte gösterilir. Yapıyla ilişkili kişi Müştâk Baba’nın oğlu İbrâhim Edhem Baba (yaklaşık 1804–1887), Bitlis’te yetişen; Bağdat, Basra, Hindistan ve Horasan seyahatlerinden sonra Erzurum ve İstanbul’da yaşayan, semâ meclisleri ve hayırseverliğiyle tanınan Kādirî şeyhidir. Kayıt, Müştâkzâde İbrâhim Edhem Baba’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKadem TekkesiKaynakta geçen mekân Kadem Tekkesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Seyyid Velâyet Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKadem-i Şerif Sa‘dî TekkesiKuruluş Kadem-i Şerif Tekkesi, Sadrazam Halil Hamîd Paşa’nın Etyemez-Davutpaşa çevresindeki Kapıcıbaşı Konağı’nı satın alıp vakfetmesiyle yaklaşık 1190/1776’da kuruldu. Şam’dan İstanbul’a gelen Sa‘dî şeyhi Muhammed Ziyâd Efendi kurucu postnişin oldu. Âyin günü ve şehir hayatı Başlangıçta perşembe günleri yapılan Sa‘dî mukabelesi, Etyemez Dergâhı’nın âyin günüyle çakışmaması için salıya alındı. Sefîne, devlet ricâlinin de dergâhtaki mukabelelere katıldığını aktarır. Post silsilesi Sefîne’de Muhammed Ziyâd’dan sonra Ahmed Efendi, Muhammed Efendi, Muhyiddin Efendi, Abdüllatif Efendi, Ahmed Âgâh Efendi, İsmâil Bedreddin Efendi ve Hâfız Abdüllatif Salâhaddin Efendi postnişin olarak sıralanır. Bu sıra aile nesebi, vekâlet ve meşihat tevcihinin her zaman aynı çizgide ilerlemediğini gösterir. Hazîre Kurucu Muhammed Ziyâd Efendi 1205/1791’de tekke hazîresine defnedildi. Aynı mekâna ait ziyaretgâh veri kümesindeki 1261 tarihli kayıt, kurucunun vefat tarihiyle uyuşmadığından kişi kronolojisine aktarılmamıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKadı Hüsam Medresesi960/1553'ten Ramazan 974/1567'deki vefatına kadar, on yıl kadar müderrislik yaptığı medrese. İlişkili kişi dosyası Naîmî Çeşmecizâde Nimetullah : Naîmî Çeşmecizâde Nimetullah (ö. Ramazan 974/Mart-Nisan 1567), İstanbul doğumlu; vakıf muhasebesi, medrese eğitimi, hat, inşâ ve şiir alanlarında tanınan Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKadıköyYaptırdığı üç çeşmeden birinin bulunduğu semt; diğer ikisi Üsküdar'dadır. Konum semt merkezine göre yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Selâmî Ali Efendi : Selâmî Ali Efendi (ö. 1691), Menteşe'den İstanbul ilmiye çevresine giren, İstanköy müftülüğünden sonra Zâkirzâde Abdullah Efendi'ye intisap eden; Bursa ve Üsküdar'da irşad, tekke, cami, mahalle ve vakıf ağı kuran Celvetî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKalenderhane Medresesi951/1544-45'te kırk akçe ile, iki kazaskerin yaptığı imtihanı geçerek müderris olduğu medrese. İlişkili kişi dosyası Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi : Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi (ö. 1568), Ebüssuûd ve Kemalpaşazâde çevresinde yetişen; müderrislik, kadılık ve Anadolu kazaskerliği yapan, tefsirden nahve uzanan eserler ve Arapça Kasîde-i Mîmiyye kaleme alan Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKalenderhane Medresesi944 Rebîülâhirinde 40 akçe ile Taşköprîzâde Ahmed Efendi'nin yerine müderris olduğu medrese. İlişkili kişi dosyası Baldırzâde Abdurrahman Efendi : Baldırzâde Abdurrahman Efendi (ö. Şaban 970/1563), Zenbilli Ali Cemâlî’nin muîdi ve mülâzımı olarak yetişen; İstanbul, Edirne ve Tire medreselerinden sonra Medine ve Halep kadılıklarında bulunan Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKalenderhâne Medresesi1536'da tayin edildiği medrese; İstanbul'daki