Basîr

(^^ [Ar. ] Sözlük anlam “Görmek, sezmek, bilmek, göz görme duyusu” olan bu söz “esmâ'ü’l-hüsnâ” (Allah'ın güze isimleri)dan olup “görülmesi ge reken şeyleri bütün incelikleriyle ve ruhuyla idrak edip gören” an lamıyla Allah’ın sıfatı olarak Kur’ân-ı Kerîm'de elli bir ayette geçmektedir. Bu terim, kelâm ilminde Allah’ın “subutî sıfatla rı” (bk.

bu madde) nm manev grubu içinde tasnif edilmiş olup bütün kelâmcılar tarafından be nimsenmiştir. “Basîr” adı Al n lah’ın doksan dokuz ismini vea ren İbn Mâce ve Tirmizî rivayetlerindeki listede de yer almıştır (Tirmizî, “Da'avât”, 82; İbn Mâce, mı “Du’â”, 10). z, l basiret a.

[Ar. ] tas. Allah’ın n sunduğu kutsal nur ile aydmm lanmış kalbin maddî ve manevî âlemlerdeki gerçekleri görme yetisi.

Kur’ân-ı Kerîm’de “germı çeği arayıp bulma, onu yanlıştan eayırma, doğru yolu bulma” olaz, rak anlatılmış olan bu terim, el aynı zamanda insanlara doğruzluğu ve gerçekliği gösterdiği, ışık m tuttuğu için Kur’ân-ı Kerîm bu p sözün çokluk biçimi olan t “besâ'ir” ” lsözüyle nitelenmiştir. et bast a. [Ar.

] tas. Sözlüklerde r “İçi açılma, keyifli olma” anlamı e, verilen bu söz, tasavvufî bir terim olarak zevk ve şevk ile “evrâd” (bk. bu madde) ı olan mı Allah’ın adını zikrederek, “ruhen z, rahatlama, ferahlık duyma” biz, çiminde anlaşılmaktadır.

Genelel likle “kabz” sözü ile birlikte kulelanılan bu terim, âriflerin içinde e bulunduğu durumu ifade eder. n Bast hâlinde olan sufî, gönlü şen, k zihni açık olarak nitelenmiştir. e m ba'sü ba'de’l-mevt a.

(o^ii^ a [Ar. ] “Ölümden sonra dirilme. ” vî anlammdaki bu söz, İslâmın tep mel inançlarından birini ifade e etmektedir ve “Amentü” (bk.

bu l madde) olarak bilinen imanın şartları içinde yer almaktadır: “Âmentü billahi ve melâ'iketihi ve kütübihi ve rusulihi ve’l-yevmi’lâhiri ve bi’l-kaderi hayrihi ve şerrihi mine’llahi ta'âlâ ve’lba'sü ba'de’l-mevti hakk eşhedü en lâ ilahe illâllah ve eşhedü enne Muhammeden abduhu ve resulühü” (Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, ahret gününe, kadere, hayır ve şerrin Allah’tan geldiğine; ölümden sonra tekrar diriliş olacağına inandım ve iman getiridim; Allah’tan başka ilah olmadığına, Muhammed’in O’nun kulu ve elçisi olduğuna şehadet ederim. )