Ara
Menü

İrşadın mekândaki hafızası

Tekkeler, dergâhlar, âsitâneler, türbeler ve ziyaretgâhlar; şahsiyetler, yollar ve şehirler arasındaki bağları görünür kılan tarihî irşad durakları olarak birlikte okunur.

Harita noktaları hazırlanıyor…Mekân dizini haritadan bağımsız olarak kullanılabilir.
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi0 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.
3172tekil mekân dosyası
507birleştirilen tekrar kayıt
552doğrulanmış yapı noktası
2999yaklaşık / şehir çevresi
Geniş harita görünümü →
Seyyid Nûr Muhammed el-Bedâûnî Türbesi · Hindistan

Seyyid Nûr Muhammed el-Bedâûnî Türbesi

Nizâmeddin Evliyâ Türbesi civarında, Nevvâb Mükerrem Han'ın bağında bulunan kabri. Halifesi Mazhar Cân-ı Cânân buraya sonradan bir türbe yaptırmış ve türbede altı yıl inzivaya çekilmiştir. İlişkili kişi dosyası Seyyid Muhammed Nûr Bedeûnî : Seyyid Muhammed Nûr Bedeûnî (ö. 1723), Muhammed Seyfüddin Sirhindî’nin…

NakşibendiyyeSeyyid Muhammed Nûr BedeûnîTarihî aday
Ecmîr · Muînüddin Çiştî Dergâhı · Hindistan

Muînüddin Çiştî Dergâhı

Tarihî işlev Pîrin türbesi çevresinde Halacî ve Bâbürlü ekleriyle büyüyen Güney Asya'nın başlıca ziyaret külliyesi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır.

ÇiştiyyeMuînüddin Hasan ÇiştîKaynaklarla eşleştirildi
Muînüddin Hasan Çiştî Türbesi · Hindistan

Muînüddin Hasan Çiştî Türbesi

Ecmîr'de vefat eden Çiştî'nin kabri üzerine Halacî hânedanına mensup sultanlar tarafından inşa ettirilen türbe. Ekber Şah döneminde ülkenin önemli ziyaret merkezlerinden biri haline gelmiş; kabri ve dergâhı çevresinde yoğunlaşan ziyaretler şehrin Hindistan müslümanlarının en önemli ziyaretgâhı olmasına yol açmıştır.

ÇiştiyyeMuînüddin Hasan ÇiştîTarihî aday
Ganguh · Abdülkuddûs Gengûhî Dergâhı · Hindistan

Abdülkuddûs Gengûhî Dergâhı

Tarihî işlev Sâbirî mektup, irşad ve ulemâ ağının XVI. yüzyıl merkezi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır. Yapıyla ilişkili kişi Abdülkuddûs Gengûhî (yaklaşık 1456–1537), Rudevl’de aldığı Sâbirî terbiyeyi Şâhâbâd ve Gengûh’a taşıyan; Rüşdnâme,…

ÇiştiyyeAbdülkuddûs GengûhîKaynaklarla eşleştirildi
Gucerât · Hindistan

Gucerât

Halifelerini gönderdiği başlıca bölgelerden. İlişkili kişi dosyası Mazhar Cân-ı Cânân : Şair, âlim ve Müceddidî şeyh Mazhar Cân-ı Cânân, Delhi'de yetiştirdiği halifelerle Nakşibendiyye'nin XVIII. yüzyıldaki büyük aktarım düğümlerinden biri oldu.

Mazhar Cân-ı CânânYaklaşık tarihî kayıt
Hindistan · Hindistan

Hindistan

Türkistan ile birlikte, kaynağın kaydettiği uzak seyahat menzillerinden. Konum ülke merkezine göre çok yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ferîdüddin Attâr : Ferîdüddin Attâr (ö. 618/1221), Nîşâbur’da eczacılık ile telifi birlikte yürüten; aşk, hayret ve fenâ yolculuğunu Mantıku’t-tayr, Musîbetnâme ve Tezkiretü’l-evliyâ gibi eserlerle klasik…

Ferîdüddin AttârYaklaşık tarihî kayıt
Haydarâbâd (Sâlârceng Müzesi) · Hindistan

Haydarâbâd (Sâlârceng Müzesi)

Ali Candar'ın derlediği Dürer-i Nizâmî 'nin yazma nüshasının bulunduğu müze. İlişkili kişi dosyası Nizâmeddin Evliyâ : Nizâmeddin Evliyâ (1238-1325), Baba Ferîd'in halifesi; Delhi yakınındaki Gıyâspûr hankahını ilim, sohbet, semâ ve geniş çaplı sosyal hizmet merkezine dönüştüren Çiştî pîridir.

