COĞRAFİ HAFIZA · CANLI VERİ

Tasavvuf haritası

Harita, Directus’taki mekân koleksiyonundan otomatik beslenir. Yapı koordinatları ve şehir düzeyindeki tarihî kayıtlar birbirinden ayrılır; konumu bulunmayan kayıtlar araştırma dizininde kalır.

Koordinatlı mekânŞehir düzeyi3550 nokta · 3548 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

3679toplam tarihî kayıt

3551haritada görünür

128konumu araştırılıyor

633şehir / bölge

Ayrıntılı mekân dizini →

METİN ALTERNATİFİ · SÜZÜLMÜŞ DİZİN1921–1968 / 3679

Haritadaki kayıtların klavyeyle erişilebilir metin karşılığı. Her sayfada en fazla 48 mekân gösterilir.

İstanbul · TürkiyeAyasofyaFetihten sonra kılınan ilk cuma namazında hutbeyi okuduğu yer. İlişkili kişi dosyası Akşemseddin : Şemseddin Muhammed b. Hamza, Akşemseddin (1390-1459), Hacı Bayrâm-ı Velî’nin halifesi, Şemsiyye-i Bayramiyye’nin pîri; âlim, hekim, şair ve İstanbul’un fethinin manevî rehberlerindendir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofyaCuma vaazlarını verdiği ve ardından dervişleriyle Halvetî devranı icra ettiği ikinci selâtin camii; devran tartışmasının görünürlüğü buradan gelir. İlişkili kişi dosyası Sünbül Sinân Efendi : Sünbül Sinân Efendi (856/1452–936/1529), Cemâl-i Halvetî'nin halifesi; Koca Mustafa Paşa Âsitânesi'nin şeyhi ve Halvetiyye'nin İstanbul'da teşekkül eden Sünbüliyye kolunun pîridir. Vaazları, devrân müdafaası, risâleleri ve Merkez Efendi başta olmak üzere yetiştirdiği halifelerle XVI. yüzyıl Osmanlı tasavvuf hayatının kurucu şahsiyetlerindendir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofyaAhmed b. Süleymân Ervâdî'nin iki sene okuttuğu hadis derslerine Gümüşhânevî ile birlikte devam ettiği cami. İlişkili kişi dosyası Hasan Hilmi Efendi : Hasan Hilmi Efendi (1825–1911), Azdavaylı; Gümüşhaneli Ahmed Ziyâeddin’in yaklaşık elli yıllık hizmetinde yetişen, iki defa vekilliğini ve ardından Gümüşhânevî Dergâhı postnişinliğini üstlenen Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya Camii1041/1631-32'de vaizliğine tayin edildiği ve şöhretinin zirveye çıktığı cami. İlişkili kişi dosyası Kādızâde Mehmed Efendi el-Balıkesrî : Kādızâde Mehmed Efendi (ö. 1045/1635-36), Balıkesir doğumlu; İstanbul'un büyük camilerinde ders ve vaaz veren, tasavvuf pratiklerine yönelik eleştirileriyle tartışma doğuran vaizdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya CamiiBir cuma namazı çıkışında avlusunda Bayramî-Melâmî kutbu İdrîs-i Muhtefî ile karşılaştı. İlişkili kişi dosyası Sarı Abdullah Efendi : Sarı Abdullah Efendi (1584–1660), İdrîs-i Muhtefî çevresinde yetişen; reisülküttaplık yapan, Mesnevî şerhi ve tasavvufî eserleriyle tanınan Bayramî-Melâmî müelliftir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya CamiiBostancı Ocağı'nda görevliyken beş vakit namazını kıldığı ve Terler Direk karşısındaki meczubla karşılaştığı cami. İlişkili kişi dosyası Lebeni Şeyh Beşir Ağa : Beşir Ağa" derler. Fukara ve ahbabını dil.ima adab-ı şeriat u tarikat ile terbiyeye çalışırlar