COĞRAFİ HAFIZA · CANLI VERİ

Tasavvuf haritası

Harita, Directus’taki mekân koleksiyonundan otomatik beslenir. Yapı koordinatları ve şehir düzeyindeki tarihî kayıtlar birbirinden ayrılır; konumu bulunmayan kayıtlar araştırma dizininde kalır.

Koordinatlı mekânŞehir düzeyi3550 nokta · 3548 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

3679toplam tarihî kayıt

3551haritada görünür

128konumu araştırılıyor

633şehir / bölge

Ayrıntılı mekân dizini →

METİN ALTERNATİFİ · SÜZÜLMÜŞ DİZİN49–96 / 3679

Haritadaki kayıtların klavyeyle erişilebilir metin karşılığı. Her sayfada en fazla 48 mekân gösterilir.

Gence · AzerbaycanGence1009 Recebinde Sirâc Efendi’nin yerine kadı tayin edildiği, Şirvan’ın merkezi sayılan şehir; aynı yılın Şevvâlinde yol kesicilerin elinde şehid düştü ve mansıb selefine iade edildi. İlişkili kişi dosyası Karaçı Sa‘dîzâde Mehmed Efendi : Karaçı Sa‘dîzâde Mehmed Efendi (ö. 1009/1601), babası Karaçı Sa‘dî’nin yanında yetişmiş; Seyitgazi’den Tebriz, Nahcıvan ve Gence’ye uzanan görev hattının sonunda yol kesiciler tarafından öldürülmüş Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI Karabağ · AzerbaycanKarabağUzun Hasan'ın daveti için gönderildiği ve Dede Ömer Rûşenî ile karşılaşıp intisap ettiği yer. Sultan Yâkub'un kışladığı dönemde Fusûs derslerini de burada verdi. İlişkili kişi dosyası İbrâhim Gülşenî : Dede Ömer Rûşenî'nin yanında yetişen; Diyarbakır ve Kahire'deki irşadıyla Gülşeniyye'yi kurumsallaştıran sûfî.KOORDİNATLI Karabağ · AzerbaycanKarabağAnadolu'ya gönderilmişken şeyhinden uzak kalmamak için irşada başladığı bölgelerden; Sünnîliğin yayılmasına hizmet etti. İlişkili kişi dosyası Dede Ömer Rûşenî : Dede Ömer Rûşenî (ö. 892/1487), Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî’nin halifesi; Karabağ ve Tebriz’deki irşadı, Rûşeniyye kolu, İbrâhim Gülşenî ve Demirtaş gibi halifeleriyle Halvetiyye tarihinin başlıca pîrlerinden biridir.KOORDİNATLI Kura-Aras havzası · AzerbaycanGüştâsfîYirmi yıllık mücâhededen sonra irşada başladığı bölge; Şirvanşah Ahsitân burada kendisi için zâviye yaptırmıştır. 700/1301'de burada hastalanmıştır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İbrâhim Zâhid Geylânî : İbrâhim Zâhid Geylânî, Halvetiyye–Cerrâhiyye ortak silsilesinin halvetî öncesi halkalarındandır. Kayıtları Lâhîcân çevresiyle ilişkilendirilir. Kişi dosyasında hayatı, irşad bağlantıları ve gelenek içinde kendisine nispet edilen anlatılar geniş biçimde aktarılır.KOORDİNATLI Kümbetkubur · AzerbaycanSadreddin Hıyavi el-Halveti TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH SADREDDİN HIYAVİ EL-HALVETİ” adıyla, HALVETİYYE çevresinde, KÜMBETKUBUR/AZERBAYCAN ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi AZERBAYCAN ŞAMAHI CİVARI KÜMBETKUBUR'DA MEDFUN İMİŞ. KONUM BİLİNMİYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 860 