Nizâmeddin EvliyâYaklaşık tarihî kayıt
Molla Şah Bedahşî Makamı · Hindistan

Molla Şah Bedahşî Makamı

Molla Şah'ın Keşmir irşad çevresi ve kabir hafızası. Yapıyla ilişkili kişi Şah Muhammed Bedahşî (1582–1661), Miyân Mîr’in terbiyesinde yetişerek Keşmir’de Kādirî irşadını sürdüren; Dârâ Şükûh ile Cihanârâ Begüm’ün şeyhi olan sûfî ve şairdir. Kayıt, Şah Muhammed Bedahşî (Molla Şah)’in hayat güzergâhındaki bu…

KadiriyyeŞah Muhammed Bedahşî (Molla Şah)Kaynaklarla eşleştirildi
Leknev · Hindistan

Leknev

Râmpûr'dan ayrıldıktan sonra bir süre burada bulundu. Abdullah ed-Dihlevî hastalığı ağırlaşınca ona mektup göndererek büyük oğlu Ahmed Saîd Şah'ı Leknev'de halife bırakmasını ve kendisinin Delhi'ye gelmesini istedi.

Ebû Saîd Şah el-FârûkîTarihî aday
Gevâliyâr (Gwalior) Kalesi · Hindistan

Gevâliyâr (Gwalior) Kalesi

Cihangir'in emriyle yaklaşık bir yıl hapsedildiği kale; hapsini “celâl sıfatının tecellîsi” diye yorumlamıştır. İlişkili kişi dosyası İmâm-ı Rabbânî Ahmed Sirhindî : Ahmed Sirhindî, Nakşibendî terbiyeyi Hint alt kıtasının ilmî, siyasî ve tasavvufî tartışmaları içinde yeniden yorumlayarak Müceddidiyye evresini başlattı.

İmâm-ı Rabbânî Ahmed SirhindîYaklaşık tarihî kayıt
Mehrauli / Delhi · Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî Dergâhı · Hindistan

Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî Dergâhı

Tarihî işlev Delhi Çiştî irşadının erken merkezi ve pîrin türbesi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır. Yapıyla ilişkili kişi Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî (ö. 633/1235), Muînüddin Hasan el-Çiştî’nin halifesi; Çiştiyye’yi Delhi’de yerleştiren ve Baba…

ÇiştiyyeKutbüddin Bahtiyâr KâkîKaynaklarla eşleştirildi
Bombay · Hindistan

Bombay

Basra'dan dönerken deniz yoluyla uğradığı ve bir hafta kalarak Kādiriyye'nin Hindiyye koluna mensup dervişlerle tanıştığı şehir. İlişkili kişi dosyası Sâdık Vicdânî : Kastamonu'dan Balkanlar, Basra, Ankara, Bursa ve İstanbul'a uzanan memuriyet hayatını Nakşî-Hâlidî mensubiyeti ve tarikat tarihi araştırmalarıyla birleştiren Tomâr-ı Turuk müellifi.

NakşibendiyyeSâdık VicdânîYaklaşık tarihî kayıt
Pânîpet · Hindistan

Pânîpet

Halifesi Gāzî Senâullah Pânîpetî'nin şehri; Tefsîru Mazharî buradan doğdu. İlişkili kişi dosyası Mazhar Cân-ı Cânân : Şair, âlim ve Müceddidî şeyh Mazhar Cân-ı Cânân, Delhi'de yetiştirdiği halifelerle Nakşibendiyye'nin XVIII. yüzyıldaki büyük aktarım düğümlerinden biri oldu.

NakşibendiyyeMazhar Cân-ı CânânYaklaşık tarihî kayıt
Müminpûr (Müminâbâd) · Hindistan

Müminpûr (Müminâbâd)

651'de (1253) doğduğu, babası Seyfeddin Mahmûd'a iktâ edilen kasaba; Moğol esaretinden kurtulduktan sonra 1287'ye kadar burada oturdu. Konumu yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Emîr Hüsrev-i Dihlevî : Nizâmeddin Evliyâ'nın müridi Emîr Hüsrev-i Dihlevî, Farsça şiiri, tarihî mesnevileri, mûsiki hafızası ve Çiştî muhabbet diliyle…

