tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
16 sonuç · “Nehrî Kolu”
01Nehrî Kolu
Şemdinli'nin Nehrî köyünde Seyyid Tâhâ çevresinde teşekkül eden; Türkiye, İran ve Irak'a yayılan Hâlidî şube.
Seyyid Sıbgatullah Arvâsî
Seyyid Sıbgatullah Arvâsî (ö. 1287/1870), Seyyid Tâhâ Nehrî'nin halifesi; Kulat'tan Gayda'ya taşıdığı medrese-tekke düzeni ve yetiştirdiği halifelerle Nehrî kolunun Hizan çevresindeki başlıca temsilcisidir.
Seyyid Tâhâ Hakkârî Nehrî
Seyyid Tâhâ Hakkârî Nehrî (ö. 1853), ilk terbiyesini amcası Seyyid Abdullah Şemdînî'den alan, Mevlânâ Hâlid'in yanında sülûkünü tamamlayıp Nehrî merkezli geniş bir irşad ağı kuran Nakşibendî-Hâlidî şeyhidir.
Nehrî Kolu
Seyyid Tâhâ Hakkârî'nin Şemdinli-Nehrî merkezinde şekillendirdiği, Nakşibendî-Hâlidî geleneğe bağlı bölgesel şube.
Şemdinli
Hakkâri · Türkiye · Kaynak, Seyyid Abdullah'ın Şemdinli civarında dünyaya geldiğini, doğum tarihinin ise bilinmediğini kaydeder. Küçük yaşta ilim tahsiline burada yöneldi. Koordinat ilçe merkezi düzeyindedir; kaynak köy adı vermez (mevcut biyografideki Humâro nahiyesi kaydı bu kaynağa dayanmaz).
Van
Van · Türkiye · Zâhirî ilimleri tahsil ettikten sonra tasavvufa yönelen Sıbgatullah Arvâsî, Van'a giderek Seyyid Muhyiddîn Efendi'nin hizmetine girdi. Uzun yıllar süren riyâzet ve mücâhede devresini burada geçirdi; hocasının “vefat etmiş velîlerden istifade edecek makama geldin” sözü de bu dönemin sonuna aittir. Koordinat şehir düzeyindedir; kaynak Van'da hangi medrese veya tekkede bulunduğunu belirtmez.
Dizec Tekkesi ve Medresesi
Urumiye · İran · İran’a geçtikten sonra Mergever mıntıkasında Dizec köyünde karar kılarak kurduğu tekke ve medrese; Nehrî kolunun yeni merkezi burası olmuştur. Cenazesi de Dizec’e götürülmek üzere uğurlanmıştır. Tekkeye sonraki dönemde ailesi bakmıştır.
Nehrî
Şemdinli, Hakkâri · Türkiye · Seyyid Tâhâ-i Hakkârî'nin Molla Murâd Hurûsî ile gönderdiği “Kendi yuvana dön!” haberi üzerine onun hizmetine koştu ve asıl terbiyesini burada gördü. Mürşidinin vefatından sonra yerine geçen Seyyid Sâlih'in sohbetlerine devam etti. Kaynak yer adını Nehrî olarak açıkça vermez, Seyyid Tâhâ'nın yanına gidildiğini söyler; bu sebeple koordinat verilmemiş, konum yalnızca Seyyid Tâhâ'nın bilinen merkezi üzerinden adlandırılmıştır.
Süleymaniye Medresesi
Süleymaniye · Irak · İlk tahsilinin ardından Irak'ın Süleymaniye beldesine giderek buradaki medresede okudu; aklî ve naklî ilimleri burada tamamladı. Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî ile arkadaşlığı da bu medrese yıllarında başladı ve ikisi burada bir mürşid arayışına girdiler. Koordinat şehir düzeyindedir; medresenin tam konumu kaynakta belirtilmemiştir.
Hizan
Bitlis · Türkiye · Kaynak, Seyyid Tâhâ'nın huzurunda kemale erdikten sonra “Hizân ve Gayda'da halkı irşad eylediğini” kaydeder. “Gavs-ı Hizânî” lakabı da bu devreyle ilişkilidir. İlçenin tam konumu kaynakta tarif edilmediği için koordinat verilmemiştir.
Nehrî
Şemdinli, Hakkâri · Türkiye · Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî tarafından Şemdinli'ye gönderilince Nehrî kasabasına yerleşti. Burada medrese, tekke ve zâviyeler yaptırarak ders ve irşadı bir arada yürüttü; Türkiye, İran ve Irak'ın çeşitli yerlerinden gelenleri yetiştirdi. Kaynak, bölgedeki aşiretler üzerindeki tesirini özellikle vurgular. Kasabanın konumu kaynakta tarif edilmediği için koordinat verilmemiştir.
Nehrî Kabristanı
Şemdinli, Hakkâri · Türkiye · Nehrî'de vefat eden Seyyid Abdullah, kaynağa göre Nehrî kabristanının girişine defnedildi; kabrinin üzerinde sade bir türbe bulunduğu ve ziyaret edildiği kaydedilir. Kabristanın konumu kaynakta tarif edilmediği için koordinat verilmemiştir.
Gayda köyü
Hizan, Bitlis · Türkiye · İrşad faaliyetinin ve son yıllarının merkezi. Talebeleriyle sohbet, teveccüh ve murakabe meclisleri burada kuruldu; Abdurrahmân Tâhî'nin (Tâgî) intisabı, oğlu Behâeddîn'e yaptığı vasiyet ve vefatı öncesindeki hastalık günleri kaynakta bu çevrede anlatılır. Köyün konumu kaynakta tarif edilmediği için koordinat verilmemiştir.
Seyyid Sıbgatullah Arvâsî Kabri
Bitlis · Türkiye · 1870'te (H.1287) bir cumartesi günü vefat eden Sıbgatullah Arvâsî, cenazesi oğlu Celâleddîn Efendi tarafından yıkandıktan sonra Gayda'da defnedildi. Kaynak kabrin sevenlerince ziyaret edildiğini kaydeder. Kabrin konumu kaynakta tarif edilmediği için koordinat verilmemiştir.
Nakşibendî-Hâlidî Nehrî Kolu
Nehrî'den Türkiye, İran ve Irak'a uzanan aktarım ağı. Mehmet Saki Çakır'ın doktora tezinden hazırlanmış özgün editoryal dosya.
Nehrî Kolunda Tasavvufî Eğitim
Vird, sohbet, rabıta, teveccüh ve hatm-i hâcegân. Mehmet Saki Çakır'ın doktora tezinden hazırlanmış özgün editoryal dosya.