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI Nahcivan · AzerbaycanNahcivan1007 Ramazanında Adanalı Emîr ile mansıb değiştirerek geçtiği kadılık. İlişkili kişi dosyası Karaçı Sa‘dîzâde Mehmed Efendi : Karaçı Sa‘dîzâde Mehmed Efendi (ö. 1009/1601), babası Karaçı Sa‘dî’nin yanında yetişmiş; Seyitgazi’den Tebriz, Nahcıvan ve Gence’ye uzanan görev hattının sonunda yol kesiciler tarafından öldürülmüş Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI Nahçıvan · AzerbaycanNahcıvan1548 seferinin hedefi; yol üzerinde gerçekleşen ziyaret hayatını değiştirdi. İlişkili kişi dosyası İdrîs-i Muhtefî : İdrîs-i Muhtefî (1534–1615), asıl adı Hacı Ali Bey olan; Hüsâmeddin Ankaravî ve Seyyid Osman Hâşimî’nin terbiyesinde yetişerek İstanbul Bayramî-Melâmîliğinin gizlilik dönemine yön veren şeyhtir.KOORDİNATLI Nahçıvan · AzerbaycanNahcıvanTebriz, Gence ve Şirvan yolculuklarından sonra uzun süre ikamet ettiği şehir. İlişkili kişi dosyası Evhadüddin-i Kirmânî : Evhadüddin-i Kirmânî (1164–1238), Rükneddîn-i Sücâsî’den hilâfet alan; Bağdat, Azerbaycan, Anadolu, Suriye, Mısır ve Hicaz arasında dolaşan; rubâîleri ve cemâl müşâhedesine dayalı meşrebiyle tanınan mutasavvıf-şairdir.KOORDİNATLI Qax · AzerbaycanYûnus Emre Makamı (Gâh)Seyahatlerinde uğradığı 'yukarı iller'deki makam. Zâhidiyye çevresinden Ahî Mîrem ile karışmış olabileceği ileri sürülmüştür. İlişkili kişi dosyası Yûnus Emre : Yûnus Emre (638/1240-41–720/1320), Tapduk Emre’nin irşadında yetişen; Dîvânı ve Risâletü’n-nushiyye’siyle aşk, tevhid, ahlâk ve insan anlayışını Anadolu Türkçesinin kalıcı şiir diline dönüştüren mutasavvıftır.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanPîr Ömer Sultan Ziyaretgâhı, AvahilSon araştırmalara göre medfun olduğu ve hatta doğduğu ileri sürülen köy. Klasik kayıtlarla çelişir; konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ömer Halvetî : Halvetiyye’ye adını veren erken dönem pîri. İlişkili kişi dosyası Ömer Halvetî : Halvetiyye’ye adını veren erken dönem pîri.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanÖmer'Ül Halveti TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. PİR ÖMER'ÜL HALVETİ” adıyla, HALVETİYYE çevresinde, ŞAMAHI/AZERBAYCAN ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi AZERBAYCAN ŞAMAXI ŞEHRİ AVAKHİL KÖYÜ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 748 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞamahıYahyâ-yı Şirvânî'nin doğduğu şehir. İlişkili kişi dosyası Hacı İzzeddin Türkmânî : Hacı İzzeddin Türkmânî (ö. 828/1424-25), Ahî Mîrem’den aldığı Halvetî irşadını Sadreddin-i Hıyâvî’ye aktaran; Merâga ve Herat çevreleriyle ilişkilendirilen erken dönem Halvetiyye şeyhidir.