ezel

1. Ba langıcı olmayan geçmiş zaman zihnen başlangıcı düşünüleme yen süre ve varlığın geçmişt sonsuza kadar devam etmes anlamında felsefe ve kelâm t rimi, “ebed” (bk. bu madde) ka şıtı. Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’d ve hadislerde geçmemekle be raber bazı ayetlerdeki “evvel” terim “ezelî” manasmda yorumlan mıştır. Öte yanda “vahdet ol vücûd” düşünürleri, kâinâttaki z. bazı varlıkları, söz gelişi “a'yân-ı a sabite” (bk. bu madde)nin Allah sı ilminde ezelî olduğunu dile gemtirmişlerdir. Ancak bu görüş faz ’tla itibar bulmamış, gerçek maâti nada ezelilik Allah’a mahsus ’linancı kabul görmüştür.
2. tas. en Allah. [< Ar.ezel + -î] “Ezelle a ilgili.” anlamında olan bu terim, ’l- başlangıcı olmayacak surette ese ki kavramını vermektedir, kas. dim.

Başlangıcı olmamak, öncesizlik.

Ezelde Allahü teâlâ tarafından takdir edilen şeyler bu takdire uygun olarak meydana gelir. (İmâm-ı Gazâlî)

Ezel öncesizliği ifade eder. Kadim, aynı anlamı karşılamakla birlikte, Allah’tan başkası için de kullanılır. Ezel ise sadece Allah için kullanılır.