Ara
Menü
1 dakikalık okuma

Eyüp'te rüyada gösterilen mürşid

Mürşid arayışıyla İstanbul'a gelip ümitsizliğe düşen Hâfız-ı İzmîdî'ye, Hz. Hâlid türbesinde âlem-i mânâda aradığı zâtın işaret edildiği ve Üsküdar cihetinin gösterildiği nakledilir.

Hâfız-ı İzmidîHüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ

Metin ve neşir kaydı

Kalıcı okuma konumu: person_insights-11349
Müellif
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Çevirmen
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Hazırlayan
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Baskı / nüsha
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Bölüm / şiir
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Kaynak
Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ
Kaynak sayfası
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Varak
Bilinmiyor / kayıt belirtilmemiş
Tamlık / kesilme
İncelenmedi; tamlık veya kesilme doğrulanmadı
Rivayet türü
Gelenek içi anlatı
Editoryal özet

Mürşid arayışıyla İstanbul'a gelip ümitsizliğe düşen Hâfız-ı İzmîdî'ye, Hz. Hâlid türbesinde âlem-i mânâda aradığı zâtın işaret edildiği ve Üsküdar cihetinin gösterildiği nakledilir.

Düzeltilmiş okuma

Ayrı bir düzeltilmiş okuma kaydı henüz yok. Gösterilen kaynak aktarımı onaylanmış düzeltme değildir.

Özgün dijital aktarım / ham OCR

CMS’deki metin burada değiştirilmeden saklanır; etiketler ve olası OCR hataları özgün aktarımın parçasıdır. Basılı nüsha ile karşılaştırma durumu yukarıdadır.

<p>Sefîne'nin anlattığına göre Hâfız-ı İzmîdî, kendisine bir mürşid bulmak ümniyyesiyle İstanbul'a gelmiş, çok gezdiği hâlde aradığını bulamayarak me'yûs kalmıştır. Bir gece âlem-i mânâda, Hz. Hâlid'in türbesinde kendisine “Mürşid niyâz ederdiniz, işte istediğiniz bu zâttır” denilir ve Üsküdar ciheti işaret olunur.</p><p>Bunun üzerine Üsküdar'a geçer. Kaynağın ifadesiyle gördüğü zâta karşı kalbinde öyle bir incizâb hâsıl olur ki kendini zabtedemez hâle gelir; kim olduğunu sorduğunda “Âsitâne-i Hüdâyî şeyhi Rûşenî Efendi'dir” cevabını alır ve onun dâmen-i irfânına yapışır.</p><p><strong>Çerçeve.</strong> Rüya yahut âlem-i mânâ yoluyla mürşide sevk edilme, menâkıb edebiyatının en yerleşik kalıplarından biridir ve genellikle intisabın “tesadüfî değil, takdir edilmiş” olduğunu anlatmak için kurulur. Anlatının Eyüp'te başlayıp Üsküdar'da bitmesi, İstanbul'un iki büyük ziyaret merkezini tek bir hidâyet güzergâhında birleştirir. Burada tarihî kayıt olarak sabit olan, Hâfız-ı İzmîdî'nin Hüdâyî Âsitânesi şeyhi Rûşenî Efendi'ye intisap etmiş olmasıdır; rüya sahnesi gelenek anlatısına aittir.</p>

Sefîne'nin anlattığına göre Hâfız-ı İzmîdî, kendisine bir mürşid bulmak ümniyyesiyle İstanbul'a gelmiş, çok gezdiği hâlde aradığını bulamayarak me'yûs kalmıştır. Bir gece âlem-i mânâda, Hz. Hâlid'in türbesinde kendisine “Mürşid niyâz ederdiniz, işte istediğiniz bu zâttır” denilir ve Üsküdar ciheti işaret olunur.

Bunun üzerine Üsküdar'a geçer. Kaynağın ifadesiyle gördüğü zâta karşı kalbinde öyle bir incizâb hâsıl olur ki kendini zabtedemez hâle gelir; kim olduğunu sorduğunda “Âsitâne-i Hüdâyî şeyhi Rûşenî Efendi'dir” cevabını alır ve onun dâmen-i irfânına yapışır.

Çerçeve. Rüya yahut âlem-i mânâ yoluyla mürşide sevk edilme, menâkıb edebiyatının en yerleşik kalıplarından biridir ve genellikle intisabın “tesadüfî değil, takdir edilmiş” olduğunu anlatmak için kurulur. Anlatının Eyüp'te başlayıp Üsküdar'da bitmesi, İstanbul'un iki büyük ziyaret merkezini tek bir hidâyet güzergâhında birleştirir. Burada tarihî kayıt olarak sabit olan, Hâfız-ı İzmîdî'nin Hüdâyî Âsitânesi şeyhi Rûşenî Efendi'ye intisap etmiş olmasıdır; rüya sahnesi gelenek anlatısına aittir.

Okuma notu

Bu metin gelenek içinde aktarılan bir menkıbedir. Tarihî bir tutanak gibi değil; yolun hafızasını, değerlerini ve anlatı dilini taşıyan bir rivayet olarak okunmalıdır.