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞamahı (Şemah)Doğduğu şehir; babası Seyyid Behâeddîn-i Şirvânî buranın ileri gelen zenginlerindendi. Şirvan bölgesinin merkezi olup nisbesi buradandır. İlişkili kişi dosyası Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî : Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî (ö. 868/1463-64), Sadreddin Hıyâvî’nin halifesi; Bakü’de yetiştirdiği halifeler, Virdü’s-settâr’ı ve etvâr-ı seb‘a merkezli eserleriyle Halvetiyye’yi Azerbaycan’dan Anadolu ve Balkanlar’a taşıyan pîr-i sânîdir.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞirvanSoyunun dayandığı, meşhur şeyh aileleriyle tanınan bölge; tarikatın ikinci pîri Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî de buralıdır. İlişkili kişi dosyası Ömer Halvetî : Halvetiyye’ye adını veren erken dönem pîri. İlişkili kişi dosyası Ömer Halvetî : Halvetiyye’ye adını veren erken dönem pîri.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞirvan (Künbedkubur)Cerrâhî silsilenâmesine göre 860/1456'da vefat ettiği yer; kayıt “Şirvân-Künbedkubur” şeklindedir ve tam mevkii tesbit edilememiştir. Konum bölgeye göre yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Sadreddin Hıyâvî : Sadreddin Hıyâvî (ö. 860/1455-56), Şirvan yakınındaki Hıyâve’de yetişen; Hacı İzzeddin Türkmânî’den hilâfet alıp Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî’yi yetiştiren erken Halvetî şeyhidir.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞirvan (Şamahı)Şirvanşah Ahsitân'ın daveti üzerine gittiği ve Kalenderîler'in suikast planladığı bölge; 679/1280'den itibaren adı buradan yayılmıştır. Yüzyıllar sonra Halvetiyye'nin ikinci pîri Yahyâ-yı Şirvânî de aynı şehirde doğacaktır.KOORDİNATLI Şamahı · AzerbaycanŞirvan (Şamahı)Silsilesinin her iki kolunun da ulaştığı Halvetiyye'nin ikinci pîri Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî'nin ve şeyhi Abdülmecid Şirvânî'nin nisbe aldığı bölge. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Şemseddin Ahmed Sivâsî : Şemseddin Ahmed Sivâsî (1520–1597), Kara Şems diye tanınan; Halvetiyye’nin Şemsiyye kolunu Sivas merkezli olarak teşkilâtlandıran, irşad, tedris, şiir ve telif faaliyetlerini birlikte yürüten mutasavvıftır.KOORDİNATLI Şemâhî (Şirvan) · AzerbaycanKürdemirSefîne'ye göre İsmâil Sirâceddin Şirvânî'nin doğduğu köy: Şirvan vilâyeti dâhilinde Şemâhî kazasına bağlı Kürdemir. Koordinat bugünkü Kürdemir yerleşimine göre yaklaşık verilmiştir. İlişkili kişi dosyası İsmâil Sirâceddin Şirvânî : İsmâil Sirâceddin Şirvânî (d. 1783), Şemahı’dan Bağdat’a uzanan tahsilinin ardından Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî’den hilâfet alan; Şirvan, Ahıska, Amasya ve Sivas’ta irşad halkaları kuran Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir.KOORDİNATLI Bengal · BangladeşŞah Kumeys Bengal İrşad ÇevresiKumeysiyye'nin Bengal yayılımını temsil eden bölgesel kayıt; kesin tekke noktası değildir. Yapıyla ilişkili kişi Şah Kumeys el-Kādirî, Abdülkādir-i Geylânî’nin oğlu Abdürrezzâk’ın soyundan gelen ve Kumeysiyye adıyla anılan irşad hattını