yükselişinin basamaklarından. İlişkili kişi dosyası Taşköprizâde Ahmed Efendi : Taşköprizâde Ahmed Efendi (1495-1561), Osmanlı âlim ve şeyh biyografilerini Şakā’iku’n-Nu‘mâniyye’de bir araya getiren; ilimler tasnifi, kelâm, mantık ve belâgat alanlarında eserler veren âlim ve kadıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKanlıca (İdrîs-i Muhtefî ile ilgili muhit)On beş yaşında görüştüğünü bildirdiği Melâmî-Hamzavî kutbu İdrîs-i Muhtefî'nin (ö. 1024/1615) İstanbul'daki muhiti. Melâmîler tekke tutmadığından mekân kaydı kesin değildir; konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi : Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi (yaklaşık 1592-1655), Aksaray’daki dergâhında uzun süre irşad eden; Bayramî-Melâmî ve Hamzavî hafızada öne çıkan, Halvetî çevrelerle de temasları kaydedilen Dîvân ve Dil-i Dânâ sahibi sûfî şairdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKapu CâmiiKaynakta geçen mekân Kapu Câmii , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh Hüseyin Efendi.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKapıbaşı DergâhıKapıbaşı Dergâhı, Meclis-i Meşâyih ve tekke-zâviye defterlerini inceleyen çalışmada görev tevcihi, merkez tekke düzeni veya tekke ailesi kaydı bağlamında anılır. Bu kayıt kurumun coğrafi denetim ağını görünür kılmak amacıyla yayımlanmıştır; açık adres ve bugünkü yapı durumu ayrıca doğrulanacaktır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKara Ahmed Türbesi çevresiBir yön tarifinden doğan kayıt Sefîne-i Evliyâ bu kaydı bağımsız bir tekke olarak değil, Seyyid Halil Efendi’nin mezarını tarif etmek için “Kara Ahmed Türbesi’nin karşı sırasında” ifadesiyle verir. Bu nedenle mekân türü türbeden ziyade tarihî defin çevresi olarak düzenlenmiştir. Nakşibendî hafıza Seyyid Halil Efendi, Muhammed Emin Tokadî’nin halifelerindendir. Kişi dosyası mezarını şeyhi ve Müstakimzâde çevresindeki defin ağıyla ilişkilendirir; kaynaklardaki yön tariflerinin aynı kentsel mezarlık dokusuna işaret edip etmediği ayrıca karşılaştırılmalıdır. Belirsizlik kaydı Şehir bağlamı İstanbul olarak korunmuş, fakat “Kara Ahmed” adının hangi türbe veya yerel kullanım olduğunu kesinleştirmeden ilçe ve koordinat eklenmemiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarababa1924-25'teki kayıt Karababa Tekkesi , Hüseyin Vassâf'ın tekkelerin kapanmasından hemen önce verdiği cetvelde Rifâiyye'ye bağlı görünür. Kayıt yeri Çemberlitaş , âyin günü ise Salı olarak verilmiştir. Postnişin Cetvelde tekkenin şeyhi Şeyh Haydar Efendi (Karababa) olarak kayıtlıdır. Bu bağlantı, yalnızca ad benzerliğine değil tekke adı, semt, tarikat aidiyeti ve tarih kesitinin birlikte örtüşmesine dayanır. Kaynakların birlikte okunması Risâle-i Rifâiyye mekânı 56 İstanbul merkezi arasında sayarken Sefîne aynı yapının 1924-25'teki şeyh ve âyin gününü verir. Böylece liste maddesi, kişi ve icra takvimi bulunan tarihî bir tekke kaydına dönüşür.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarababa TekkesiKaynakta geçen mekân Karababa Tekkesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Seyyid Velâyet Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarababa TekkesiTâhir Ağa Dergâhı'ndan intikal eden bazı eserlerinin bulunduğu yer. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Osmânzâde Hüseyin Vassâf : Osmânzâde Hüseyin Vassâf, beş ciltlik Sefîne-i Evliyâ’sıyla geç Osmanlı tasavvuf, tekke, kişi ve edebiyat tarihinin en geniş biyografi kaynaklarından birini bırakan müelliftir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarabaş Ahmed Efendi el-Cerrahi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH KARABAŞ AHMED EFENDİ EL-CERRAHİ” adıyla, CERRAHİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi DAVUTAĞA CD. NO:21, SERTARİKZADE TEKKESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1180 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarabaş Velî Tekkesi (Atik Vâlide Camii yanı)Şâbâniyye’nin Karabaşiyye kolunun pîri Şeyh Karabaş Velî’nin irşad faaliyetinde bulunduğu tekkedir. Mehmed Nasûhî burada Karabaş Velî’ye intisap etmiş ve şeyhin kendisine tahsis ettiği hücrede halvete girmiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaraca Ahmed TürbesiKaynakta geçen mekân Karaca Ahmed Türbesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki defin, ziyaret ve çevresindeki kişi bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh Muhammed Efendi Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaracaahmed Kabristanı, Miskinler civarıÜsküdar'da üzeri açık bir yere defnedilme vasiyeti üzerine gömüldüğü yer; hazîresinde hanımının da medfun olduğuna delâlet eden bir taş bulunur. Koordinat kabristanın genel konumunu gösterir, kabrin tam yerini değil.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaracaahmed TürbesiÜsküdar’daki türbe ve tekke çevresi Karacaahmed Sultan Türbesi , Üsküdar’daki tarihî mezarlığa adını veren türbe ve tekke çevresinin merkezidir. Sefîne kayıtlarında türbenin civarı ve karşısı, burada görev yapan veya yakınına defnedilen şahsiyetlerin yer tariflerinde kullanılır. Sefîne’deki kişi bağlantıları Kayıtlar Dizdâr-zâde Ahmed Efendi, Şeyh Muhammed Tâlib Efendi ve Şeyh Ya‘kūb-ı Afvî Efendi dosyalarıyla birlikte okunur. Türbenin kendisiyle, geniş Karacaahmed Mezarlığı içindeki farklı defin noktaları birbirine karıştırılmadan ayrı güven düzeylerinde gösterilir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaracaahmet Mezarlığı Kaygusuz İbrâhim Baba bölümüKaracaahmet Mezarlığı'nın Tıbbiye caddesiyle Saraçlarçeşmesi caddesi arasındaki adanın üst kısmında yer alan ve onun adını taşıyan bölümdür; kendisi ve müridleri burada gömülüdür. İlişkili kişi dosyası KAYGUSUZ ŞEYH İBRÂHÎM EFENDİ : Kaygusuz İbrâhim Baba (ö. 12 Zilkade 1289/11 Ocak 1873), Bolu’dan İstanbul’a gelerek ilim ve ticaretle meşgul olan, Mustafa Fedâî’den Kādirî hilâfeti alan ve Sultanahmet’te dergâh kuran şeyhtir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaragöz TekkesiHalifesi Zerdecizâde Hüseyin Efendi'nin (ö. 1201/1786-87) şeyh olduğu tekke; 1925'te hâlâ faal olan beş Cerrâhî tekkesinden biridir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Moravî Yahyâ Şerefeddin Efendi : Moravî Yahyâ Şerefeddin Efendi (1650–1770), saray hizmetinden Nûreddin Cerrâhî’ye intisap eden; Anabolu merkezli kırk beş yıllık irşadıyla Cerrâhiyye’yi Mora’da yayan ve 1770’te âsitâne postuna geçen şeyhtir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaraköy Arap Camii Kur'an KursuKöye gelen bir Diyanet müfettişinin, maaşsız bir köy imamının köyü imar edişine duyduğu hayranlık üzerine buraya tayini yapılmış; uzun yıllar bu kursta hizmet ederek pek çok hâfız yetiştirmiştir. İlişkili kişi dosyası Hâfız Kāsım Yağcıoğlu (Kāsım Baba) : Hâfız Kāsım Yağcıoğlu (Mart 1934–9 Mart 2025), Alucra ve Boyluca’dan Samsun, Trakya ve İstanbul’a uzanan hayatında