ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
37 sonuç · toplam 37 · “reşen” · 1/2
Arşivin bazı koleksiyonları şu anda güncellenemiyor. Sonuçlar eksik veya son başarılı okumaya ait olabilir.
01reşen
(>iJ [Ar.] Hicrî takvimin recep, şaban ve ramazan aylarınm kısaltmalarından oluşan bu terim, Osmanh devleti döneminde kapıkulu askerlerine üç ayda bir verilen maaş için kullanılmıştır; bk. mevâcib
medrese-nişîn
Medrese öğrencisi veya medreseli. ç. mefhar a. [< Ar.fahr] “Övünme, iftihar etk me.” anlammdaki bu söz, bazı e kelime veya terkiplerle birlikte yeni terimler yapmak için kullanılmıştır. e ^
Çalık Ahmed Paşa İmamı Hüseyin Efendi
Çalık Ahmed Paşa İmamı Hüseyin Efendi (ö. 1141/1728), Kastamonu’dan İstanbul’a gelerek Çalık Ahmed Ağa’nın imamlığını yapan; onun kurduğu medresenin ilk müderrisi olduktan sonra Habbâziyye, Buhâriyye, Cezerî Kasım Paşa ve Sekban Ali medrese…
Valide Sultan Medresesi En‘âm risalesi
Nefeszâde Mustafa Efendi · Medresenin açılış dersinde En‘âm sûresinin başlangıcına dair kaleme alınan çalışma.
Kırk Budak
Bektaşî tâbiridir. Hacı Bektaş tekkesinde bulunan kırk kollu bronzdan mamul şamdana, kırk budak adı verilir. Nevruz ve On Muharrem akşamlarında olmak üzere, senede iki defa yakılır. Erenler meydanında bulunur.
Bî'at (bey'at)
1. Sözleşme, söz verme, teslimiyet. Allahü teâlâ Kur'ân-ı kerîmde meâlen buyuruyor ki: Ey Resûlüm! Mü'min kadınlar, Allah'a hiçbir şeyi ortak koşmamak, hırsızlık yapmamak, zinâ etmemek, kız çocuklarını öldürmemek, herhangi bir iyilik husûsu…
Dicle kıyısındaki ribât ve medresesi
Bağdat · Irak · Müridleriyle birlikte kaldığı Dicle kenarındaki harabenin yerine yapılan tekke (ribât) ve yanındaki medrese. Zehebî, diğer müelliflerin aksine burada iki ribât yapıldığını kaydeder. Bağdat'ta vefat edince bu medresenin yanın…
Dizec Tekkesi ve Medresesi
Urumiye · İran · İran’a geçtikten sonra Mergever mıntıkasında Dizec köyünde karar kılarak kurduğu tekke ve medrese; Nehrî kolunun yeni merkezi burası olmuştur. Cenazesi de Dizec’e götürülmek üzere uğurlanmıştır. Tekkeye sonraki dönemde aile…
Şeyh Vefâ Külliyesi
İstanbul · Türkiye · İstanbul’un bir semtine adını veren külliye; cami / tevhidhâne, medrese, hankah, çifte hamam, imaret, tabhâne, kütüphane, çeşme ve türbeden meydana gelmiştir. Cami ve çifte hamam Fâtih Sultan Mehmed tarafından onun adın…
Şeyhülislâm Hüseyin Efendi Medresesi
Türkiye · Müderrislik basamaklarının ikincisidir; 1103 Ramazanında (Mayıs 1692) buraya tayin edildi. Kaynakta medresenin bulunduğu şehir belirtilmemiştir. İlişkili kişi dosyası Şa‘bân-ı Şifâî (Ahmed Şa‘bân Efendi) : Şa‘bân-ı Şifâî (ö. 1705)…
Şehzade Medresesi
İstanbul · Türkiye · Vefat ettiğinde bu medresenin müderrisiydi; kaynak ölümünü "Şehzâde Medresesi'nde müderris iken" diye kaydeder. İlişkili kişi dosyası Ebüssuûdzâde Ahmed Çelebi : Ebüssuûdzâde Ahmed Çelebi (944/1537-38–19 Cemâziyelevvel…
Pîrî Paşa (Soğukkuyu) Camii Kabristanı, Zeyrek
İstanbul · Türkiye · 1698'de İstanbul'a gelince yerleştiği medresenin bulunduğu semt ve 12 Eylül 1745'te vefatında defnedildiği kabristan. Mezar taşındaki tarih beyti müridi Müstakimzâde'ye, hattı Kâtibzâde Mehmed Refî'ye aittir.