imiş. Erbab-ı a'razın te'slriyle doksan yaşında şehiden irtihal eylemiştir. Cidden eazımdan dır. Rical-i Hamzaviyye içinde müteferridlerdendir. Hakk-ı alllerinde biraz izahat arz edip, işbu eser-i faklranemi lütfe nazar-ı iltifat u mütalaaya alan erbab-ı muhabbe…KOORDİNATLIİstanbul · TürkiyeAyasofya CamiiŞeyhülislâm olarak her cuma burada fetva veriyordu; 2 Ekim 1599'da III. Murad için okunacak mevlide gelirken burada vefat etti. İlişkili kişi dosyası Hoca Sâdeddin Efendi : Hoca Sâdeddin Efendi (943-1008/1536-1599), III. Murad'ın şehzadelik hocası; III. Murad ve III. Mehmed dönemlerinde devlet işlerinde etkili olmuş şeyhülislâm ve Tâcü't-Tevârîh müellifidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya Camiiİstanbul'daki ilk görevi olan vâizliği burada yaptı; ders verirken sırtını bir mermer sütuna dayadığından “Üstüvânî” lakabını aldı. İlişkili kişi dosyası Üstüvânî Mehmed Efendi : Üstüvânî Mehmed Efendi (1608-1661), Şam ve Kahire'de tahsil gören; Ayasofya, Sultan Ahmed ve Fatih camilerinde vaaz eden, 1656'da Kıbrıs'a sürülen etkili Osmanlı vâizidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya Camii1052 hudûdundan 1057'deki vefatına kadar vaizlik yaptığı kürsü; selefi Şeyh İsmail Efendi, halefi Abdülahad Nûrî Efendi. İlişkili kişi dosyası Evliyâzâde Mustafa Efendi : Evliyâzâde Mustafa Efendi (ö. yaklaşık 1057/1647), Siroz’dan ilmiye mesleğine girip İzmit kadılığı yapan; ardından Kızılmusluk Zâviyesi ile Bayezid, Süleymaniye ve Ayasofya kürsülerinde şeyhlik ve vaizlik yürüten âlimdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya CamiiIII. Mehmed’in daveti üzerine 1008’de (1599) İstanbul’a gelen Abdülmecid Sivâsî ilk zamanlarda Ayasofya yakınında bir evde oturdu ve padişahın isteğiyle bu camide vaaz vermeye, hadis ve tefsir okutmaya başladı.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya Camii — Ali Sırrî’nin cenaze namazıAli Sırrî’nin cenaze namazı 1904’te Ayasofya Camii’nde kılındı; ardından naaşı Üsküdar’a geçirildi. Yapıyla ilişkili kişi Ali Sırrî Efendi (ö. 28 Safer 1322/30 Nisan 1904), Bursa İncirli Dergâhı ve İznik Eşrefiyye Hankāhı’nda hizmet ettikten sonra Ahmed Gazzî Dergâhı postnişini olan; Osman Şems Efendi’den icâzet alan Eşrefî-Kādirî şeyhi ve ta‘lik hattatıdır. Kayıt, Ali Sırrî Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya MedresesiAlâeddin Ali el-Manavî’nin coğrafi hafızası 961/1554-55’te altmış akçe ile tayin edildiği Ayasofya Medresesi çevresi. Yapıyla ilişkili kişi Alâeddin Ali el-Manavî (ö. 974/1566-67), Kemalpaşazâde’den mülâzemet alan; İnegöl, İstanbul, Trabzon ve Manisa medreselerinden Bağdat kadılığına yükselen Osmanlı âlimidir. Kayıt, Alâeddin Ali el-Manavî’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya Medresesi992 Şâbânında tayin edildiği, tekaüde çekildikten sonra da yıllarca ilim ve ibadetle meşgul olarak kaldığı medrese. İlişkili kişi dosyası Hamîdî Seyfullah Efendi : Hamîdî Seyfullah Efendi (ö. Safer 1010/Ağustos 1601), Hamid vilâyetinden yetişerek Şah-ı