hıfz, imamet, Kur’an tedrisi, talebe hizmeti ve sohbeti birleştiren; Haydar Baba’dan gelen Halvetî-Şâbânî irşad hattının son dönem postnişinlerindendir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaranohutRifâî mukabele merkezi Karanohut Tekkesi, Fatih-Halıcılar Köşkü çevresindeki Rifâî merkezleri arasında kayıtlıdır. İstanbul tarikat faaliyetleri cetveli burada Çarşamba günü Rifâî mukabelesi yapıldığını gösterir. Bilginin sınırı Mukabele günü ikinci kaynakla doğrulanmıştır; fakat postnişin adı ve kesin adres henüz açık bir tekke siciliyle eşleşmediğinden kişi ve koordinat alanları tahminle doldurulmamıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarasarıklıKarasarıklı (Dolmabahçe) , Risâle-i Rifâiyye içinde 1925 öncesi İstanbul Rifâî tekke ve zâviyeleri arasında kaydedilir. Ad bazen yapının resmî adını, bazen şeyh veya mahalle lakabını yansıtabilir. Bâni, açık adres, postnişin silsilesi ve bugünkü yapı durumu ikincil kaynak ve arşiv kaydıyla doğrulanıncaya kadar bu kayıt tarihî envanter düzeyindedir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKarasarıklı İbrahim Sabri Efendi DergâhıKüçük Mustafa Paşa'daki dergâh Karasarıklı lakaplı İbrâhim Sabri Karadestârî'nin adıyla kaydedilir. Karadestârî, Osman Himâyetî'nin halifesi ve Yeşil Tulumba-Balkanlar hattının erken irşad halkasıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKartal Ma‘rûfî TekkesiKaynakta geçen mekân Kartal Ma‘rûfî Tekkesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Seyyid Velâyet Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaryağdı Baba TekkesiTarihî ve geleneksel işlev Eyüp sırtlarındaki Bektaşî tekkesi 1826 kırılması ve sonraki gizli/açık devam katmanlarıyla İstanbul tarihinin önemli merkezidir. İlişki katmanları Mekânın kuruluş tarihi, daha sonraki Bektaşî aidiyeti, türbe/ziyaret hafızası ve güncel kullanım durumu aynı şey değildir; farklı dönemler tek başlangıç hikâyesine indirgenmez.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKaryağdı Baba el-Bektaşi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH KARYAĞDI BABA EL-BEKTAŞİ” adıyla, BEKTAŞİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi KARYAĞDI SK. NO:14 Bağlı yol Kaynak bu mekânı Bektaşiyye çevresiyle ilişkilendirir. Hacı Bektâş-ı Velî'nin tarihî ve menkıbevî hafızası çevresinde Anadolu abdalları, Rumeli gazi-dervişleri ve XVI. yüzyılda Balım Sultan'ın düzenlediği erkânla teşekkül eden; Babagân ve Çelebiler otorite hatları bulunan tasavvuf geleneği. Bu nispet mekân dosyasının gelenek bağını gösterir; kişi kimliği ayrıca doğrulanmadıkça belirli bir şeyh adına dönüştürülmez.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKastamonulu Hasan Hilm Efendi el-Gümüşhanevi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH KASTAMONULU HASAN HİLM EFENDİ EL-GÜMÜŞHANEVİ” adıyla, GÜMÜŞHANEVİYYE çevresinde, FATİH/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN'IN TÜRBESİ YAKININDA KABRİ BULUNMAKTA. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 24 SAFER 1329 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasım Küfrevi En-Nakşibendi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH KASIM KÜFREVİ EN-NAKŞİBENDİ” adıyla, HALİDİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi EYÜPSULTAN KABRİSTANLIĞI'NDA MEDFUN. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 7 CEMAZİYELAHİR 1413 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşaMuhammed Süreyyâ Efendi'nin tahminen 1289/(1872) tarihinde doğduğu ve ömrünün büyük kısmını geçirdiği semt; kardeşi İhsan Müeyyed'in eczanesi ile şeyhi Hâfız Muhammed Efendi de buradandır. Koordinat semt seviyesinde yaklaşıktır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşaSefîne'nin kaydına göre Halef Muhammed Efendi'nin medfun bulunduğu semt; kabrin tam yeri belirtilmemiştir. İlişkili kişi dosyası Şeyh Halef Muhammed Efendi : Halef Muhammed Efendi (ö. 1179/1765-66), Bağdatlı Kādirî halifesi; Hacı Muhammed Emin Efendi’den sonra Kasımpaşa Kubbe Tekkesi postuna geçen şair şeyhtir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa CamiiTekkesinde irşad faaliyetini sürdürürken 1051 (1641) yılında bu caminin vâizliğine tayin edildi. Yirmi sekiz yıl burada vâizlik yaptıktan sonra 1079'da (1669) görevi oğlu Şeyh Abdullah Efendi'ye devretti. Abdullah Efendi 1090'da (1679) Fatih civarındaki Halil Paşa Camii vâizliğine tayin edilince görev tekrar Himmet Efendi'ye verildi.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiGalata’dan Kasımpaşa’ya Kasımpaşa Mevlevîhânesi, Galata Mevlevîhânesi’ni ihya eden Şeyh Sırrî Abdi Dede tarafından 1623-1631 arasında kendi bostanı içinde kuruldu. Galata ve Yenikapı’dan sonra İstanbul’da açılan üçüncü mevlevîhâneydi. Yenileme evreleri İlk zâviye 1731-32’de onarıldı; Mihrişah Vâlide Sultan ile III. Selim 1796’da yapıyı yeniden yaptırdı. Çengeloğlu Tâhir Paşa’nın genişletmesi ardından II. Mahmud’un 1834-35 tarihli ihyası, semâhâne ve müştemilâtın son ana biçimini verdi. Halk kültürüne yakın merkez Kasımpaşa, Galata ve Yenikapı’daki saray ve yüksek bürokrasi çevresine kıyasla daha mütevazı ve halk kültürüne yakın bir Mevlevî hayatı taşıdı. 1826’dan sonra bazı Bektaşîlerin de bu çevreye devam etmesi, şehirdeki tarikatlar arası temasın dikkat çekici örneklerindendir. Kaybolan yapı 1925 sonrasında semâhâne güreş salonu, diğer bölümler okul ve kiralık odalar olarak kullanıldı; şadırvan, hazîre ve müştemilât zamanla ortadan kalktı. Bakımsız kalan ana bina 1979’daki yangında tamamen yok oldu. Haritadaki nokta yaşayan bir yapıdan ziyade tarihî kurum yerini temsil eder.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiBabası Abdî Dede'nin, Kasımpaşa deresinin oluşturduğu vadinin orta kesiminde, Beyoğlu'na doğru yükselen sırttaki bostanı içinde tesis ettiği mevlevîhâne. Postnişin listesinde dördüncü sırada yer alır ve vefatından sonra buranın haziresine defnedilmiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiŞeyhi Kārî Ahmed Dede’nin 1078’de (1667) vefatı üzerine mesnevîhanlığına geçtiği mevlevîhâne. Kaynak burada kaldığı süreyi belirtmez; Edirne Murâdiye postuna 1085’te (1674) geçmiştir. Yapının kesin konumu kaynakta tarif edilmediğinden koordinat verilmemiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa Mevlevîhânesi1886'da Şeyh Seyyid Ali Rızâ Dede tarafından sikkesi tekbirlenerek Mevleviyye'ye intisap ettiği dergâh. İlişkili kişi dosyası Rauf Yektâ Bey : Rauf Yektâ Bey (1871-1935), Zekâi Dede'nin talebesi; Mevlevî çevrelerde ney ve nazariyat öğrenen, tarihî repertuvarı tasnif eden ve Türk musikisini modern araştırma yöntemleriyle açıklayan öncü yazardır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiDivanındaki tarih manzumelerinden biri buranın tamiri için düşürülmüştür. İlişkili kişi dosyası Esrâr Dede : Esrâr Dede, Şeyh Gâlib’in Galata çevresinde yetişen; Dîvânı, Mevlevî şairler