Emîr Hüsrev-i DihlevîYaklaşık tarihî kayıt
Sirhind · Hindistan

Sirhind

Mektûbât 'ını tercüme ettiği İmâm-ı Rabbânî'nin ve oğlu Muhammed Ma'sûm'un merkezi; bağlı olduğu Müceddidiyye kolunun çıktığı yerdir. İlişkili kişi dosyası Müstakimzâde Süleyman Sa‘deddin Efendi : Müstakimzâde Süleyman Sa‘deddin (1719–1788), Mehmed Emin Tokadî'nin müridi; hat, biyografi, tasavvuf ve lügat alanlarında elliyi aşkın eser…

Müstakimzâde Süleyman Sa‘deddin EfendiYaklaşık tarihî kayıt
Haridwar / Roorkee · Sâbir Pâk Kalyar Dergâhı · Hindistan

Sâbir Pâk Kalyar Dergâhı

Sâbiriyye’nin merkez mekânı Alâeddin Ali Ahmed Sâbir’in irşad faaliyeti, vefatı ve kabriyle ilişkilendirilen Pîrân Kalyar, Sâbiriyye’nin başlıca ziyaret ve hafıza merkezidir. Bugünkü külliye farklı dönemlerde büyüyen türbe, ibadet ve hizmet yapılarından oluşur.

ÇiştiyyeAlâeddin Ali Ahmed SâbirKaynaklarla eşleştirildi
İlâhâbâd (Prayagraj) · Hindistan

İlâhâbâd (Prayagraj)

1645'te ilk defa sûbedarlığına getirildiği eyalet merkezi; vilâyeti nâibleri vasıtasıyla idare etmiştir. İlişkili kişi dosyası Dârâ Şükûh : Dârâ Şükûh, Miyân Mîr ve Molla Şah çevresindeki Kādirî ilgisi, sûfî tabakat eserleri ve dinî gelenekleri karşılaştıran çalışmalarıyla XVII. yüzyıl Hindistan düşüncesinde dikkat çeker.

Dârâ ŞükûhYaklaşık tarihî kayıt
Râmpûr (Mustafaâbâd) · Hindistan

Râmpûr (Mustafaâbâd)

Kaynak, 2 Zilkade 1196'da (9 Ekim 1782) Delhi'ye sekiz konak mesafedeki Râmpûr'da (Mustafaâbâd) doğduğunu bildirir. İlk tarikat terbiyesini burada babasından aldı, Şah Dergâhî'ye burada intisap etti ve ilk irşad dönemini yine burada geçirerek binden fazla müride ulaştı.

Ebû Saîd Şah el-FârûkîTarihî aday
Sâmâne · Hindistan

Sâmâne

İdarecilerinden Tâc Mahmûd'un İslâm'a hakaret edip cezalandırıldığı şehir; Dârâ Şükûh ile arasındaki gerginliğin başlangıcıdır. İlişkili kişi dosyası Muhammed Ma‘sûm : Muhammed Ma‘sûm Sirhindî, İmâm-ı Rabbânî'nin oğlu ve halifesi; Mektûbât-ı Ma‘sûmiyye'si, geniş halife ağı ve Murad Buhârî üzerinden Osmanlı coğrafyasına ulaşan tesiriyle Müceddidiyye'nin…

Muhammed Ma‘sûm SirhindîYaklaşık tarihî kayıt
Nânevte (Sehârenpûr) · Hindistan

Nânevte (Sehârenpûr)

22 Safer 1233'te (1 Ocak 1818) doğduğu kasaba. Asıl adı İmdâd Hüseyin'dir; babası Hâfız Muhammed Emîn, annesi Bîbî Hüseyin'dir. İlişkili kişi dosyası Hacı İmdâdullah Tehânevî : Hacı İmdâdullah Tehânevî (1818-1899), Nânevte’de doğup Thâne Bhavan’da irşad çevresi kuran, 1859’dan sonra Mekke’de yaşayan; Çiştî-Sâbirî…

Hacı İmdâdullah TehânevîTarihî aday
İmâm-ı Rabbânî'nin Kabri · Hindistan

İmâm-ı Rabbânî'nin Kabri

8 Safer 1034'te (20 Kasım 1624) vefat eden Ahmed-i Sirhindî, doğduğu şehir olan Doğu Pencap'taki Sirhind'de (Serhind) defnedilmiştir. İlişkili kişi dosyası İmâm-ı Rabbânî Ahmed Sirhindî : İmâm-ı Rabbânî Ahmed Sirhindî ana kaydıyla birleştirildi.