Bengal, Pencap ve Bihâr’da yayan sûfîdir. Kayıt, Seyyid Şah Kumeys el-Kādirî’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI Gaur / Lakhnauti · BangladeşLeknevtî (Bengal)Balaban Han'ın Bengal seferine katıldı ve ilk mensur eseri olan Leknevtî fetihnâmesini sundu; hâmisi Buğra Han'ın valiliği sırasında bir süre burada kaldı. İlişkili kişi dosyası Emîr Hüsrev-i Dihlevî : Nizâmeddin Evliyâ'nın müridi Emîr Hüsrev-i Dihlevî, Farsça şiiri, tarihî mesnevileri, mûsiki hafızası ve Çiştî muhabbet diliyle Delhi kültürünün kurucu isimlerindendir.KOORDİNATLI Semâre · Batı SahraSemâre Ayniyye ZâviyesiMâülayneyn'in ilim, irşad, telif ve toplumsal örgütlenme merkezi. Yapıyla ilişkili kişi Moritanya, Batı Sahra ve Fas'ta ilim, irşad, zâviye ve sömürge karşıtı faaliyetleri birleştiren Kādirî şeyh. Kayıt, Muhammed Mustafa Mâülayneyn’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.KOORDİNATLI Banja Luka · Bosna-HersekBanaluka1150/1737'de Hekimoğlu Ali Paşa ile katıldığı, Osmanlı ordusunun Avusturya kuvvetlerine karşı zafer kazandığı savaşın yeri. İlişkili kişi dosyası Abdullah Salâhî Uşşâkî : Abdullah Salâhî Uşşâkî (1705–1783), Tâhir Ağa Tekkesi’ndeki meşihatı, çok yönlü telif ve şerh faaliyeti ve Uşşâkîliğin Salâhiyye koluyla XVIII. yüzyıl tasavvuf hayatının merkez şahsiyetlerindendir.KOORDİNATLI Bosna · Bosna-HersekEmir Buhari DergahıKaynakta geçen mekân Emir Buhari Dergahı , Sefîne-i Evliyâ içinde 2 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Simkeşzâde Feyzî Hasan Efendi, Şeyh Hasan Feyzi Efendi.KONUM BEKLİYOR Saraybosna · Bosna-HersekBosna992/1584'te doğduğu ve tahsiline başladığı ülke; nisbesini buradan alır. Konum bölge merkezine göredir. İlişkili kişi dosyası Abdullah Bosnevî : Abdullah Bosnevî (1584–1644), Bayramî-Melâmî terbiyesini Hasan Kabadûz’dan alan; İbnü’l-Arabî’nin Fusûsu’l-hikem’ine yazdığı Türkçe ve Arapça şerhlerle tanınan sûfî müelliftir.KOORDİNATLI Saraybosna · Bosna-HersekBosna — kadılık çevresiHüseyin Efendi 1135/1723’te Bosna kadılığına tayin edildi. İşaret, geniş kadılık bölgesini temsilen Saraybosna merkezini gösterir. Biyografideki yeri Çalık Ahmed Paşa İmamı Hüseyin Efendi (ö. 1141/1728), Kastamonu’dan İstanbul’a gelerek Çalık Ahmed Ağa’nın imamlığını yapan; onun kurduğu medresenin ilk müderrisi olduktan sonra Habbâziyye, Buhâriyye, Cezerî Kasım Paşa ve Sekban Ali medreselerinde, ardından Bosna ve Revan kadılıklarında görev alan Osmanlı âlimidir. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “Bosna — kadılık çevresi” durağını görünür kılar. Nokta kesin bir bina, ev veya mezar parseli iddiası taşımaz; şehir ya da bölge ölçeğindeki tarihî bağı gösterir.KOORDİNATLI Saraybosna · Bosna-HersekSaraybosnaBabası Muhammed Abdülazîz'in doğduğu şehir; aile buradan Kesriye'ye hicret etmiştir. Hekimoğlu Ali Paşa'nın valiliği sırasında ilk seyahatini de Bosna'ya yapmıştır. İlişkili