Ara
Menü
ذ

Riza

رضا

Köken ve kullanım

i. ar.

رضا

Kaynaklardaki ortak açıklama

Süleyman Uludağ, Tasavvuf Terimleri Sözlüğü · Süleyman Uludağ · Kur’an Kaynaklı Tasavvuf Kavramları · Mahmud Esad Erkaya

  1. Sızlanmama, yakınmama; hoşnut ve memnun olma hali.
  2. tas. Cüneyd'e göre, iradeyi ortadan kaldırmak; el-Kannâd'a göre, kaderin acı tecellileri karşısında kalbin huzur ve sükun halinde olması; Ibn Atâ'ya göre, Hakk'ın ezeli tercihini gören sâlikin onun kendisi hakkındaki tercihinin kendisi için yaptığı tercihten daha iyi olduğunu kavrayarak kızmayı ve şikayeti bırakmasıdır. Irak süfileri rızayı hal saydıkları halde Horasan mutasavvıfları onu makam olarak görmüşlerdi. Rıza iki türlüdür: Allah'ın kulundan razı olması ve kulların Allah'tan razı olmaları. Bu iki rıza halini gerçekleştiren nefse nefs-i marziye ve nefs-i raziye denir. En yüce makam rıdvanullah'tır. Müslümanlar birbirine: “Allah senden razı olsun” diye dua ederken en yüce mutluluk için dua ederler. Rıza halindeki veya makamındaki kul, “kahrın da hoş lütfun da hoş” der ve Hakk'ın hiçbir tecellisinden şikayetçi olmaz -
Güzel âşık cevrimizi çekemezsin demedim mi?
Bu bir rıza lokmasıdır, yiyemezsin demedim mi?
Pir Sultan
Rıza kelimesinin ebced hesabıyla değeri 1001'dir. Mevlevilerde çile çekilen gün
sayısı da 1001'dir.

Rıza kapısı Tasavvuf yolu, tarikat. Bu yola girmek, yenmesi zor bir lokmaya benzer; rıza lokması budur.

Açıklamalı İslâmî Terimler Sözlüğü

Açıklamalı İslâmî Terimler Sözlüğü · Prof. Dr. İsmail Parlatır

Kur’ân-ı ve Kerîm’de AUah’a nispet edüen en.” ve “Allah’ın kulundan, kulun da nâ” Allah’ından hoşnut ve razı olmalup sı.” anlamında kuUamlan Alnislah’ın haberi sıfatlarmdan biri. âkî, Bu terim, Kur’ân-ı Kerîm’de Bu yetmiş üç ayette geçmektedir. fat

Dinî Terimler Sözlüğü

Dinî Terimler Sözlüğü

Râzı olma, hoşnutluk, memnunluk.

Allahü teâlâ Kur'ân-ı kerîmde meâlen buyuruyor ki:

Dünyâ malından, sarıldığınız, sakladığınız her şey yanınızda kalmayacaktır. Ancak Allah rızâsı için yaptığınız iyilikler ve ibâdetler sizinle berâber kalacaktır. (Nahl sûresi: 96)

Kim benim kazâma rızâ göstermez, verdiğim belâya sabretmez ve nîmetlerime şükretmezse, benim yerimden ve göğümden çıksın. Kendine benden başka Rab arasın . (Hadîs-i kudsî-Mektûbât-ı Ma'sûmiyye)

Rızâ sâhiblerine belâlar, musîbet değildir. Onlar belâları beğenmemezlik etmezler. Çünkü belâları veren yine Allahü teâlâdır. (Muhammed Bâkî-billâh)

Allahü teâlânın takdîrine rızâ göstermeyen kimse ahmaktır ve tedâvisi yoktur. (Meymûn bin Mihrân )

Allahü teâlânın rızâsını kazanmak için dünyâ nîmetlerinden aza kanâat eden kullarının, amelleri az olsa da, cenâb-ı Hak böyle kullarından hoşnûd olur. (Ali Havâs Berlîsî) Bu kadar zahmet ve meşakkatlere, sıkıntılara katlanarak aradığımı, annemin rızâsını almakta buldum. Çok basit gibi gelen anne rızâsını almanın bütün işlerin evvelinde lâzım olduğunu anladım. (Bâyezîd-i Bistâmî)

Tasavvuf Sözlüğü

Tasavvuf Sözlüğü

Arapça, razı olmak, memnun olmak demektir. Kalbin, hükmün akışı altında sükunet halinde bulunması. Dekkâk; rıza, belayı hissetmemektir, der. Genelde rıza, hüküm ve kazaya itirazda bulunmamayı ifade eder. Rızanın şartı, kaza (olay vuku bulduk) dan sonra olmasıdır. Eğer önce olursa, ona rıza’ya azmetmek denir. Muhsinlerin Allah’tan razı olması, kaza iledir. Ancak bazı durumlarda, kazaya rıza gerekmez. Mesela ortaya şekavet gibi bir kaza çıkarsa, buna razı olmak icabetmez, aksine razı olmamak boyun eğmemek gerekir. Şühedânın rızası, onların vusul isteği olmadan Allah’a olan sevgisidir. Sıddıkların rızası : Bunlar, sürekli terakki halinde oldukları için, onların ki, menzillerde, hazır olana rıza göstermekten ibarettir. Mukarrabinin rızası da, Hak’tan halka dönüş şeklindedir. Tasavvuf yoluna, rıza kapısı denmiştir. Mevlevîlerde, çile günleri ebced hesabına göre, “rıza” kelimesinin nümerik değerine uygun olarak binbir gündür. Kulun Allah’tan, Allanın kulundan razı olması “râzıye” ve “merzıyye” gibi tekâmülî iki nefs basamağını gösterir. Sufiyye yolu çok meşakkatlidir, demir leblebi çiğnemeye benzer, yenmesi zor bir lokma olduğu için, bu yola rıza lokması denmiştir. Rıza pazarı, tasavvufî yolda, herşeyin Allah’ın rızalığına bağlı olduğunu bildiren bir sözdür. Herşey rızaya bağlıdır; rızasız lokma yenmez. Irak tasavvuf okulu, rızayı hâl olarak görürken, Horasan tasavvuf çevresi makam şeklinde değerlendirmiştir.Güzel aşık cevrimizi çekemezsin demedim mi? Bu bir rıza lokmasıdır yiyemezsin demedim mi?Pir Sultan Abdal

Sözlüğe dön