Nakşibendiyyeİmâm-ı Rabbânî Ahmed SirhindîTarihî aday
Sirhind · Hindistan

Sirhind

4 tarihî kayıt ve 4 şahsiyet bağlantısı tek şehir dosyasında birlikte gösteriliyor.

4 KAYIT · 4 ŞAHSİYETBirleştirilmiş şehir dosyası
Ravza-i Şerîf (Sirhindî Türbesi) · Hindistan

Ravza-i Şerîf (Sirhindî Türbesi)

14 Şevval 971'de (26 Mayıs 1564) doğduğu ve 8 Safer 1034'te (20 Kasım 1624) vefat edip defnedildiği şehir; Müceddidiyye'nin merkezidir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İmâm-ı Rabbânî Ahmed Sirhindî : Ahmed Sirhindî, Nakşibendî terbiyeyi Hint alt kıtasının ilmî, siyasî ve tasavvufî tartışmaları…

Nakşibendiyyeİmâm-ı Rabbânî Ahmed SirhindîYaklaşık tarihî kayıt
Keşmir · Hindistan

Keşmir

Halifesi Şah Muhammed Bedahşî'nin vahdet-i vücûd düşüncesini ve Kādiriyye'yi yaygınlaştırdığı bölge; Şah Cihan da Keşmir seferi dönüşünde onu ziyaret etmiştir. Konum bölge merkezine göredir. İlişkili kişi dosyası Miyân Mîr : Miyân Mîr (ö. 1045/1635), Lahor'da altmış yılı aşan irşadı, geniş halife çevresi…

Miyân MîrYaklaşık tarihî kayıt
Keşmir · Hindistan

Keşmir

Ubeydullah Ahrâr'ın ruhaniyetinden gelen işarete uyarak Mâverâünnehir'e giderken önce uğradığı bölge. Konum bölge merkezine göredir. İlişkili kişi dosyası Muhammed Bâkī-Billâh : Muhammed Bâkī-Billâh (ö. 1012/1603), Hâce Muhammed İmkenegî’den yetişerek Delhi’de Nakşibendî irşad merkezi kuran ve İmâm-ı Rabbânî’yi yetiştiren mutasavvıftır.

Muhammed Bâkī-BillâhYaklaşık tarihî kayıt
Srinagar (Keşmir) · Hindistan

Srinagar (Keşmir)

Halifesi Şemseddin Irâkī'nin (ö. 932/1526) Nûrbahşiyye'yi taşıdığı bölge; bir asır önce silsilenin başındaki Seyyid Ali Hemedânî'nin de merkeziydi. İlişkili kişi dosyası Muhammed Nûrbahş : Muhammed Nûrbahş, İshak Huttalânî çevresindeki Kübrevî terbiyesi, mehdîlik iddiası etrafındaki siyasî gerilimler ve sonraki Nurbahşiyye kollarıyla XV. yüzyıl…

KübreviyyeMuhammed NûrbahşYaklaşık tarihî kayıt
Hankāh-ı Muallâ (Şâh-ı Hemedân) · Hindistan

Hankāh-ı Muallâ (Şâh-ı Hemedân)

Keşmir'de adına nisbet edilen ve şehrin simgesi sayılan hankah; iki ayrı gelişinde (774/1372 ve 785/1383) irşad faaliyeti yürüttüğü merkezdir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Seyyid Ali Hemedânî : Seyyid Ali Hemedânî, Kübrevî öğretisini Horasan, Mâverâünnehir ve Keşmir arasında taşıyan seyahatleri, halifeleri ve…

KübreviyyeSeyyid Ali HemedânîYaklaşık tarihî kayıt
Sûret Limanı · Hindistan

Sûret Limanı

1657'de hac için gemiye bindiği liman; Bâbürlü Hindistan'ından Hicaz'a giden hac yolunun ana çıkış noktasıdır. İlişkili kişi dosyası Muhammed Ma‘sûm : Muhammed Ma‘sûm Sirhindî, İmâm-ı Rabbânî'nin oğlu ve halifesi; Mektûbât-ı Ma‘sûmiyye'si, geniş halife ağı ve Murad Buhârî üzerinden Osmanlı coğrafyasına ulaşan tesiriyle…