kişi dosyası Abdullah Salâhî Uşşâkî : Abdullah Salâhî Uşşâkî (1705–1783), Tâhir Ağa Tekkesi’ndeki meşihatı, çok yönlü telif ve şerh faaliyeti ve Uşşâkîliğin Salâhiyye koluyla XVIII. yüzyıl tasavvuf hayatının merkez şahsiyetlerindendir.KOORDİNATLI Saraybosna · Bosna-HersekSaraybosna — Gazi Hüsrev Bey Medresesi ve müftülükMedrese ve fetva merkezi Çalık Ya‘kūb Efendi, Saraybosna’daki Gazi Hüsrev Bey Medresesi’nde müderrislik yaptı. Araştırmalar 1546-1552 yılları arasında yaklaşık altı yıl şehir müftülüğünü de yürüttüğünü gösterir. İki görevin aynı şehirde birleşmesi Bu kayıt yalnız bir seyahat durağını değil, öğretim ve fetva hizmetinin birleştiği önemli bir meslek safhasını temsil eder. Harita noktası tarihî merkez ve Gazi Hüsrev Bey külliyesi çevresini yaklaşık olarak gösterir.KOORDİNATLI Saraybosna · Bosna-HersekSaraybosna — dört yıllık müftülükSaraybosna — dört yıllık müftülük. Dört yıl Saraybosna müftülüğü yaptığı kaynaklarla doğrulanır; harita şehir merkezini gösterir. Biyografideki yeri Ali el-Arabî Efendi (ö. 1008/1599-1600), Antakya’dan İstanbul’a gelerek Bostan Efendi’den mülâzemet alan; Saraybosna ve Hezargrad’da müftülük, İstanbul’da fetva mukabelesi ve Babadağ’da müderrislik yapan Hanefî fakih ve Osmanlı âlimidir. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “Saraybosna — dört yıllık müftülük” durağını görünür kılar. Nokta kesin bir bina, ev veya mezar parseli iddiası taşımaz; şehir ya da bölge ölçeğindeki tarihî bağı gösterir.KOORDİNATLI Saraybosna · Bosna-HersekSinan Ağa TekkesiSaraybosna'ya döndükten sonra şeyhi olduğu Kādirî tekkesi. Kâimî bu tekkenin adı bilinen ilk şeyhidir. İlişkili kişi dosyası Kāimî Şeyh Hasan Efendi : Kāimî Hasan Efendi (ö. 1091/1680-81), Saraybosna’da yetişmiş; Öziçeli Muslihuddin Efendi’den Halvetî terbiyesi alarak Silahdar Paşa Zâviyesi’nde ve İzvornik’te hizmet etmiş cifr müellifi ve şairdir.KOORDİNATLI İzvornik (Zvornik) · Bosna-HersekKâimî Baba TürbesiSürgün edildiği İzvornik'te vefat edince buraya defnedilmiştir. Sanat değeri fazla olmamakla birlikte şehirdeki en meşhur mimari eser sayılır ve bölgenin önemli ziyaret yerlerinden biri olmuştur. Türbe duvarında Ashâb-ı Kehf'in adlarıyla kompoze edilmiş, yelkenli gemi tasvirli bir kitâbe bulunur.KOORDİNATLI Aydos · BulgaristanAydos (doğum yeri)1063 Zilkadesinde (Ekim 1653) burada doğdu; babası İstanbul'dan gelip yerleşmişti. İlişkili kişi dosyası İsmâil Hakkı Bursevî : İsmâil Hakkı Bursevî (1063/1653–1137/1725), Atpazarî Osman Fazlı'nın yanında yetişen; Bursa, Üsküp, Şam, Tekirdağ ve Üsküdar arasında vaaz, irşad ve telif faaliyeti yürüten Celvetî şeyhi ve müfessirdir.KOORDİNATLI Balçık · BulgaristanAkyazılı Sultan ÂsitânesiRumeli gazi derviş hafızası Akyazılı Sultan’ın Rumeli’nin erken fetih ve iskân dönemindeki gazi dervişlerden biri olduğu anlatılır. Âsitânenin mimarisi XV. yüzyıl sonu veya XVI. yüzyıl