Hûbân, Şah Sultan, Sahn ve Ayasofya medreselerinde ders veren; sade ve zâhidâne hayatıyla tanınan Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya civarındaki konağıİstanbul'a gelince II. Selim'in iltifatına mazhar oldu ve Ayasofya yakınında, yeni saraya bakan bir konağa yerleştirildi; kendisine pâdişah sofrası ve sürekli tahsisat bağlandı. İlişkili kişi dosyası Fâzıl-ı Taşkendî Hâce Hâfız : Mehmed b. Kemâleddin eş-Şâşî el-Ferkendî, Hâce Hâfız et-Taşkendî adıyla tanınan; 980/1572-73 haccından sonra İstanbul’da II. Selim ve Sokullu çevresinde eser sunan Orta Asyalı âlimdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya vakıf dersiyyesi — ilk yüksek dereceSeyyid Ömer Efendi’nin Ayasofya-i Kebîr Camii vakfına bağlı dersiyyesi ibtidâ-i hâric derecesine yükseltildi. Tarihteki yazma farkı kişi dosyasında açıklanmıştır. Yapıyla ilişkili kişi Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi (ö. Cemâziyelevvel 1142/Kasım-Aralık 1729), Çavuşzâde Ahmed Efendi’den mülâzemet alan; Ayasofya vakıf dersiyyesinden Sahn-ı Semân ve Gevher Han Sultan medresesine kadar yükselen Osmanlı müderrisidir. Kayıt, Çavuşzâde Mülâzımı Seyyid Ömer Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya — salı vaizliğiHamza Efendi 1066/1655-1656’da Ayasofya’da salı vaizi oldu. Yapıyla ilişkili kişi Çağalı Şeyh Hamza Efendi (1014-1111/1605-1700), Bolu’nun Çağa yöresinden İstanbul’a gelerek medrese tahsili gören, Abdülehad Nûrî’nin yanında Halvetî-Sivâsî terbiyesini tamamlayan; Mehmed Ağa Dârülhadisi, Haseki ve Ayasofya kürsüleri ile Bayram Paşa Zâviyesi’nde hizmet eden muhaddis, vaiz ve şeyhtir. Kayıt, Çağalı Şeyh Hamza Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya, III. Murad şehzâdeleri türbesiSelânik'in kaybından sonra İstanbul'a gelince kendisine tevcih edilen türbedarlık görevinin yeri. İlişkili kişi dosyası Şeyh Yûnus-ı Bahrî Efendi : Yûnus-ı Bahrî Efendi (d. 1260/1844), Köstendil’de Şeyh Ali Efendi’nin yanında otuz yıl yetişen; İştip ve Selânik’ten İstanbul’a göç ederek türbedarlık yapan Ramazânî-Halvetî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyasofya-i Kebîr Medresesi1122 Cemâziyelâhir'inin 26. günü es-Seyyid Mutahhar Efendi'den boşalan yere, hareket itibarıyla bu medreseye tayin edildi. İlişkili kişi dosyası Atâzâde Ahmed Efendi : Atâzâde Ahmed Efendi (ö. 13 Rebîülâhir 1136/Ocak 1724), Atâullah Efendi’nin oğlu; 1686’da mülâzemet alıp Kadızâde, Ayasofya, İbrâhim Paşa, Kürkçübaşı, Sahn-ı Semân ve Pîrî Paşa medreselerinde ders veren Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAydınoğlu DergâhıKaynakta geçen mekân Aydınoğlu Dergâhı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Kaynakta mekân adı açıkça geçmekle birlikte ilgili şahsiyet eşleştirmesi henüz kesinleştirilmemiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAydınoğlu Tekkesi ve MescidiHadîkatü’l-Cevâmi‘, yapının bânisini Tebrizli Saçlı Emîr Muhyiddin Mehmed Efendi olarak kaydeder. Sultan II. Bayezid devrinde müderrislik ve İstanbul kadılığı yapan