HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Ailesi ve ilmiye başlangıcı
Nur Mehmed b. İshak, IV. Mehmed devri âlimlerinden Kürd İshak Efendi'nin küçük oğluydu; İshakzâde Şeyh Mehmed Efendi'nin kardeşidir. Cemâziyelevvel 1087/Temmuz-Ağustos 1676'da Bosnevî Bâlî Efendi'den mülâzemet aldı.
Medrese görevleri
Molla Kestel, Kepenekçi Sinan, Hammâmiyye, Mustafa Ağa, Efdalzâde, Sahn-ı Semân, Fethiye'deki İsmihan Sultan, Gazanfer Ağa, Mahmud Paşa, Vâlide Sultan ve Süleymaniye Dârülhadisi'nde görev yaptı.
Kadılıklar ve payeler
Kudüs, Edirne payesiyle Yenişehir ve Bursa kadılıklarında bulundu; daha sonra Mekke payesi aldı. Sındırgı, Barçınlı nahiyeleri, Ermiye, Kırkkilise, İvrindi, Kalecik, Kepsut, Atranus, Şühud ve başka kazalarla ilgili arpalık kayıtları idarî gelir düzenidir.
Vefatı ve kabri
11 Şevval 1142/Nisan 1730'da Fındıklı'daki yalısında vefat etti. Cenazesi cuma namazından sonra Üsküdar Vâlide Sultan Camii'nden kaldırıldı ve babasının yanına defnedildi. Kaynak onu hoş sohbetli, iyi huylu, salih, temiz kalpli ve itikadı sağlam bir kişi olarak anlatır.
İlmiye yolu ve mevleviyetler
1087 Cemâziyelûlâsında Bosnevî Bâlî Efendi'nin Anadolu sadâretine gelişi vesilesiyle mülâzım olan Nur Mehmed Efendi, alışılmış medrese devrinden sonra 1097'de Molla Kestel, 1099'da Kepenekçi Sinan, 1102'de Hammâmiyye, 1105'te Mustafa Ağa medreselerine tayin edildi. 1106'da mûsıla-i Sahn itibarıyla Efdalzâde dârülifâdesine, 1109'da Sahn medreselerinden birine geçti; 1110'da Fethiye'deki İsmihan Sultan Medresesi, 1112'de Gazanfer Ağa Medresesi, 1115'te mûsıla-i Süleymâniye itibarıyla Mahmud Paşa Medresesi ve aynı yıl hâmis-i Süleymâniye derecesi, 1117'de İstanbul'daki Vâlide Sultan Medresesi, 1118'de Süleymâniye Dârülhadîsi ile taltif edildi.
Kazâ tarafında ise 1120 Safer'inde Kudüs kadılığına tayin edildi ve 1121 Şevval'inde bu görevden alındı. 1126 Rebîülevvelinde Edirne payesi zammıyla Beyâzîzâde Hâmid Efendi'nin yerine Yenişehir kadılığı, 1132 Cemâziyelâhirinde Zülâlî Hasan Efendi'nin yerine Bursa kadılığı verildi; 1133 Receb'inde Bursa'dan ayrıldı. Bu yıllarda Sındırgı, Nevâhî-i Barçınlı, Ermiye, Şühûd, Kalecik, Kepsut ve Atranos gibi kazâlar dönem dönem arpalık olarak uhdesine geçti. 1137 Safer'inde Mekke-i Mükerreme payesi, 1141 Rebîülâhirinde İstanbul payesi ihsan olundu.