tezkiresi, Fütüvvetnâme ve Mübâreknâme’siyle tanınan XVIII. yüzyıl şairidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiOnarttığı mevlevîhânelerden; Okmeydanı çevresindeki tekke ve köşkleri de tamir ettirdiğine dair bilgiler vardır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası III. Selim : III. Selim, Nizâm-ı Cedîd ıslahatları kadar şiir, musiki ve Mevlevîhânelerle kurduğu yakın ilişkiyle de XVIII. yüzyıl sonu kültür hayatının merkezî şahsiyetidir. Mevlevî şeyhi değil, Mevlevî çevrelerini himaye eden bir muhib ve bestekârdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiHocası Mehmed Esad Dede'nin makamı; 1911'de teklif edilen mesnevîhanlığı saygısı sebebiyle kabul etmedi. İlişkili kişi dosyası Tâhirülmevlevî : Tâhirülmevlevî adıyla tanınan Tâhir Olgun, Mesnevî dersleri ve şerhi, edebiyat tarihi çalışmaları, tercümeleri ve dergiciliğiyle son dönem Mevlevî kültürünü Cumhuriyet devrine taşıdı.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa MevlevîhânesiŞeyh Halil Dede'ye burada intisap etti; ondan Mesnevî, tefsir, hadis, usul ve meânî okudu. İlişkili kişi dosyası Müneccimbaşı Ahmed Dede (Âşık) : Müneccimbaşı Ahmed Dede (yaklaşık 1630-1702), Selânik'te yetişen; Mevlevî terbiyesiyle tefsir, hadis, matematik ve astronomi tahsilini birleştiren Osmanlı müneccimbaşısı, tarihçisi, müellifi ve şairidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa — Seyyid Süleyman’ın ikamet çevresiİstanbul safhası Seyyid Süleyman mürşidi Şeyh Ali Efendi’nin işaretiyle Kasımpaşa’ya gelerek bir müddet burada ikamet etti. Kaynak belirli bir tekke veya konut adı vermediği için işaret semt merkezidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa — doğup yetiştiği çevreHüseyin Efendi Kasımpaşa’da doğup yetişti. Kesin mahalle ve yapı bilinmediği için işaret tarihî Kasımpaşa merkezini gösterir. Biyografideki yeri Çavuşzâde Hüseyin Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1141/Aralık 1728-Ocak 1729), Kasımpaşa’da yetişen; İstanbul medreselerinde müderrislik yaptıktan sonra Sakız, Erzurum, Manisa, Kayseri ve Diyarbakır kadılıklarında bulunan Osmanlı âlimi ve kadısıdır. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “Kasımpaşa — doğup yetiştiği çevre” durağını görünür kılar. Nokta kesin bir bina, ev veya mezar parseli iddiası taşımaz; şehir ya da bölge ölçeğindeki tarihî bağı gösterir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKasımpaşa'da Başmakçı Ali Efendi DergahıKaynakta geçen mekân Kasımpaşa'da Başmakçı Ali Efendi Dergahı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Hâfız Muhammed Cemâleddin Efendi. 1910 Meşihat kaydı Kasımpaşa’da Başmakçı Ali Efendi Dergâhı meşihatine yapılan imtihanda ehliyetini ispat eden Hafız Cemâl Efendi tayin edildiğinden bu göreve talip olan on kişiye bu şekilde cevap verilmesi. Bu belge, kurumun 1910 tarihli idarî hafızasına aittir; manevî silsile veya kişi ilişkisi iddiası olarak kullanılmaz.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeKayalar CamiiOn iki müridiyle birlikte Atmeydanı'nda boynu vurularak idam edilen İsmâil Ma‘şûkî'nin denize atılan başı ve bedeni Rumelihisarı sahilinde, bugünkü Bebek semti yakınlarında Kayalar denilen yerde kıyıya vurmuş; gördüğü bir rüya üzerine oraya giden bir müridi tarafından bulunarak defnedilmiştir. Burası daha sonra bir mezarlık hâline gelmiş ve bir cami yapılmıştır. Kabri, Kayalar adı verilen bu caminin hazîresindedir.KOORDİNATLI