HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Hayatı ve eğitimi
1872’de İstanbul’da doğdu. Mekteb-i Mülkiyye İdâdîsi ve devlet memuriyeti çevresinde eğitim ve çalışma hayatını sürdürdü. Maliye ve gümrük teşkilâtında çeşitli görevlerde bulundu; resmî vazifesi yanında tasavvuf, musiki, şiir ve biyografiyle ilgilendi.
Tasavvufî irtibatları
Uşşâkî şeyhi Mustafa Sâfî Efendi’ye intisap etti ve icazet aldı. Şâbânî, Gülşenî, Mevlevî ve başka tarikat çevreleriyle görüşerek geniş bir tekke ve kişi ağı kurdu. Kendi gördüklerini, yaşayan tanıklardan dinlediklerini ve eski kaynaklardan nakilleri eserlerinde bir araya getirdi.
Sefîne-i Evliyâ
Beş ciltlik Sefîne-i Evliyâ tarikat pîrleri, şeyhler, halifeler, tekkeler, eserler, şiirler, kitâbeler ve menkıbeler hakkında büyük bir malzeme sunar. Eserin gücü, Vassâf’ın son dönem tekke dünyasına şahsen tanıklığıdır; ancak tarihî kayıt, şahsî müşahede, sözlü nakil, şiir ve menkıbe aynı biyografide bulunabildiğinden katmanlar ayrılarak okunmalıdır.
Diğer eserleri
Kemâlnâme-i Hazret-i Hüdâyî, Risâle-i Hayriyye, divan ve farklı sûfîlere dair biyografik eserleri vardır. Şiirlerinde “Vassâf” mahlasını kullandı.
Vefatı ve kaynak değeri
1929’da İstanbul’da vefat etti. tarikat.org’da Sefîne malzemesi ayrı bir atlas sayfasında tutulmak yerine kişi, tarikat, tekke, eser ve menkıbe kayıtlarına dağıtılır; Vassâf’ın kaynak türleri arasındaki fark görünür biçimde korunur.