Muhammed Ma‘sûm SirhindîYaklaşık tarihî kayıt
Tonk · Hindistan

Tonk

22 Ramazan 1250'de (22 Ocak 1835) kaynağın “Delhi civarındaki Tonk beldesi” diye tarif ettiği yere ulaştığında hastalığı ilerlediğinden yola devam edemedi ve burada konakladı. Yanındaki oğluna ve küçük kardeşine icâzet verdiğini bildirdikten sonra ramazan bayramının ilk günü (31 Ocak 1835) burada vefat…

Ebû Saîd Şah el-FârûkîYaklaşık tarihî kayıt
Agra · Hindistan

Agra

Ekber Şah'ın sarayına girdiği, Feyzî ve Ebü'l-Fazl ile tanışıp sonra ayrıldığı şehir; 1028/1619'da Cihangir tarafından sorgulanmak üzere buraya getirtilmiştir. Halifesi Bedîüddin Sehârenpûrî de Müceddidiyye'yi burada yaymıştır.

İmâm-ı Rabbânî Ahmed SirhindîYaklaşık tarihî kayıt
Nizâmeddin Evliyâ Dergâhı, Delhi · Hindistan

Nizâmeddin Evliyâ Dergâhı, Delhi

Mürşidinin kabrinin yakınına defnedildi; kaynak, şeyhinin ve kendisinin türbelerinin Delhi'nin en önemli ziyaret yerleri olduğunu kaydeder. İlişkili kişi dosyası Emîr Hüsrev-i Dihlevî : Nizâmeddin Evliyâ'nın müridi Emîr Hüsrev-i Dihlevî, Farsça şiiri, tarihî mesnevileri, mûsiki hafızası ve Çiştî muhabbet diliyle Delhi kültürünün kurucu…

ÇiştiyyeEmîr Hüsrev-i DihlevîYaklaşık tarihî kayıt
Nizâmeddin Evliyâ Türbesi, Gıyâspûr · Hindistan

Nizâmeddin Evliyâ Türbesi, Gıyâspûr

664'te (1265-66) dergâhını açtığı ve 3 Nisan 1325'te vefat edip defnedildiği yer. Türbesi Sultan Muhammed b. Tuğluk tarafından inşa edilmiş olup Hindistan'ın en önemli ziyaretgâhlarındandır; yakınında müridi Emîr Hüsrev-i Dihlevî de medfundur.

ÇiştiyyeNizâmeddin EvliyâYaklaşık tarihî kayıt
Tâlebân Köyü · Irak

Tâlebân Köyü

Nisbesini aldığı köy; burada yaşadığı için Tâlebânî diye anılmıştır. Konumu kaynaklarda iki türlü verilir: Kerkük’e bağlı bir köy ya da Süleymaniye ile Kerkük arasında, Çemçemal’e bağlı bir köy. Bu ayrılık sebebiyle şehir alanı boş bırakılmıştır.

Şeyh Mahmûd Zengenî TâlebânîTarihî aday
Abdülkādir Geylânî Külliyesi · Irak

Abdülkādir Geylânî Külliyesi

Abdülkādir Geylânî’nin Bağdat’taki ders, vaaz ve irşad çevresiyle ilişkilendirilen külliye, Kadiriyye’nin başlıca pîr makamıdır. Geylânî’nin tarihî şahsiyeti, eserleri ve daha sonraki Kadirî kol çeşitliliği bu merkezden hareketle fakat birbirine karıştırılmadan anlatılır.

KadiriyyeAbdülkādir-i GeylânîTarihî aday
Abdülkādir-i Geylânî Kabri · Irak

Abdülkādir-i Geylânî Kabri

Mevlânâ Hâlid’in emriyle istihare için gittiği yer; kaynak, ceddi Abdülkādir-i Geylânî’nin ona Mevlânâ Hâlid’e teslim olmasını söylediğini nakleder. Bu mânevî izin, intisabının başlangıcı sayılır. Yapının konumu kaynakta tarif edilmediğinden koordinat verilmemiştir.

Seyyid Tâhâ Hakkârî NehrîYaklaşık tarihî kayıt
Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi · Irak

Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi

Üç kez tekrarlanan rüya üzerine kardeşi Hasan ile ziyarete gittiği kabirlerden biri; Kādiriyye'nin merkezidir. İlişkili kişi dosyası Ahmed el-Bedevî : 596/1200’de Fas’ta doğan, Mekke’de yetişen ve Irak seyahatinden sonra Tantâ’ya yerleşen Ahmed el-Bedevî, Bedeviyye’nin pîridir. Abdül‘âl b. Fakih’in kurumsallaştırdığı irşad halkası, Tantâ’yı…

Ahmed el-BedevîYaklaşık tarihî kayıt
Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi · Irak

Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi

Vefat ettiği ve medfun bulunduğu yer; Kādiriyye'nin âsitânesidir. Bağdat ve çevresindeki Geylânî seyyidleri Moğol ve Timur istilâlarında şehri terketmek zorunda kaldıklarında bile cedlerinin türbesinin bulunduğu bu yere dönmüşlerdir.

