tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
552 sonuç · toplam 552 · “müderris” · 7/23
01Süleymaniye Dârülhadisi’ne yükseliş
Çıracızâde Hasan Efendi · Receb 1123/1711’de Osmanlı medrese hiyerarşisinin en üst kurumlarından birinde müderris oldu.
Cam
Çiy. Kadeh, kâse. 2. tas. a Haller. b İçi marifetle dolu olan sülûk ehli arifin gönlü. c Cam bedene, içindeki bade bedeni tasfiye etmeye işarettir. İlahi bade kadehinden içen kâmil arif tevhitle sermest olur. Bezm-i aşk içre sun bana bir ca…
mekremetlü
Osmanlı devletinde İlmiyede müderris payesinin resmî unvanı.
Cerrâhiyye
Halvetiyye-Ramazâniyye tarikatının Nureddin Cerrâhî’ye nisbet edilen bir kolu. Bu tarikatın kurucusunun sahabeden Ebû Ubeyde b. Cerrâh soyundan geldiği ve İstanbul’da Cerrahpaşa semtinde doğduğu için “Cerrâhî” adını aldığı rivayeti yaygındı…
mevle’l-muvâlât
İslâm hukukunda, Bir gayrimüslimin iman ederek bir Müslüman ile ihtiyaç olursa Müslüman’m diyet borcunu ödemesi, buna karşılık kendisine mirasçı olması konusunda yapılan bir anlaşma. Bu, bir anlamda yeni girdiği bir Müslüman çevrede kendisi…
hâfiz-ı kütüb
Bir kütüphanede kitapları düzenleyen, koruyan ve okuyucunun hizmetine sunan kimseler. Bu kimseler için “emîn-i kütüb, hâzin, hâzini kütüb” terimleri de kullanılmıştır. Bu unvanı alabilecek kimselerde, “esâmî-yi kütüb-i mu'tebereye arif, müd…
ders-i âmm
ÇL^jj) Müderrislerin cami ve n benzeri yerlerde verdikleri al ders, va’az. 2. Medreselerde k öğrencilere, camilerde halka ı ders veya va’az verme yetkia- sine sahip müderris. Bu uni. vanı alabilmek için medreser den mezun olduktan ve ica /…
Bî-Reng
Farsça, renksiz, renksizlik demektir. Arif renksizlik makamında her rengi görüp, bilip, değerlendirip, ona göre hareket eder. Zira o, fenada, “Allah’ın rengi” (Sıbgatallah) olan renksizliğe kavuşmuş, yetmiş iki milletin veya (meşrebin) dili…
Kemer
Kadirî ve Rufaîlerin bellerine sardıkları kuşağa denir. Kemerin genişliği sekiz-on santim olup çuhadan yapılmıştır. Ön tarafında, parça parça dikilmiş meşin üzerine üç sıra halka takılırdı. Kemerin öteki ucuna çengel konur ve bu çengeller h…
Çavuşlar Sultan Mezarlığı
Afyonkarahisar · Türkiye · Afyonkarahisar'da vefat ettiği ve buraya gömüldüğü rivayet edilen mezarlık. İlişkili kişi dosyası Gülâboğlu Muhammed Askerî : Gülâboğlu Muhammed Askerî (yaklaşık 1621–1693), Ümmî Sinan’dan hilâfet alan, Afyonkarah…
Kalenderhane Medresesi
İstanbul · Türkiye · 944 Rebîülâhirinde 40 akçe ile Taşköprîzâde Ahmed Efendi'nin yerine müderris olduğu medrese. İlişkili kişi dosyası Baldırzâde Abdurrahman Efendi : Baldırzâde Abdurrahman Efendi (ö. Şaban 970/1563), Zenbilli Ali Cemâlî’n…
Trabzon Sultâniyesi
Trabzon · Türkiye · 944'te Burusavî Şeyhî Çelebi'nin yerine müderris ve müftü olarak tayin edildiği medrese. İlişkili kişi dosyası Nimetullah bin Ali Rûşenîzâde : Nimetullah bin Ali Rûşenîzâde (ö. Şâban 969/1562), Bursa, Trabzon, Bağdat, Ha…
Mihrimah Sultan Medresesi
İstanbul · Türkiye · 976 Şevvâlinde Bahâeddinzâde Abdullah Efendi'nin yerine müderris olduğu medrese. İlişkili kişi dosyası Leysîzâde Pîr Ahmed Çelebi : Leysîzâde Pîr Ahmed Çelebi (ö. 979/1571), Atâullah Efendi'nin himayesinde yetişmiş; Osm…
