HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Van'dan İstanbul'a
Van'da, Ebû Bekir Vehbi Efendi'nin oğlu olarak doğdu. Yekçeşm, Kör ve Vâfî lakaplarıyla da anıldı; şiirlerinde Vâfî ve daha çok Dürrî mahlasını kullandı. İstanbul'da Divan Kalemi'ne girerek hâcegânlık mesleğinin çeşitli kademelerinde görev yaptı.
Maliye ve divan görevleri
Receb 1125/Ağustos 1713'te vak‘anüvis Naîmâ'dan boşalan Anadolu muhasebeciliğine, 27 Muharrem 1127/2 Şubat 1715'te sipahiler kâtipliğine getirildi; ardından haraç muhasebecisi oldu.
İran elçiliği
Pasarofça sonrasında Avusturya–İran ticaret yoluyla ilgili meseleleri çözmek ve Safevî ülkesindeki siyasî gelişmeleri yerinde gözlemek üzere şıkk-ı sânî defterdarlığı pâyesiyle İran'a gönderildi. İstanbul–Bağdat–Kirmanşah–Dergezîn–Hemedan–Kazvin–Tahran hattını izledi; Şah Sultan Hüseyin ve devlet görevlileriyle görüştü.
Dönüşte Van'daki aile hayratının bazılarını tamir ettirdi ve 15 Safer 1134/5 Aralık 1721'de İstanbul'a ulaştı. Raporunu III. Ahmed ile Nevşehirli Damad İbrâhim Paşa'ya sundu; başmuhasebeciliğe getirildi.
Eserleri ve vefatı
Sefâretnâme, yolculuk ve diplomatik temasların yanı sıra İran'ın idarî yapısı, şehirleri, halkı, sarayı ve askerî durumu hakkında gözlemler içerir. Yaklaşık 3500 beyitlik divanında gazel, kaside, kıta ve lugazlar bulunur. 2 Rebîülevvel 1135/11 Aralık 1722'de vefat ederek Şeyh Vefa Camii hazîresine defnedildi.