KadiriyyeAbdülkādir-i GeylânîYaklaşık tarihî kayıt
Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi · Irak

Abdülkādir-i Geylânî Külliyesi

Kādiriyye'nin merkez dergâhı; postnişini Bağdat nakîbüleşrafı Seyyid Feyzullah Efendi'ye burada intisap etmiş, erbaîn çıkarıp seyrüsülûkünü tamamlamıştır. İlişkili kişi dosyası İsmâil Rûmî : Kādiriyye’nin Rûmiyye kolunu İstanbul ve Osmanlı coğrafyasında teşkilâtlandıran pîr.

İsmâil RûmîYaklaşık tarihî kayıt
Bâbülerec Medresesi · Irak

Bâbülerec Medresesi

Hocası Ebû Sa'd el-Muharrimî'nin kendisine tahsis ettiği medrese; hadis, tefsir, kıraat, fıkıh ve nahiv okutup vaaz vermeye burada başladı, sonra hepsini bırakıp inzivaya çekildi. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Abdülkādir-i Geylânî : Abdülkādir-i Geylânî (1077-1166), Gîlân’dan Bağdat’a gelerek hadis, fıkıh ve tasavvufta…

Abdülkādir-i GeylânîYaklaşık tarihî kayıt
Bâbülerec Medresesi · Irak

Bâbülerec Medresesi

Bağdat'ta Bâbülerec'deki medresesi. Kaynakta "hocası Ebû Saîd'in kendisine tahsis ettiği Bâbülerec'deki medrese" diye anılır: fıkıh talebesi Abdülkādir-i Geylânî burada hadis, tefsir, kıraat, fıkıh ve nahiv okutmuş ve vaaz vermeye başlamıştır.

Ebû Sa‘d el-Muharrimî (el-Mahzûmî)Tarihî aday
Bâbülhalbe · Irak

Bâbülhalbe

Cemaati medreseye sığmaz olunca vaaz meclisini naklettiği caminin bulunduğu semt; açık havadaki vaazlarını dinlemek için yetmiş bin kişinin geldiği rivayet edilir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Abdülkādir-i Geylânî : Abdülkādir-i Geylânî (1077-1166), Gîlân’dan Bağdat’a gelerek hadis, fıkıh ve tasavvufta yetişen; medrese, ribat…

Abdülkādir-i GeylânîYaklaşık tarihî kayıt
Bağdat · Irak

Bağdat

29 tarihî kayıt ve 29 şahsiyet bağlantısı tek şehir dosyasında birlikte gösteriliyor.

29 KAYIT · 29 ŞAHSİYETBirleştirilmiş şehir dosyası
Bağdat — kadılık ve vefat şehri · Irak

Bağdat — kadılık ve vefat şehri

Kadılık ve son yıllar Çalık Ya‘kūb Efendi 972 yılı Rebîülevvelinde Bağdat kadılığına getirildi. Kaynaklar burada yaklaşık üç yıl görev yaptığını, hüküm ve muamelelerinde adalet ve kararlılığı gözettiğini bildirir. Vefat kaydı ve haritanın sınırı 975/1567-68 yılında Bağdat’ta vefat etti; ölüm haberinin İstanbul’a Şevval…

Çalık Ya‘kūb bin Bayram EfendiKaynaklarla eşleştirildi
Bağdat (Ebü'l-Leys es-Semerkandî Camii) · Irak

Bağdat (Ebü'l-Leys es-Semerkandî Camii)

Kendi eserindeki kayda göre Muînüddin Çiştî'ye intisap edip hırka giydiği yer; Evhadüddîn-i Kirmânî ve Şehâbeddin es-Sühreverdî'nin sohbetlerinde de burada bulunmuştur. Konum şehir merkezine göredir. İlişkili kişi dosyası Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî : Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî (ö. 633/1235), Muînüddin Hasan el-Çiştî’nin halifesi; Çiştiyye’yi Delhi’de…

Kutbüddin Bahtiyâr KâkîYaklaşık tarihî kayıt
Bağdat (Merzübâniyye Hankahı) · Irak

Bağdat (Merzübâniyye Hankahı)

Müderrislik yaptığı, müderrisliği bırakıp Rükneddîn-i Sücâsî'ye intisap ettiği şehir. 632'de (1234) halifenin daveti üzerine dönüp Merzübâniyye Hankahı'na şeyh tayin edildi ve 21 Mart 1238'de burada vefat etti.