Kerkük
Kerkük · Irak · 1250/1834'te doğduğu, medrese tahsilini yaptığı, tekke şeyhliği ve müderrislik ettiği, bütün hayatını geçirdiği ve 1315/1897'de vefat ettiği şehir. İlişkili kişi dosyası Şeyh Abdülkadir Tâlebânî : Şeyh Abdülkādir-i Tâlebânî,…
İskender Paşa Medresesi (Kanlıca)
İstanbul · Türkiye · İlk müderrislik görevi: 1096 Rebîülevvelinde Keşf Kâtibi Ömer Efendi'nin yerine Kanlıca'daki bu medrese kendisine verilmiştir. İlişkili kişi dosyası Trabzonî (Laz) Osman Efendi : Trabzonî Osman Efendi (ö. 1695), İbrahim…
Ahmed Paşa Medresesi
İstanbul · Türkiye · 994 Receb’inde Kilisli Ali Çelebi’den boşalan müderrisliğine tayin edildiği medrese; bilinen ilk müderrislik görevidir. İlişkili kişi dosyası Kavalalızâde Abdülvehhâb Efendi : Kavalalızâde Abdülvehhâb Efendi (ö. 1010/16…
İznik Medresesi (Orhan Gazi Medresesi)
İznik, Bursa · Türkiye · 1336'da inşaatı biten ilk Osmanlı medresesi; Orhan Gazi onu 30 akçe maaşla ilk müderris tayin etti ve ölümüne kadar on beş yıla yakın burada ders verdi. İlişkili kişi dosyası Dâvûd-i Kayserî : Dâvûd-i Kayserî (yakla…
Süleymaniye Medreseleri
İstanbul · Türkiye · 960/1553'te tamamlandığında doğu yönündeki medreselerden biri Mimarzâde Mustafa Efendi'ye verilmiştir. İlişkili kişi dosyası Mimarzâde Mustafa Efendi : Mimarzâde Mustafa Efendi (ö. Şevval 971/Mayıs-Haziran 1564), Bursa…
Yûşa‘ Makamı (Yuşa Tepesi)
İstanbul · Türkiye · Yûşa‘ peygamberin kabri olduğu kabul edilen ve keşfi Beşiktaşlı Yahyâ Efendi'ye nisbet edilen makam; günümüzde de önemli bir ziyaretgâhtır. İlişkili kişi dosyası Beşiktaşlı Yahyâ Efendi : Beşiktaşlı Yahyâ Efendi (1495–1…
Şeyhülislâm Hüseyin Efendi Medresesi
Türkiye · Müderrislik basamaklarının ikincisidir; 1103 Ramazanında (Mayıs 1692) buraya tayin edildi. Kaynakta medresenin bulunduğu şehir belirtilmemiştir. İlişkili kişi dosyası Şa‘bân-ı Şifâî (Ahmed Şa‘bân Efendi) : Şa‘bân-ı Şifâî (ö. 1705)…
Kefe
Kefe · Ukrayna / Kırım · Medîne-i Kefe'de dünyaya geldi ve ilimlerin mukaddimelerini burada tamamladıktan sonra İstanbul'a gitti; “Kefevî” nisbesi buradan gelir. İlişkili kişi dosyası Kefevî Salih Efendi : Kefevî Salih Efendi (ö. 1725), Kef…
Şehzade Medresesi
İstanbul · Türkiye · Vefat ettiğinde bu medresenin müderrisiydi; kaynak ölümünü "Şehzâde Medresesi'nde müderris iken" diye kaydeder. İlişkili kişi dosyası Ebüssuûdzâde Ahmed Çelebi : Ebüssuûdzâde Ahmed Çelebi (944/1537-38–19 Cemâziyelevvel…
Kadı Hüsam Medresesi
İstanbul · Türkiye · 960/1553'ten Ramazan 974/1567'deki vefatına kadar, on yıl kadar müderrislik yaptığı medrese. İlişkili kişi dosyası Naîmî Çeşmecizâde Nimetullah : Naîmî Çeşmecizâde Nimetullah (ö. Ramazan 974/Mart-Nisan 1567), İstanbul d…
Edirnekapı
İstanbul · Türkiye · 975/1568'de İstanbul'da vefat ettiğinde Edirnekapı'da, Kemalpaşazâde'nin kabrinin yanına defnedilmiştir. İlişkili kişi dosyası Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi : Abdülkerîmzâde Mehmed Efendi (ö. 1568), Ebüssuûd ve Kemalpaşa…