ŞAHSİYET DOSYASI

Tosyevîzâde Mehmed Emin Sa‘dî Efendi

Tosyevîzâde Mehmed Emin Sa‘dî Efendi (ö. 1725), İstanbul medreselerinde görev yapan ve Sa‘dî mahlasıyla mürettep divan bırakan Osmanlı âlim ve şairidir.

Vefat: 1725
Unvan: Osmanlı müderrisi ve divan şairi

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Ailesi ve tahsili

Babası, kaynakta hemen önce biyografisi verilen Tosyevî Mustafa Efendi'dir. Dönemin hocalarından ders aldı; 1104/1692-93'te Başmakçızâde Seyyid Ali Efendi'den mülâzemet aldı.

Medrese görevleri

Arakiyyeci Üveys, Edirnekapı Mehmed Paşa, Emînülganem ve Eyüp Cafer Paşa medreselerinde görev yaptı. İbrahim Paşa'nın vakfından Cafer Paşa Medresesi müderrisliğine günlük kırk akçe tahsis edildi; ardından Sahn-ı Semân'a yükseldi.

Vefatı ve kabri

25 Ramazan 1137 Çarşamba günü/1725'te vefat etti. Fâtih Camii'ndeki cenaze namazından sonra Keskin Dede Mezarlığı'nda babasının yanına defnedildi.

Sa‘dî mahlası

Kaynak onu çeşitli ilimlerde yetişmiş, çalışkan, derviş tabiatlı ve sağlam itikatlı biri olarak anar. “Derviş-nihad” nitelemesi belirli bir tarikat aidiyeti sayılmadı. Sa‘dî mahlasıyla mürettep bir divanı bulunduğu açıkça kaydedilir.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını açHoca, talebe ve tarihî etki ağıAğda gör →

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Sa‘dî Divanı'ndan

Tosyevîzâde Mehmed Emin Efendi'nin Sa‘dî mahlasıyla söylediği kaside ve gazellerden kaynakta seçilen örnekler.

Metni gösterMetni daralt

Kasidelerinden

Bizi mesrûr-ı lutfu eyledi bir lâle-gûn ruhsâr
Açıldı gonçe-i dil kalmadı bir ukde-i düşvâr
Sevâd-ı kalb-i âşık dest-bürdünden harâb oldu
Olaldan zülfü cünd-i fitneye ol dilberin serdâr

Gazellerinden

Dil-i dervîş-i harîm bir şeh-i âlî-cenâb ister
O zerre bâis-i rif‘at olur bir âfitâb ister
O dürr-i şâhvâra nâil olmak isteyenlerde
Hemîşe derd ü gamdan rişteâsâ pîç ü tâb ister

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Şeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-fuzalâ, c. IV, s. 3115-3121.

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

[1]Şeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-fuzalâ, c. IV, s. 3115-3121

Ortak kaynak kataloğunu aç →