ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
2382 sonuç · toplam 3232 · “Kül” · 30/100
01îslâmcılık
İslâm’ı inanç, düşünr. ce sistemi, ahlâk kuralları, siyae sî, İdarî ve hukuk düzeni bakık mından hayata geçirmek; Batı a dünyasma karşı Müslüman ülm, İslâm dini 370 keleri birlik, beraberlik ve da İs yanışma içinde olmaya özendirmek amacıyl…
a'bûd
Kendisine ibadet edilen varlık. Bu terim, hem batıl hem de Hak için kullanümaktır. Batıl olanlar, put, ateş veya şeytan olabilirken Hak tanrı tektir; o da evreni yaratan yüce Allah’tır.
imkân
Varhğı veya yokluğu zatma nispetle eşit olma anlamında kullanılan kelâm terimi
Bahâiyye
Bahâullah’ın öğretileri çevresinde teşekkül eden Bahâîlik. Bâbî hareketinden doğmuş, zamanla müstakil inanç ve kurum yapısı geliştirmiştir.
ek Kerbelâ + F.nâme] tas
ek Kerbelâ + F.nâme] tas. ed. Tasavvuf! edebiyatta mutasavvıf şairlerin Kerbelâ hadisesini şiirpılleştiren eserler için kullandıklade) rı ortak ad. ungü Kerîm öz.a. [Ar.] Sözlük anluş lamı, “Cömert olmak, iyi, güzel uş ahlâklı ve asil olmak…
nniyye
Kendüiğinden zorunlu olarak ortaya çıkan varlık, var olma anlamında kullanılan kelâm terimi.
ivâz
Dünyada yaşanan acı, sıkıntı, keder ve ıstıraplara karşılık âhirette öde. necek bedel karşılığı anlamında. kullanılan kelâm terimi. -
Râzık
Rızık veren. Allah hakkında kullanılan bir isim ve sıfat olup canlıların maddî ihtiyaçlarını, ayrıca ilim, iman ve mânevî nimetleri ihsan eden anlamına gelir. Aynı kökten gelen Rezzâk , rızkı çokça ve sürekli veren anlamını daha güçlü biçim…
Gâşiye
Her yanı kaplayan, kuşatan büyük olay. Kur’ânî kullanımda kıyamet ve onun dehşeti için kullanılan adlardan biridir. Yevmü’l-âhir maddesine de bakınız.
İnşallah
“Allah dilerse.” Gelecekte yapılması düşünülen bir işin ancak Allah’ın iradesi ve imkân vermesiyle gerçekleşebileceğini belirtir. İfade sorumluluktan kaçma sözü değil; insan iradesinin sınırlılığını hatırlatan bir tevekkül ve edep cümlesidi…
Vâkī
Koruyan, gözeten ve zarardan sakındıran. Allah’a nispet edildiğinde yaratılmışları koruyup gözeten anlamında kullanılan sıfatlardan biridir. Kelime, insanın fiilleri için kullanıldığında bir şeyi meydana gelmeden önce engelleyen veya zarara…
Bismilgâh
Kurban veya hayvan kesiminin yapıldığı yer. Ad, kesim sırasında besmele okunmasıyla ilişkilidir; mezbaha karşılığında kullanılmıştır.
binâ
“Tapma, inşa etme.” anlamında olan bu söz, geçmişte yapılanları muteber sayma ve üzerine yeniden yapma. Gerdeğe girme anlamında kullanılan bu terim, fıkıh meseleleri arasmda geçmektedir.
müstehab
Peygamber’in bazen yapıp bazen terk ettiği sünnetlerinden olup ibadetlerin ve beşerî ilişkilerin daha güzel ve daha verimli olmasmı sağlayan ahlâkî değerler için kullanılan terim. Bu söz, “mendub, nâfile, âdâb” (bk bu maddeler) gibi terimle…
imâmân
t> LLi) [Ar.] tas. Bir tarikat liderinin biri sağmda bir solunda olan iki veli için kullanı lan bir terim.
aleyküm selâm
aleyküm selâm cüm. (^ ^J [< Ar.aleyküm + selâm] “Allah’ın selâmı üzerinize olsun!” anlamında kullanılan bir söz.
Cihad
Bir amaç uğrunda bütün gücüyle çalışmak ve gayret göstermek. İslâmî literatürde kişinin nefsiyle mücadelesinden toplumu savunmaya kadar farklı bağlamlarda kullanılan geniş kapsamlı bir terimdir. Tasavvuf kaynakları, kötü huyları yenme ve ne…
ricâlü’l-ulâ
tas. Bir kısım evliya hakkında kullanılan bir terim. B mutasavvıflar bunl “abdâl-ı seb'a” (bk. bu ma de) nm dışında göstermiş ve onlarm her nefeste Allah miraç ederek “ilm-i hâs” ta sil ettiklerini ifade etmişl dir. ricâlü’l-eyyâmi’s-sitte…
mâ ba'de’t-tabî'a
mâ ba'de’t-tabî'a a. [Ar.] Hayat ve varlık ile bunlarm karşısmda Allah ve varlık ötesi dünyayı ele alan, bunlarm yanmda tabiî bilimlerin ilkelerini Mâ araştıran bilim dalı için kullanılan kelâm terimi, metafizik (bk. metafizik). Aristo’nun…
kâtib
UlS) [Ar.] “Kullarının amellerini yazan.” anlamında Allah’ın sıfatı. Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de “Enbiyâ suresi” nde geçmektedir.
Furkān
Hak ile bâtılı, doğru ile yanlışı ayıran ölçü. Kur’ân’ın isimlerinden biridir. Kelime vahiy, ilâhî yardım ve ayırt etme gücü bağlamlarında kullanılır. Tasavvuf ahlâkında furkān, keşif iddialarını vahiy ve şeriat ölçüsüyle sınama ilkesini ha…
Belâyâ
Hadis ilminde senedi son derece zayıf veya uydurma rivayetler için kullanılan bir terim. Tekili beliyye olan kelime, râvi yahut rivayetin güvenilmezliğini belirten tenkit ifadeleri arasında yer alır.
Küsûf
Güneş tutulması. Ay tutulması için çoğunlukla husûf terimi kullanılır; bazı kaynaklarda iki kelimenin birbirinin yerine geçtiği de görülür. Tutulma sırasında cemaatle veya tek başına kılınan nâfile namaza küsûf namazı denir. İslâm öğretisin…
ilzâmât
Hadis biliminde, bir hadis derleyicisinin veya yazarmm alması gerektiği hâlde kitabma almadığı hadisler için kullanılan terim.