bâninin mescidinin minberini Aydınzâde Şeyh Mehmed Efendi koydurmuş; yapı bu sebeple Aydınoğlu Tekkesi adıyla tanınmıştır. Hadîka kaydı Aydınzâde’yi Kādirî olarak gösterir ve Tophane’deki Kādirî tekke hazîresine defnedildiğini bildirir. Sonraki yüzyıllarda Şâbânî ve başka irşad halkalarının aynı yapıyı kullanması, kuruluş nispeti ile sonraki post tarihinin ayrı okunmasını gerektirir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAydınoğlu Tekkesi ve TürbesiKırk bir yıl boyunca ikamet edip irşad ettiği kendi hankahı; taş türbesi de buradadır. Mevcut kayıtta tekkenin yeri Alay Köşkü civarı olarak veriliyor. İlişkili kişi dosyası Şeyh Hasan Ünsi Efendi : Hasan Ünsî (1642-1723), Karabaş-ı Velî’nin halifesi; kırk bir yıl Aydınoğlu Tekkesi’nde yaşayan, Türkçe-Arapça-Farsça şiirleri ve Kelâm-ı Azîz ile Sırr-ı Ehadiyye adlı eserleri bulunan Şâbânî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyn-i Ali BabaAyn-i Ali Baba (Kasımpaşa) , Risâle-i Rifâiyye içinde 1925 öncesi İstanbul Rifâî tekke ve zâviyeleri arasında kaydedilir. Ad bazen yapının resmî adını, bazen şeyh veya mahalle lakabını yansıtabilir. Bâni, açık adres, postnişin silsilesi ve bugünkü yapı durumu ikincil kaynak ve arşiv kaydıyla doğrulanıncaya kadar bu kayıt tarihî envanter düzeyindedir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAynî Ali Baba TekkesiAilesine ait Şişhane mevkiindeki evlerinin yakınında bulunan dergâh; Osman Hâdî Efendi Rifâîlik geleneğiyle burada tanışmış ve küçük yaşta Muhammed el-Ensârî'ye burada intisap etmiştir. Dergâhta dinî bilgilerin yanı sıra alperenlik ve ahîlik edebiyle esnaflık da öğrenmiştir. Metrûk bir bina iken, Sivas nakîbüleşrâfı ve 'Arap Şeyh' mahlasıyla bilinen Seyyid Abdullah el-Hâşimî el-Mekkî er-Rifâî'nin görevlendirmesiyle Muhammed el-Ensârî tarafından ihya edilmiş, 1915 yılında yeniden inşa ettirilen dergâhta Kādirî-Rifâî meşihatı kurulmuştur. Mustafa Sâfî Efendi'ye intisabından sonra da, Muhyiddin Ensârî döneminde dahil, buraya ziyaretlerini sürdürmüştür.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyşe Hatun (Cuma) TekkesiAnnesi Ayşe Hatun'un Resmî Tekkesi'nin yakınında, Neslişah mahallesinde Neyzenler sokağında yaptırdığı ikinci tekke. Meşihatını Şeyh Mustafa Âhî Resmî Efendi üstlenmiştir. Kaynaklarda Ayşe Hatun, Cuma, Resmî, Şeyh Seyyid Resmî ve Şeyh Said Efendi adlarıyla anılır; aynı semtteki Resmî Tekkesi ile bazı yayınlarda karıştırılmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAyşe Sultan Medresesi14 Şevval 1113'te (14 Mart 1702) müderris olduğu, Edirnekapı'daki medrese. İlişkili kişi dosyası Uşşâkīzâde Seyyid İbrahim Hasîb Efendi : Seyyid İbrahim Hasîb Efendi (1075/1664–2 Şevval 1136/24 Haziran 1724), medrese ve kadılık görevleri üstlenen; Zeyl-i Şakā’ik ve Târîh-i Uşşâkīzâde adlı eserleriyle tanınan Osmanlı tarihçi ve biyografi yazarıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAzapkapı Mehmed Paşa Camii — ilk vaizlikŞeyh Osman’ın kaydedilen ilk İstanbul görevi Azapkapı’daki Mehmed