Evhadüddin-i KirmânîYaklaşık tarihî kayıt
Tarihî merkez · Bağdat kadılığı · Irak

Bağdat kadılığı

Alâeddin Ali el-Manavî’nin coğrafi hafızası 964/1557’de kadı olarak tayin edildiği Osmanlı eyalet merkezi. Biyografideki yeri Alâeddin Ali el-Manavî (ö. 974/1566-67), Kemalpaşazâde’den mülâzemet alan; İnegöl, İstanbul, Trabzon ve Manisa medreselerinden Bağdat kadılığına yükselen Osmanlı âlimidir. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “Bağdat…

Alâeddin Ali el-ManavîKaynaklarla eşleştirildi
Bağdat'taki tekkesi · Irak

Bağdat'taki tekkesi

Bağdat'ta bir tekkede şeyhlik yapmıştır; yeğeni Ebü'n-Necîb es-Sühreverdî'ye sûfî hırkasını burada bulunduğu sırada giydirmiştir. Tekkenin adı kaynakta verilmemektedir. İlişkili kişi dosyası Kadı Vahyüddin : Kadı Vahyüddin, Halvetiyye–Cerrâhiyye ortak silsilesinin dînever hattı halkalarındandır. Kişi dosyasında hayatı, irşad bağlantıları ve gelenek içinde kendisine nispet…

CerrâhiyyeKadı VahyüddinTarihî aday
Cîl · Irak

Cîl

767'de (1365-66) doğduğu, Bağdat yakınlarındaki kasaba; nisbesi buradan gelir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Abdülkerîm el-Cîlî : Abdülkerîm el-Cîlî (1365/66-1428), Yemen’de Şerefüddin el-Cebertî’nin terbiyesinde yetişen; Kādirî aidiyetini İbnü’l-Arabî’nin metafizik mirasıyla buluşturan ve insan-ı kâmil öğretisini kapsamlı bir sistem halinde açıklayan âlim, şair…

Abdülkerîm el-CîlîYaklaşık tarihî kayıt
Bağdat · Dâvûd-i Tâî Türbesi · Irak

Dâvûd-i Tâî Türbesi

Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH DAVUD-İ TAİ” adıyla, BAĞDAT/IRAK ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi IRAK'IN BAĞDAT ŞEHRİNDE TÜRBESİ BULUNUYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 160 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.

CerrâhiyyeDâvûd et-TâîKaynaklarla eşleştirildi
Dicle kıyısındaki ribât ve medresesi · Irak

Dicle kıyısındaki ribât ve medresesi

Müridleriyle birlikte kaldığı Dicle kenarındaki harabenin yerine yapılan tekke (ribât) ve yanındaki medrese. Zehebî, diğer müelliflerin aksine burada iki ribât yapıldığını kaydeder. Bağdat'ta vefat edince bu medresenin yanına defnedilmiştir.

Ebû Necîb Ziyâüddin Abdülkāhir es-SühreverdîTarihî aday
Ebû Bekir eş-Şiblî'nin merkadi (İmâm-ı Âzam civarı) · Irak

Ebû Bekir eş-Şiblî'nin merkadi (İmâm-ı Âzam civarı)

Sefîne'ye göre Ebû Bekir eş-Şiblî'nin kabri Bağdat'ta İmâm-ı Âzam Ebû Hanîfe'nin türbesinin bulunduğu civardadır. Koordinat, metinde işaret edilen İmâm-ı Âzam Külliyesi çevresi için yaklaşık olarak verilmiştir; kabrin tam yeri metinde belirtilmemiştir.

Ebû Bekir eş-ŞiblîTarihî aday
Ebü'n-Necîb Ribâtı ve Medresesi · Irak

Ebü'n-Necîb Ribâtı ve Medresesi

Şeyhinin Dicle kenarında kurduğu ribât ve medrese; vefatından sonra makamına o oturmuştur. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Kutbüddin Ebherî : Bu kayıt Şeyh Kutbeddin-i Ebheri ana dosyasıyla birleştirildi.

