ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
23 sonuç · toplam 23 · “Külah” · 1/1
01Külah
ه) +S) Derviş başlığı, serpuş, sikke. Dedi o derviş: Ey şeh-i ali-tebâr Hırka kabrimdir, küleh seng-i mezâr Divâne M. Çelebi Ka'betu'l-ussak oluptur hankah-1 Mevlevi Tâc-ı izzet ser-firazdır küllâh-ı Mevlevi Şâhidi Külahi Derviş. Külbe-i ah…
Al Külahını Eyvallahı İçinde
Dayanılmayacak hallerde söylenegelen bir atasözü. Dayandığı yer olarak şu olay anlatılır : Çabuk sıkılan biri derviş olmuş, teslimiyet gereği her emre eyvallah demeyiöğrenmiş. Ancak zamanla, emirler ağırlaşmaya başlamış, ağırlaştıkca de can…
Şeb-Külâh
Farsça, iki kelimeden oluşmuş bir ifâde. Gece külahı, gece başlığı demektir. Dövme yünden yapılan, bir karış veya daha kısa olan bu başlık, gece yatarken giyilir. Bal renkli ve beyaz olur.Her dürr-i sitâre tab’ı nazmın, Pirâye-i şeb-külâh-ı…
Seyfî Külah
Arapça-Farsça, kılıçlı külah demektir. Yukarı yassılaşarak yükselen ve bu şekliyle kılıcı andıran Mevlevi külahı. Bu şekildeki külahı, XVI. Yüzyılda Mevlana soyundan (İnâs Çelebi) Divâne Mehmed Çelebi bazen giyerdi. Bu şekildeki sikke, Bekt…
Kul Ahmed hâşiyesi üzerine hâşiye
Aksarâyî Şeyh Ali Efendi · Kaynak, Kul Ahmed’in hâşiyesi üzerine müdevven bir hâşiyesi bulunduğunu bildirir.
Neyzen Yusuf Dede Efendi
Yusuf Dede (1014/1605-06–1080/1670), Konya'da Bostan Efendi'den Mevlevî külâhı giyen; Galata'da neyzenbaşı, Beşiktaş'ta postnişin olan musikişinas ve şairdir.
Eserleri ve metinleri
Muhammed Nûrî Şemseddin Efendi · Sultan Mahmud , Bektiişileri imha ettiği sırada sünniyyü'l-mezheb olan bu zatın oraya ta'yin edild iği anlaşılıyor. Kenzü'l-Hakayık, Tefsir-i Siire-i Ve'l-Adiy5t, Tefsir-i Sure-i Ve'd-Duha ve Risale-i Tasavv…
Risale ve telifleri 1
Muhammed Nûrî Şemseddin Efendi · Sultan Mahmud , Bektiişileri imha ettiği sırada sünniyyü'l-mezheb olan bu zatın oraya ta'yin edild iği anlaşılıyor. Kenzü'l-Hakayık, Tefsir-i Siire-i Ve'l-Adiy5t, Tefsir-i Sure-i Ve'd-Duha ve Risale-i Tasavv…
Eser kaydı
Aksarâyî Şeyh Ali Efendi · Şerḥu Ḥikmeti’l-ʿAyn, Ḥāşiye alā Ḳūl Aḥmed ve Risāle fī Āyet-i Yāsīn.
Cihaz-ı tarikat
Tarikat ehli tarafından kullanılan ve tekkelerde bulundurulan asa, pabuç, taç, destâr, kemer, hırka, tespih, ibrik, teber, keşkül, tiğbend, külah gibi eşyalar. Bunlar sahiplerine törenle ve dua okunarak şeyh tarafın- Coşmak dan verilir veya…
Harem
Renksizlik ve kendinden geçme makamı. Zahir harem Kabe, bâtın harem kalptir (sr). Harf Hakk'ın kula hitap ettiği ifade, ilahi hitap (tm).
Isar
Fedakârlık, başkalarının hak ve menfaatlerini kendi hak ve menfaatlerinden önde tutma. 2. tas. Bir insanın, fayda sağlama ve zarardan korunma | konusunda kendisinden çok başkalarını, özellikle dostlarını ve din kardeşlerini düşünmesi ( 122,…
İsm-i azam
سم ا عظم) ( En büyük isim, ulu ad. tas. a Allah'ın bütün isimleri içine alan ismi. b İçinde bulunduğu zamanda kula hâkim bulunan isim. Kul kabz halinde ise ism-i azam el-Kâbız, bast halinde ise ism-i azam el-Bâsıt'ır (ifm). Genellikle mutas…
Sikke
Mevlevi külahı. Sarıklı külahlara destarh külah, sarıksız olanlara dal sikke denir.
Taayyün
Belirme, belirlenme, belli olma, ortaya çıkma. 2. tas. Müşahhas hale gelme, birbirinden seçilme, ayırt edilme, ayn olarak ortaya çıkma. Ilk taayyün, vahdet mertebesi; ikinci taayyün ise vahidiyet mertebesidir. Süfilere göre Hakk'ın zatında…
sabır, -brı
sabır, -brı a. f^) [Ar.] Sözlük anlamı, “Dayanma, dayanıklılık.” sâbık u lâhık 578 olan bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de yetmiş ayette geçmekte (bk. M. F. Abdülbâkî, el-Mu'cem, “sbr” maddesi) ve başa gelen kötülüklerden şikâyet etmeyen, sızlanmaya…
Hubnâniyye
X. Yüzyılda ortaya çıkmış bir Hulûliyye kolu. Allah’ın kula hulul ettiğine (girdiğine) inanan görüş sahiplerine, “Hulûliyye” denir. Ehl-i Sünnet bu görüşü şiddetle reddetmiştir.
Elifî Tâc
Bektaşîlerin giydiği yassı başlığa verilen addır. Mevleviler, buna “Külah-ı Seyfî” adını verirlerdi.
Ffahr
Arapça, övünme, övünme vesilesi olan şey demektir. Çeşitli sayıda dilim (terk) li, Bektaşî tacının adıdır. Bu taç, yokluk ve fakr ifâde eder. Hz. Resûlullah (s)’ın “fakirlik Benim öğüncümdür, onunla öğünürüm” hadis-i şerifine imtisal eden s…
Kılıcî Tâc
Buna, “Külâh-ı Seyfî” denir. Mevlevi sikkelerinden birinin adı.KIRDINSA YAP,
Nemed-Pûş
Farsça, aba giyen demektir. Dervişe nemed-pûş denir. Sırtlarına yünden aba giydikleri için, dervişler hakkında kullanılan bir tâbirdir. Nemed, keçe, aba, yünden yapılma örtü demektir.Külahım asumandır tâc ü fahre rağbetim yokdur, Nemed-pûşf…
Tarikat Cihazı
Tarikat mensup-larının sırtlarına giydikleri elbise, başlarına giydikleri külah, ayaklarına giydikleri papuç, ellerinde taşıdıkları asa (baston), bellerine takındıkları kemer, sırtlarındaki hırka vs. gibi şeyler hakkında kullanılan tâbirdir…
Sincar
Ninova · Irak · Büyük dedesi Zerrinkülâh Fîrûzşah'ın “es-Sincânî el-Kürdî” nisbesiyle kaydedilmesine dayanarak Azerbaycan'a göç ettiği ileri sürülen bölge; soy tartışmasının dayanaklarındandır. İlişkili kişi dosyası Şeyh Safiyyüddin-i Erdeb…