Paşa Camii vaizliğidir. Yapıyla ilişkili kişi Çavuşzâde Damadı Şeyh Osman Efendi (ö. 5 Rebîülevvel 1114/30 Temmuz 1702), Kastamonu’da doğup İzmirli Seyyid Ahmed Efendi’den Arap dili ve edebî ilimler tahsil eden; Azapkapı’dan Eyüp Sultan, Yavuz Selim, Fatih ve Bayezid camilerine uzanan vaaz, hadis ve tefsir hizmetiyle tanınan Osmanlı âlimidir. Kayıt, Çavuşzâde Damadı Şeyh Osman Efendi’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiCelvetiyye'nin pîr makamı; 1090/1679'da yedinci postnişin olarak irşada başladığı, 1091/1680'de azledilip 1684-85'te hatt-ı hümâyunla döndüğü âsitâne. İlişkili kişi dosyası Selâmî Ali Efendi : Selâmî Ali Efendi (ö. 1691), Menteşe'den İstanbul ilmiye çevresine giren, İstanköy müftülüğünden sonra Zâkirzâde Abdullah Efendi'ye intisap eden; Bursa ve Üsküdar'da irşad, tekke, cami, mahalle ve vakıf ağı kuran Celvetî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiCelvetiyye'nin pîr makamı; 1140/1728'de on beşinci postnişin olarak buraya oturmuş, vefatına kadar irşadını sürdürmüştür. İlişkili kişi dosyası Ya‘kūb Afvî Efendi : Ya‘kūb Afvî Efendi (ö. 1149/1736), Mustafa Fenâî’nin oğlu ve Osman Efendi’nin damadı; Hüdâyî Âsitânesi’nde dokuz yıl postnişinlik yapan, Celvetî sülûkunu anlatan Hediyyetü’s-sâlikîn’in müellifidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî Âsitânesi1691'de Selâmi Ali Efendi'nin vefatı üzerine Üsküdar'daki Aziz Mahmud Hüdâyî Âsitânesi'ne şeyh oldu . Bu vazifesi on dört yıldan fazla, vefatına kadar devam etti. İlişkili kişi dosyası Şeyh Abdülhay Celvetî : Şeyh Abdülhay Celvetî (ö. 1705), Edirneli Saçlı İbrahim Efendi'nin oğlu; Kızanlık ve Edirne'den İstanbul'a uzanan irşad ve vaaz hizmetlerinin ardından Aziz Mahmud Hüdâyî Âsitânesi postuna geçen Celvetî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî Âsitânesi984/1576'da kendisine intisap edip üç yıl sülûk gören halifesi Aziz Mahmud Hüdâyî'nin İstanbul'da kurduğu âsitâne; Celvetiyye buradan yayılmıştır. İlişkili kişi dosyası Mehmed Muhyiddin Üftâde : Mehmed Muhyiddin Üftâde (ö. 1580), Bursa’da yetişen, Hızır Dede yanında sülûkünü tamamlayan ve Aziz Mahmud Hüdâyî’yi yetiştiren Celvetiyye pîridir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiCelvetiyye’nin merkez tekkesi Aziz Mahmud Hüdâyî’nin 997-1003 (1589-1595) yılları arasında kurduğu külliye, Celvetiyye’nin âsitânesi ve pîr evidir. Kaynaklarda Hüdâyî Mahmud Efendi Âsitânesi, Hankāh-ı Celvetî ve Aziz Mahmud Hüdâyî Efendi Dergâhı gibi farklı adlarla anılır. İlk yapı programı Hüdâyî’nin 1589’da satın aldığı arsada başlayan ilk tekke, 1595’te tamamlandı; tevhidhâne 1598-99’da minber eklenerek camiye çevrildi. Derviş hücreleri, aşhane-imaret, taamhâne, meşrutahâneler, çeşmeler ve Hüdâyî’nin türbesi merkez çevresinde gelişti. Geniş vakıf ağı, kalabalık derviş topluluğunun barınma ve iaşesini destekliyordu. Yangın ve ikinci inşa 1850 Üsküdar yangınında türbe dışındaki yapıların büyük bölümü ortadan kalktı. Sultan Abdülmecid 1855-56’da külliyeyi, önceki yerleşim