Şeyh Kutbeddin-i EbheriYaklaşık tarihî kayıt
Ebü'n-Necîb Ribâtı ve Medresesi (Dicle kenarı) · Irak

Ebü'n-Necîb Ribâtı ve Medresesi (Dicle kenarı)

Müridleriyle birlikte kaldığı harabenin yerine yapılan tekke ve yanındaki medrese; 563/1168'de vefat edince medresesinin yanına defnedilmiştir. Zehebî diğer müelliflerin aksine iki ribât yapıldığını kaydeder. Konum yaklaşıktır.

SühreverdiyyeEbû Necîb Ziyâüddin Abdülkāhir es-SühreverdîYaklaşık tarihî kayıt
Bağdat · Ebü'N-Necib Sühreverdi Türbesi · Irak

Ebü'N-Necib Sühreverdi Türbesi

Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. PİR EBÜ'N-NECİB SÜHREVERDİ” adıyla, SÜHREVERDİYYE çevresinde, BAĞDAT/IRAK ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi IRAK'IN BAĞDAT ŞEHRİNDE TÜRBESİ BULUNUYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 563 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.

SühreverdiyyeEbû Necîb Ziyâüddin Abdülkāhir es-SühreverdîTek kaynak · incelemede
Geylânî Medresesi ve Şeyh Abdullah Hırpanî Medresesi · Irak

Geylânî Medresesi ve Şeyh Abdullah Hırpanî Medresesi

Süleymaniye yoluyla Bağdat'a giden Osman et-Tavîlî'nin, önce büyük âlimlerin yetiştiği Geylânî Medresesi'ne, sonra Şeyh Abdullah Hırpanî'nin medresesine devam ettiği yer. İkincisinde müderris bulunan Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî ile burada tanıştı; zâhirî ilimlerde icâzeti de, iki yıl sonra hilâfeti de ondan aldı. Koordinat Bağdat…

Osman Sirâceddin et-TavîlîTarihî aday
Bağdat · Habib el-Acemi Türbesi · Irak

Habib el-Acemi Türbesi

Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH HABİB EL-ACEMİ” adıyla, BAĞDAT/IRAK ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi IRAK'IN BAĞDAT ŞEHRİNDE TÜRBESİ BULUNUYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 120 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.

CerrâhiyyeHabîb el-AcemîTek kaynak · incelemede
Bağdat · Hüseyin Cüneyd-İ Bağdadi Türbesi · Irak

Hüseyin Cüneyd-İ Bağdadi Türbesi

Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. PİR HÜSEYİN CÜNEYD-İ BAĞDADİ” adıyla, CÜNEYDİYYE çevresinde, BAĞDAT/IRAK ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi IRAK'IN BAĞDAT ŞEHRİNDE TÜRBESİ BULUNUYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 297 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca…

CüneydiyyeTek kaynak · incelemede
Kâzımeyn · Irak

Kâzımeyn

İmâmetin kendisinden sonra geçtiği oğlu Mûsâ el-Kâzım'ın medfun bulunduğu türbe. İlişkili kişi dosyası Ca‘fer es-Sâdık : Ca‘fer es-Sâdık (ö. 148/765), Medine’de yetişen Ehl-i beyt imamı, güvenilir hadis râvisi ve müctehid fakih; zühd, ilim ve mârifet mirasıyla Nakşibendiyye, Bektaşiyye ve başka irşad silsilelerinde…

Ca‘fer es-SâdıkYaklaşık tarihî kayıt
Kâzımeyn Türbesi · Irak

Kâzımeyn Türbesi

Bağdat'ın kuzeybatısındaki Mekābirukureyş'in Bâbüttibn mahallinde medfundur. Torunu Muhammed et-Takī de buraya gömülmüş, türbe Şah İsmâil tarafından genişletilip Kanûnî Sultan Süleyman zamanında tamamlanmıştır.

Mûsâ el-KâzımYaklaşık tarihî kayıt
Kerh (Bağdat) · Irak

Kerh (Bağdat)

Üstadı olduğu rivayet edilen Ma'rûf-i Kerhî'nin semti; kaynaklar bu rivayeti Medine dışına çıkmadığı gerekçesiyle şüpheyle karşılar. İlişkili kişi dosyası Ali er-Rızâ : Ebü’l-Hasen Ali er-Rızâ b. Mûsâ el-Kâzım (ö. 203/818), Medine’de hadis ve fıkıh öğreten; Me’mûn’un veliaht ilânıyla Horasan’a geçen, ilmi, zühdü…

Ali er-RızâYaklaşık tarihî kayıt