Ara
Menü

Nimetullah bin Ali Rûşenîzâde

Nimetullah bin Ali Rûşenîzâde (ö. Şâban 969/1562), Bursa, Trabzon, Bağdat, Halep ve İstanbul ilmiye çevrelerinde görev yapan; son olarak Medine kadılığına getirilen Osmanlı âlimidir.

Vefat
1562
Unvan
Medine kadısı, müderris ve vakıf müfettişi

Aile ve yeniden ilme yöneliş

Rûşenî mahlaslı bir kadının oğludur. Babasından kalan serveti tükettikten sonra ilim yoluna yöneldi; Abdülvâsi Efendi'den mülâzemet aldı.

Bursa'dan Bağdat ve Halep'e

Bursa Bayezid Paşa, Kasım Paşa, Ahmed Paşa ve Yıldırım Han medreselerinde; ardından Trabzon Sultanî, Bursa Muradiye ve İstanbul Sultan Selim medreselerinde görev yaptı. Bursa vakıflarının müfettişliğini yürüttü. Bağdat ve Halep kadılıklarında bulundu; görev çizgisi ilmiye, şehir idaresi ve vakıf denetimini aynı biyografide buluşturur.

Medine kadılığı ve vefatı

967/1559-60'ta Medine kadılığına getirildi. Hac farizasını yerine getirdikten sonra görev bölgesine gitti; Şâban 969/Nisan-Mayıs 1562'de vefat haberi İstanbul'a ulaştı. Kaynak, Medine halkının onu iyi ahlâkı, yumuşak idaresi ve hizmetiyle andığını; Medine'de defnedildiğini bildirir.

Bağdat'taki eski mezar anlatısı

Bağdat'taki görevi sırasında bir caminin genişletilmesi esnasında eski bir mezarda bozulmamış beden görüldüğünü; bunun Şerîf Murtazâ'ya ait olduğunun söylendiğini aktarır. Bu anlatı, biyografik kronolojiden ayrı bir şehir ve ziyaret hafızası kaydıdır.

Ağ ve yol

Menkıbeler

İlk 1 kayıt gösteriliyor

MENKIBE · GELENEK İÇİ

Bağdat'ta Şerîf Murtazâ mezarı anlatısı

Cami genişletmesi sırasında bozulmamış beden bulunduğuna dair şehir hafızası.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daralt
Menâkıbnâme’de tam metni aç

Olayın özeti

Cami genişletmesi sırasında bozulmamış beden bulunduğuna dair şehir hafızası.

Cami genişletmesindeki buluntu

Bağdat'ta bir caminin genişletilmesi sırasında eski bir kabre rastlandığı ve içindeki bedenin bozulmadan kaldığının görüldüğü aktarılır. Şehir halkı bulunan mezarın kime ait olduğunu tartıştı.

Şerîf Murtazâ'ya nispet

Nimetullah bin Ali Rûşenîzâde çevresindeki anlatı, kabri Şerîf Murtazâ'ya nispet eder ve bedenin korunmuşluğunu onun faziletinin işareti sayar. Kimlik tespiti epigrafik veya arkeolojik raporla doğrulanmadığından kayıt, Bağdat'ın ziyaret ve şehir hafızası olarak sunulur.

Kaynak sınırı

Kimlik tespiti ve bedenin korunmuşluğu tarihî-kazı raporu kesinliğinde sunulmaz; Nev‘îzâde'nin aktardığı gelenek içi ziyaret hafızası olarak korunur.

Bu anlatı gelenek hafızasına aittir; doğrulanabilir tarihî olayla aynı kesinlikte sunulmaz. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 298-309.