Nuh Efendi Medresesi
İstanbul · Türkiye · Reîsü’l-etıbbâ Nûh Efendi’nin 1200/(1786) tarihinden önce inşa ettirdiği medrese; Hüseyin Hüsnü Efendi 1302/(1885)’te buradaki hizmeti ücret almamak şartıyla kabul etmiş, umumi zikir Cuma günleri ikindi vaktinde medrese…
Kirmasti Medresesi
İstanbul · Türkiye · Yirmi beş akçe ile müderrisliğini yaptığı medrese; nisbesiyle aynı adı taşır. İlişkili kişi dosyası Kirmastızâde Hüsrev Efendi : Kirmastızâde Hüsrev Efendi (ö. 967/1559-60), İznik'te yetişmiş; Rumeli şehirlerinde kadılı…
Süleymaniye Medresesi
Süleymaniye · Irak · İlk tahsilinin ardından Irak'ın Süleymaniye beldesine giderek buradaki medresede okudu; aklî ve naklî ilimleri burada tamamladı. Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî ile arkadaşlığı da bu medrese yıllarında başladı ve ikisi burada b…
Mahmud Ağa Medresesi
İstanbul · Türkiye · 1106 Zilkade'sinin 3. günü yeni ihdas edilen bu medresenin ilk müderrisi oldu. Neşir medreseyi Mahmud Ağa (der-Eyyûb) adıyla verir; Hammer'in listesi aynı yıl ve aynı rol için medresenin adını Mehmedağa diye yazar — bu…
Molla Yegân Medresesi
Bursa · Türkiye · 935 (1528) yılında ilim tahsilini tamamladıktan sonra ilk müderrislik görevini burada aldı. Kaynak medresenin Bursa'da bulunduğunu söyler, semtini belirtmez; koordinat şehir düzeyindedir. İlişkili kişi dosyası Bostan Musta…
Bursa Murâdiye Medresesi
Bursa · Türkiye · Gençliğinde bu medresenin hocaları olan Molla Ahaveyn ile Hasanzâde Molla Mehmed’den ders almıştır. İlişkili kişi dosyası Şeyh Mahmûd Lâmiî : Mahmûd Lâmiî, Emîr Sultan’ın halifeleri arasında sayılan; çeşitli ilimlerde maha…
Etmekçioğlu Medresesi
Türkiye · 1109 Rebîülâhirinde (Ekim 1697) müderris olarak tayin edildiği medresedir. Kaynakta medresenin bulunduğu şehir belirtilmemiştir. İlişkili kişi dosyası Şa‘bân-ı Şifâî (Ahmed Şa‘bân Efendi) : Şa‘bân-ı Şifâî (ö. 1705), Ayaş'tan İstan…
Koca Mustafa Paşa Medresesi
Türkiye · 1112 Cemâziyelevvelinde (Ekim 1700) müderris olarak tayin edildiği medresedir. Doğum ve çocuk hastalıklarına dair Tedbîrü'l-mevlûd'ü 1112'de (1701) yazdığına göre eserin telifi bu görev dönemine rastlar. Kaynakta medresenin bulund…
Bozkır'ın Hoca köyü
Bozkır, Konya · Türkiye · İlk mürşidi Hüseyin Vâiz'in vefatından sonra yeni bir rehber ararken, Alâiye iskelesinde duyduğu haber üzerine Konya'ya, oradan Muhammed Kudsî'nin bulunduğu Bozkır'ın Hoca köyüne gitti. Kar altında, bir ayağı çıpla…
Sinan Paşa Medreseleri
Türkiye · 1115 Rebîülâhirinde (Ağustos 1703) tayin edildiği son müderrislik yeridir; aynı yılın cemâziyelâhirinde (Ekim 1703) Diyarbekir kadılığına gönderilmiştir. Şeyhî bir yerde kadılık öncesi son görev yerini burası olarak gösterirken ik…
Çelebi Sultan Mehmed Medresesi, Bursa
Bursa · Türkiye · İleri bir yaşta tahsile başladığı, gördüğü bir rüya üzerine terkettiği medrese. Yeşil Külliye içindeki medresenin konumu yaklaşık verilmiştir. İlişkili kişi dosyası Eşrefoğlu Rûmî : Eşrefoğlu Rûmî (ö. 874/1469-70), Hacı Ba…
İstanbul Beyazıt Medresesi
İstanbul · Türkiye · 1503'te müftülüğe getirildiğinde müderrisliği de kendisine verilen medresedir. Bundan sonra bu medresenin müderrisliğiyle II. Bayezid evkafının nezâret ciheti, şeyhülislâmlığa dönüşecek olan İstanbul müftülerine verilir…