düzenini büyük ölçüde koruyarak yeniden yaptırdı; cami-tevhidhâneye hünkâr mahfili ve arsaya sıbyan mektebi eklendi. Lutfi Bey’in 1899-1900 tarihli kütüphane ve türbe yapısı da geç Osmanlı katmanını temsil eder. İrşad ve şehir hafızası Âsitâne yalnız Hüdâyî’nin kabri çevresindeki ziyaret hareketinin değil, Celvetî post silsilesinin, halife ağının, imaret hizmetinin ve Üsküdar’daki tasavvuf coğrafyasının merkezidir. Yakındaki Fenâî Ali Efendi Türbesi, Kapıcı Tekkesi ve Küçükçamlıca Çilehânesi bu geniş irşad çevresinin bağlantılı duraklarıdır. 1921: türbe müstahfızlığı için tevcih 1921 tarihli kayıtta, Üsküdar’daki Aziz Mahmud Hüdâyî Hankahı’nda türbe müstahfızı İsmâil Bedreddin Efendi’nin vefatı üzerine görevin kardeşi Hüseyin Haydar Efendi’ye tevcihi yer alır. Bu, türbe hizmetinin devamına ilişkin idarî kayıttır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiCelvetiyye'nin merkez dergâhı. 1078 (1667) yılında Gafûrî Mahmud Efendi'nin vefatı üzerine âsitânenin şeyhi olmuş ve bu vazifeyi vefatına kadar sürdürmüştür. İlişkili kişi dosyası Muhammed Tâlib Efendi : Muhammed Tâlib Efendi (ö. 1679), Devâtîzâde Mustafa Efendi’nin oğlu; Cennetî Efendi’den Celvetî terbiyesi alan ve Hüdâyî Âsitânesi’nde yaklaşık on iki yıl postnişinlik yapan müderris ve şairdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiCelvetiyye'nin merkez âsitânesi. 1130/1717'de Mehmed Sabûrî Dede Çelebi'nin yerine buranın postuna geçmiş, on yıl kadar şeyhlik etmiş ve vefatında âsitâne çevresinde selefinin yanına defnedilmiştir. Postnişin listesinde 13. sıradadır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAziz Mahmud Hüdâyî ÂsitânesiÜsküdar'daki Celvetî âsitânesi. Sefîne, Hâfız-ı İzmîdî'nin buranın şeyhi Rûşenî Efendi'ye intisap ettiğini ve onun terbiyesinde pek çok mertebe kat ettiğini kaydeder. Koordinat âsitânenin bilinen yeri için yaklaşık değerdir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAzizzade Abdulbaki Sivasi Eş-Şemsi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH AZİZZADE ABDULBAKİ SİVASİ EŞ-ŞEMSİ” adıyla, ŞEMSİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi NİŞANCA CD. NO:7, SİVASİ TEKKESİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 15 REBİÜLEVVEL 1122 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAğakapısı, Kurşunlu Türbe civarındaki zâviyeSefîne'ye göre İstanbul'da Ağakapısı'nda, Kurşunlu Türbe civarındaki zâviyede bulundukları rivayet edilir; rüya üzerine meydan odasının altında bulunan kabir de buradadır. Allâme İbn Kemâl'in babası Kemal Paşa ile onun babası Süleyman Bey de burada medfundur. Zâviyenin adı metinde bozuk okunduğundan ve semt içindeki yeri tarif edilmediğinden koordinat girilmemiştir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAğaçkakan Bedevî TekkesiTarihî işlev Kocamustafapaşa çevresinde Bedeviyye'nin Osmanlı İstanbulundaki sınırlı fakat görünür temsil merkezlerinden. Mekânın kuruluş, genişleme, tarikat aidiyeti ve güncel kullanım dönemleri ayrı değerlendirilir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeAğlamalı Ahmed Baba el-Bektaşi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH AĞLAMALI AHMED BABA EL-BEKTAŞİ” adıyla, BEKTAŞİYYE çevresinde, SARIYER/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi KİLYOS CD. ÜZERİNDE, AĞLAMIŞ DEDE MEZARLIĞI'NDA TÜRBESİ BULUNMAKTA. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi MUHARREM 1240 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBaba Efendi DergâhıKaynakta geçen mekân Baba Efendi Dergâhı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh Muhammed Efendi Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBaba Haydar Nakşibendî ZâviyesiSur dışında bulunan zâviye; Zilkade 1046’daki vefatının ardından buranın sahasına defnedilmiştir. Bir kaynak aynı yeri zâviye, diğeri cami olarak anar. İlişkili kişi dosyası Taşkentli Hâce Fazlullah en-Nakşbendî : Taşkentli Hâce Fazlullah en-Nakşbendî (ö. 1046/1637), Ubeydullah Ahrâr'ın soyundan gelen; Hâce Ahmed Sâdık-ı Taşkendî'den terbiye alıp 1016/1607-08'de Emir Buhârî Zâviyesi postuna geçen Nakşibendî şeyhidir. 1925 Meşihat kaydı Baba Haydar Nakşibendî Dergâhı şeyhi Hasan Efendi’ye Umûr-ı Şer‘iyye ve Evkaf Vekâleti şer‘iyye bütçesinden olmak üzere İstanbul vilayeti Mal Sandığından 1341 senesinde yapılan ödemeler. Bu belge, kurumun 1925 tarihli idarî hafızasına aittir; manevî silsile veya kişi ilişkisi iddiası olarak kullanılmaz.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBaba Haydar Tekkesi, EyüpCelâlî tehdidi Bursa'ya ulaşınca şeyhi Yâkub Fânî ile birlikte gelip yerleştikleri tekke; Ramazan Mahfî ve Şerbetçi Mehmed Efendi'nin sohbetlerine bu yıllarda katılmıştır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Hasan Burhâneddin Cihângîrî : Hasan Burhâneddin Cihângîrî (yaklaşık 1592–Kasım 1663), Perçenç’ten Bursa’ya giderek Ya‘kūb-ı Fânî’den hilâfet alan; İstanbul Cihangir Camii yanında tekke kuran Halvetî şeyhidir.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBaba Yusuf Bayrami TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH BABA YUSUF BAYRAMİ” adıyla, BAYRAMİYYE çevresinde, EYÜPSULTAN/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi EYÜP SULTAN HAZRETLERİ'NİN TÜRBESİNİN GİRİŞ KAPISININ ARKASINDA. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 918 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBaba ZaviyesiKaynakta geçen mekân Baba Zaviyesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Hasan-ı Zarîfî.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBabahaydar'da Şeyhü'l-islam DergahıKaynakta geçen mekân Babahaydar'da Şeyhü'l-islam Dergahı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh İbrâhim-i Hayrâni Efendi Hazretleri.