başına tarihlenir; Yavuz Sultan Selim döneminde faal bir Bektaşî merkezi olduğu belgelidir. Yıkım ve küçülen yerleşke XVIII. yüzyıldaki idari sorunlar tekkeyi zayıflattı; 1828’de Rus kuvvetlerince yakıldığı aktarılır. Büyük meydan evi yeniden tam olarak ihya edilemedi, türbe çevresinde daha küçük ahşap tekke yapıları kuruldu. Paylaşılan ziyaret makamı Bölgenin hıristiyan nüfus kazanmasıyla Akyazılı Sultan, Aziz Athanasios/Sveti Tanaş adıyla da ziyaret edilmeye başladı. Böylece yapı Müslüman ve hıristiyan yerel hafızalarının kesiştiği bir makam niteliği kazandı. Yedi sayısının mimarisi Kesme taş türbe ve meydan evinde yedi köşeli plan hâkimdir. Türbenin ana mekânı, meydan evinin gövdesi, ocak çıkıntısı ve yüksek baca bu sembolik geometriyi tekrarlar; yapı erken Osmanlı tarikat mimarisinin seçkin örneklerindendir.KOORDİNATLI Balçık · BulgaristanBalçıkKaynak onu "Karadeniz yalısında Balçık kasabası"ndan çıkmış gösterir; ilk tahsilini de burada yapmıştır. İlişkili kişi dosyası Hacıoğlupazarı Şeyhi Mahmud Efendi : Mahmud Efendi (yaklaşık 1591/92–1674/75), Balçık’tan İstanbul’a giderek Tîreli Ahmed Efendi’nin Nakşibendî çevresinde yetişen; Rumeli kadılıklarından sonra bugünkü Dobriç’te zâviye şeyhliği ve Câmi-i Atîk Medresesi müderrisliğini birleştiren Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI Bulgaristan · BulgaristanOtman Baba Türbesi ve TekkesiTarihî ve geleneksel işlev Otman Baba Velayetnâmesi'ndeki Rumeli abdal ağının merkez mekânlarından biridir. İlişki katmanları Mekânın kuruluş tarihi, daha sonraki Bektaşî aidiyeti, türbe/ziyaret hafızası ve güncel kullanım durumu aynı şey değildir; farklı dönemler tek başlangıç hikâyesine indirgenmez.KONUM BEKLİYOR Burgaz · BulgaristanAydos (Aytos)1063 Zilkadesinde (Ekim 1653) doğduğu kasaba; ailesi İstanbul'daki evleri yandıktan sonra buraya yerleşmiş, babası burada Atpazarî Osman Fazlı ile tanışmıştır. İlişkili kişi dosyası Bursalı İsmâil Hakkı : Bursalı İsmâil Hakkı (1653–1725), Atpazarî Osman Fazlı’nın halifesi; Üsküp, Ustrumca, Bursa, Tekirdağ, Şam ve Üsküdar’da irşad faaliyetinde bulunan; Rûhu’l-beyân başta olmak üzere yüzü aşkın eseriyle Celvetî irfanını tefsir, vaaz, şiir ve şerh geleneği içinde işleyen Osmanlı sûfî-müellifidir.KOORDİNATLI Eski Zağra · BulgaristanHacı Abdurrahman Efendi TekkesiKaynakta geçen mekân Hacı Abdurrahman Efendi Tekkesi , Sefîne-i Evliyâ içinde 1 ayrı kişi veya olay bağlamında anılır. Bu kayıt, eserdeki irşad, postnişinlik, intisap ve defin bağlantıları bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Kişi ve gelenek bağlantıları Mekânla doğrudan ilişkilendirilen şahsiyetler: Şeyh Ebü’l-İşrâk Seyyid Hacı Mustafa Beyzâde el-Ahıskavî.KOORDİNATLI Filibe · BulgaristanDebbağ Fâzıl Ali Rûmî TürbesiZiyaretgâh kaydı Kaynakta “EŞ-ŞEYH DEBBAĞ FAZIL ALİ ER-RUMİ ER-RAMAZANİ EL-HALVETİ” adıyla, RAMAZANİYYE çevresinde, FİLİBE/BULGARİSTAN ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi BULGARİSTAN'IN FİLİBE ŞEHRİNDE KABRİ VARMIŞ, FAKAT KONUM BİLİNMİYOR. İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 1065 olarak verilir. Bu tarih, şahsiyet dosyasındaki biyografik tarihle ayrıca karşılaştırılmalıdır.KOORDİNATLI Filibe · BulgaristanFilibe — Şihâbüddin Paşa Medresesi çevresiAli-i Dânî Efendi Manastır’dan sonra Filibe Şihâbüddin Paşa Medresesi’nde ders verdi. Yapının kesin yeri bu kayıt için doğrulanamadığından işaret tarihî Filibe merkezidir. Biyografideki yeri Ali-i Dânî Efendi (ö. 978/1570), Muhyiddin el-Fenârî’den mülâzemet alan; Manastır ve Filibe medreselerinden Halep’te tedris ve fetva hizmetine yükselen Osmanlı âlimidir. Bu mekân dosyası, söz konusu hayat çizgisindeki “Filibe — Şihâbüddin Paşa Medresesi çevresi” durağını görünür kılar. Nokta kesin bir bina, ev veya mezar parseli iddiası taşımaz; şehir ya da bölge ölçeğindeki tarihî bağı gösterir.KOORDİNATLI Filibe · BulgaristanŞeyh Alâeddin Efendi ZâviyesiBabası Alâeddin b. Muhsin Efendi'nin inşa ettirdiği zâviye. Hüdâyî tarafından buraya halife olarak gönderildi ve yirmi seneyi aşkın bir süre burada irşadla meşgul oldu. İlişkili kişi dosyası Kızanlıklı Şeyh İsmail Efendi : Kızanlıklı İsmail Efendi (ö. yaklaşık 1052/1642-43), Aziz Mahmud Hüdâyî’nin halifesi; Filibe’deki aile zâviyesi, hac yolculuğu ve İstanbul’un büyük camilerindeki vaaz hizmetleriyle tanınan Celvetî şeyhidir.KOORDİNATLI Filibe (Plovdiv) · BulgaristanFilibe — Karagöz Paşa MedresesiRumeli’de müderrislik Çalık Ya‘kūb Efendi, Hasköy’deki ilk görevinin ardından Filibe’de Karagöz Paşa Medresesi’nde müderrislik yaptı. Bu durak onun meslek coğrafyasının başkentten Rumeli’nin önemli ilim merkezlerinden birine uzandığını gösterir. Şehir ölçeğinde kayıt Tarihî kaynak görev yerini medrese adıyla kaydeder; mevcut koordinat ise yapının kesin parselini değil Filibe’nin tarihî merkezini temsil eder. Kayıt bu nedenle yaklaşık konum statüsündedir.KOORDİNATLI Gotse Delçev · BulgaristanNevrekopGeredeli Halil'in halifesi Yazıköylü Emin Efendi'nin irşad ettiği yer; halifesi Nevrekoplu Ahmed Efendi'nin açtığı dergâh Balkan Harbi'nde yakıldı. İlişkili kişi dosyası Çerkeşî Mustafa Efendi : Çerkeşî Mustafa Efendi (1743-1814), Zoralı Şeyh Mehmed Efendi’den hilâfet alan; Şâbâniyye’nin Çerkeşiyye kolunu geniş bir coğrafyaya taşıdığı için pîr-i sânî anılan ve şeriat-tarikat bütünlüğünü savunan Halvetî-Şâbânî mürşididir.KOORDİNATLI Hacıoğlupazarı · BulgaristanCâmi-i Atîk MedresesiAynı kasabada bulunan bu medrese, hocası Bolevî Mustafa Efendi'nin şeyhülislâmlığı sırasında hâriç itibarıyla kendisine verildi. İlişkili kişi dosyası Hacıoğlupazarı Şeyhi Mahmud Efendi : Mahmud Efendi (yaklaşık 1591/92–1674/75), Balçık’tan İstanbul’a giderek Tîreli Ahmed Efendi’nin Nakşibendî çevresinde yetişen; Rumeli kadılıklarından sonra