مقد س
Süleyman Uludağ, Tasavvuf Terimleri Sözlüğü
yazi)
- Kutsal feyz.
- tas. Şeylere ait istidatların hariçte zuhur etmesini icap ettiren isim tecellileri (cr). Feyz-i mukaddes, feyz-i akdese bağlıdır. Feyz-i akdesle a'yân-ı sâbite ve bunların asli istidatları ilimde husüle gelir. Feyz-i mukaddeste bu ayan temel özelikleri ve tamamlayıcı unsurlarıyla hariçte hustle gelir..
Açıklamalı İslâmî Terimler Sözlüğü
tas. Dış âlemde oluşan kutsal tecellî (bk. feyz-i akdes)
Tasavvuf Sözlüğü
Ayân-ı sabitenin yeteneklerine göre hariçte ortaya çıkışına “feyz-i mukaddes” denir. Yani sabit ayn’ların İlâhî ilimle sübût bulması “feyz-i akdes” sonucu iken, yine onun hariçte sûrî (şeklî) olan mümkinattaki ortaya çıkışı “feyz-i mukaddes” neticesinde olmaktadır. Bu durumda mevcud (varolan) mümkinler ile sabit aynlar aynı şeyler değildir. Mevcud (var olan) mümkinler yani şu dış âlemde var olan nesneler, sabit aynların, “feyz-i mukaddes” vasıtasıyla gözle görülür alanda ortaya çıkan suret (şekil) leridir. Feyz-i mukaddes, feyz-i akdes üzerinde tertib olunmuştur. Feyz-i akdes ile âyân-ı sabite ve onlardaki aslî istîdât (yetenek) ler, ilim (bazm)de meydana gelir; feyz-i mukaddesle o ayan, levazım ve tevâbiiyle dış âlemde husul bulur.