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBahariye MevlevîhânesiBeşiktaş postunun son durağı Bahariye Mevlevîhânesi, Beşiktaş ve Maçka yapılarının saray ve kışla inşaatları sebebiyle yıkılmasının ardından Şeyh Hüseyin Fahreddin Dede tarafından 1874-1877 arasında Eyüp’te Haliç kıyısında kuruldu. Mensup ve muhiblerin yanı sıra II. Abdülhamid de yapı topluluğuna destek verdi. Tam teşekküllü geç dönem âsitânesi Semâhâne-türbe, yirmi sekiz odalı meşrutahâne, dedegân hücreleri, somathâne, matbah-ı şerif, hamam, selâmlık ve mescid, geç Osmanlı Mevlevî mimarisinin kapsamlı bir örneğini oluşturuyordu. Haliç’in rutubeti yapıyı kısa sürede yıprattı; Sultan Mehmed Reşad’ın desteğiyle 1910’da Mimar Kemâleddin’in yönettiği kapsamlı bir ihya gerçekleştirildi. Tasavvuf, musiki ve edebiyat Hüseyin Fahreddin Dede’nin 1874-1911 arasındaki meşihatı boyunca Bahariye, Mevlevî musikisi, edebiyatı ve zarafet kültürünün son büyük İstanbul merkezlerinden biri oldu. Bu kimlik, yalnız mimarîden değil post, mutrip, matbah ve ziyaret ağının birlikte işlemesinden doğdu. Yıkım ve kalan izler 1925 sonrasında mülkiyet davası ve bakımsızlık yapıları hızla tahrip etti. Semâhâne-türbe 1935’te yıktırıldı, harem 1938-39 yangınında yok oldu; selâmlık ve cümle kapısı 1970’lerin başında kaldırıldı. Günümüze sınırlı duvar, söve, mezar taşı ve hamam izleri ulaşmıştır. Haritadaki nokta mevcut bir âsitâne binası değil tarihî yerleşkeyi gösterir. 1919: tahsisatın aile ve vekâlet arasında düzenlenmesi 1919 tarihli kayıtta, Bahariye Mevlevîhanesi tahsisatının bir bölümünün müteveffa Şeyh Nazif Efendi’nin ailesine, kalanının ise şeyh vekili Ahmed Selâhaddin Efendi’ye verilmesi ele alınır. Bu, vefat sonrası tahsisatın kurum ve aile arasında düzenlenmesine dair idarî kayıttır. 1920: postnişin tayininde yetki sınırı 1920 tarihli kayıtta, Bahariye Mevlevîhanesi postnişinliği için yapılan başvuru üzerine Mevlevîhânelerde azil ve tayin işlemlerinin Konya’daki Çelebi Efendi’nin yetkisi içinde olduğu belirtilir. Bu, kurum idaresindeki yetki düzenini gösteren kayıttır.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBahâriye DergâhıKaynakta geçen mekân Bahâriye Dergâhı , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh Ahmed Dede Efendi.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBahçıvancı Şeyh Arif Efendi TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. PİR EŞ-ŞEYH BAHÇIVANCI ŞEYH ARİF EFENDİ” adıyla, ARİFİYYE çevresinde, FATİH/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi HÜSREV PAŞA SK NO:23, HÜSREV PAŞA TÜRBESİ HAZİRESİ'NDE. HÜSREV PAŞA TÜRBESİ ARKASINDA TEKKE ARAZİSİ MEVCUT.KOORDİNATLI İstanbul · TürkiyeBakkālzâde MescidiBanilik nispeti Yapı envanterlerinde mescit, seretıbbâ-i hassadan ve eski müderrislerden Bakkālzâde Mehmed Çelebi’ye nispet edilir. Bu tarif hekimbaşı ve müneccimbaşı Bakkālzâde Mehmed Efendi ile kuvvetle örtüşür; ilk inşa kitabesi bulunmadığından nispet ihtiyatla korunur. Kaybolan yapı ve ihya Tarihî mescit zaman içinde harap olmuş, XX. yüzyılda bütünüyle ortadan kalkmıştır. Kalıntıların tespitinden sonra Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından tarihî yerinde yeniden inşa edilmiş ve ibadete açılmıştır. Bugünkü bina özgün XVI. yüzyıl yapısının aynen ayakta kalmış hâli değil, rekonstrüksiyondur.KOORDİNATLI