bugünkü Dobriç’te zâviye şeyhliği ve Câmi-i Atîk Medresesi müderrisliğini birleştiren Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI Hacıoğlupazarı · BulgaristanHacıoğlupazarı ZâviyesiKasabanın şeyhi Mehmed Efendi vefat edince boşalan zâviye ona tevcih edildi; kadılık yolundan meşihate geçişi burada gerçekleşti. İlişkili kişi dosyası Hacıoğlupazarı Şeyhi Mahmud Efendi : Mahmud Efendi (yaklaşık 1591/92–1674/75), Balçık’tan İstanbul’a giderek Tîreli Ahmed Efendi’nin Nakşibendî çevresinde yetişen; Rumeli kadılıklarından sonra bugünkü Dobriç’te zâviye şeyhliği ve Câmi-i Atîk Medresesi müderrisliğini birleştiren Osmanlı âlimidir.KOORDİNATLI Hezârgrad (Razgrad) · BulgaristanSazlı köyüFeyzullah Efendi kendi anlatımında doğum yerini “Silistre eyâletine bağlı Hezârgrad kasabasına üç saat mesâfede bulunan Sazlı köyü” olarak verir; 1220/1805'te burada doğdu. Babası, Kulzâde diye bilinen tanınmış bir aileden Ali b. Hasan'dır. 1224/1809'da bölgenin Rus istilâsına uğraması üzerine aile Vidin'e hicret etmiştir. Köyün bugünkü karşılığı doğrulanamadığından koordinat verilmemiştir. Sayfadaki mevcut biyografi doğum yerini doğrudan Hazergrad olarak kaydeder; kaynak ise kasabayı değil ona üç saat mesafedeki köyü gösterir.KOORDİNATLI Karlova · BulgaristanHâfızzâde Türbesi yanı, Karlova (Karlıova)Rivayete göre Virânî, Otman Baba'ya giderken Filibe'ye bağlı Karlova (Karlıova) kasabasında, Hâfızzâde Türbesi yanında vefat etmiş ve oraya gömülmüştür (Noyan, IV, 536, 541). Bu kayıt, Necef'te “sır olduğu” rivayetiyle birlikte durur; kaynak ikisi arasında tercih yapmaz. Türbenin kendi konumu verilmediğinden nokta kasaba merkezini gösterir.KOORDİNATLI Kazanlık · BulgaristanAlâeddin Efendi Zâviyesi, AkçakazanlıkHilâfet aldıktan sonra Rumeli Çirmen sancağındaki Akçakazanlık kazasında bulunan Alâeddin Efendi Zâviyesi şeyhliğine getirildi. Kaynak bu yerin bugün Bulgaristan sınırları içinde kaldığını belirtir. Zâviyenin kasaba içindeki konumu verilmediğinden nokta kasaba merkezini gösterir.KOORDİNATLI Kyustendil · BulgaristanEğridere (Köstendil livâsı)1000 (1591-92) yılında doğduğu yer; bugün Bulgaristan sınırları içindedir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi : Olanlar Şeyhi İbrâhim Efendi (yaklaşık 1592-1655), Aksaray’daki dergâhında uzun süre irşad eden; Bayramî-Melâmî ve Hamzavî hafızada öne çıkan, Halvetî çevrelerle de temasları kaydedilen Dîvân ve Dil-i Dânâ sahibi sûfî şairdir.KOORDİNATLI Kyustendil · BulgaristanKöstendil1053/1643'te doğduğu, tahsilini tamamladığı, müftülük yaptığı ve hilâfet aldıktan sonra ilk dergâhını açtığı şehir. İlişkili kişi dosyası Ali Alâeddin Köstendilli : Ali Alâeddin Köstendilli (1053/1643–1143/1730), Ali Fâzıl Lofçavî’den hilâfet alan; Köstendil, Hacı Evhad ve Selâmî Ali tekkelerinde irşad eden; Nûreddin Cerrâhî ile Ahmed Raûfî’yi yetiştiren Halvetî-Ramazânî şeyhidir.KOORDİNATLI