tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
707 sonuç · toplam 3917 · “sa'd” · 14/30
01mühr-i nübüvvet
(cyıi ^ n-ı Hz. Muhammed’in iki omuz nin başı arasında bulunan et be Alni için kullanılan terim. veyet mühr-i sadâret a (oj^ ^ bk. mühr-i hümâyûn ştır
ümmü’d-dünyâ
Şa (dünyanın anası) Bu terim, Mısır veya Kahire için kullanılmıştır
akl-ı evvel
Yaradılışla ilgili olan akıl ve zekâ. 2. (eski felsefede) Allah, e Cenâb-ı Hak (Eskilere göre, Cenâb-ı Hak akl-ı evvel değil, akl-ı evvel olan Cenâb-ı Hak’tan sâdır olur.). akl-i fa'âl a. (Jlü Jk) (hare ketli akıl) 1. Cebrail. 2. tas. Akim…
Salât-ı fecr
Sabah namazı. Fecr-i sâdığın doğuşundan güneş doğuncaya kadar olan vakitte iki rekât farz olarak kılınır; öncesinde iki rekât sünnet vardır.
mü'tefike
Kur’ân-ı Kerîm’ Lût kavminin yok edüişi aşam smda yerle bir edilen yerleşi birimleri için kullanılan terim Bu söz, Kur’ân-ı Kerîm’de b tekil (“Necm suresi” (53 / 53 ikisi de çokluk biçimiyle (“Tev suresi” ve “Hâkka sur si” üç ayette geçmekt…
Rıdvân Bi'âtı
Muhammed hac yapmak üzere Hicret’in yıhnda kendisine b h bir grup Müslüman Ue M ke’ye giderken önünün kesilm si üzerine yanında bulunan Müslüman grup Hz. Peyga ber’e ve İslâm’a sadık kalacak 567 ribbiyyûn n + nna dair Rıdvan adı verilen bir…
â Azrâ'il
Dört büs yük melekten biri. İnsanoğlunun z” son nefesini almakla görevli ni melek, ölüm meleği, melekü’la mevt. Kur’ân-ı Kerîm’de ve haş- dislerde “Azrâ'il” adı doğrudan n doğruya geçmemekte, buna karşm sadece “Secde suresi” nin 11. ayetind…
Nâfile ibadet
Farz ve vâcip dışında, Allah’a yakınlık ve sevap amacıyla yapılan ibadet. Nâfile namaz, oruç, sadaka, zikir ve Kur’ân tilâveti bu çerçevede değerlendirilir. Tasavvuf yollarında nâfileler farzların yerine geçirilmez. Önce zorunlu ibadetler v…
ci, şühedâ
GM) lAr.] Allah yolunnci da ölen veya öldürülen kimseler si” için Kur’ân-ı Kerîm’de (“Âl-i u imrân suresi, 3 t 140”; “Nisâ dö suresi, 4 / 69”; “Zümer suresi, üç 39 / 69”) kullanılan terim. ir
ma Hızır
G^k) [ ) onun oturduğu yeri yeşerttiği, ir cennet ırmağmdan su içtiğine ec inanıldığı için bastığı her yerin met yemyeşil olduğu inancı da yayen gındır. Mitilojik kimliği yanmda hâlen yaşamakta ve ahirete kadar yaşayacağı inancı, Hızır adı…
Şâh-ı velâyet
Velâyetin önderi anlamında Hz. Ali için kullanılan övgü unvanı. Tasavvuf ve Ehl-i beyt edebiyatında Hz. Ali’nin ilim, irşad ve mânevî silsilelerdeki yerini vurgular.
mu'âhede
[Ar.mu'âhede “Karşılıklı sözleşme, antlaşma ahitleşme.” anlamındaki bu te rim, Kur’ân-ı Kerîm’de gere Allah’a gerekse insanların bir birlerine karşılıklı olarak verd ği söze sadık kalmması konu sunda öğütler verilmiş; ahdin sadık kalanlar m…
tahzîb
Kur'â Kerîm’in günlük ve düze okunması sırasında surele uzunluklarına göre tasnif ed mesi işi. Bu bölümlemede y alan sureler şunlardır: Biri bölüm, “Bakara, Âl-i İmrâ Nisâ” surelerinden, ikinci b lüm “Mâ'ide, En'âm, A'r Enfâl, Tevbe” surele…
fidye-i necât
Savaş esirlerinin serbest bırakılması için ön görülen fidye. Bu konuda dört mezhep uleması arasmda fikir ayrılığı söz konusudur. Hanefilere göre esirin dârülharbe (savaşa) dönmek üzere karşılıksız veya fidye karşılığı serbest bırakılması ca…
Mu'ahhir
Sözlük an lamı “Sonraya kalan.” olan b söz, Kur’ân-ı Kerîm’de “Geriy bırakan.” anlamında “esmâ'ü’ hüsnâ”dan olup Allah’a nispe edilmektedir. Allah’ın doksa dokuz ismini veren İbn Mâce v Tirmizî rivayetlerindeki listed 475 mu'âmelât li de ye…
sır, -rrı
Bilinmesi ve açıklanması istenmeyen, g kalan şey, anlamında bir teri giz. 2. İnsan akimın eremed veya çözemediği olgu. 3. tas. T savvuf inancına göre, sadece lah’m bildiği veya az sayıda sanm bilebileceği ya da kav yabileceği özel bügi. 603…
a’nm vahiy kâtibi
Peygamber’in k ni kendisine vahiy yoluyla ulaşan ahiy ayetleri okuyarak yazdırdığı sa nda habeler. Bu konuda ilk kâtip Söz Mekke’de Abdullah ibn Sa'd i (fı Medine’de ise Zeyd ibn Sabi anla gösterilmiştir. Ayrıca o dönemde mine yaşamış kırk…
adâletü’z-zâhire
Hadis biliminde, ravinin ayrıntılara girmeden sadece “âdildir, sikadır.” biçiminde açıklamalar yaparak hadis rivayet etmeleri
bir recm
(^J [Ar.] fik. Sözlük anla eya mı, “Taşla öldürmek, taşa tut ormak, lânet etmek, defetmek. onra olan ve İslâm fıkhında zina su da çunu işleyen evli erkek ve ka önce dınlar için uygulanan ceza. leri. biçi recül a. [Ar.] tas. Tasavvu inancma…
îmân-I Şühûdî
Basîret (kalb gözü) ile müşâhede ederek, görerek olan îmân. Dünyâ durdukça ve dünyâ hayâtı ile yaşadıkça gayba inanmaktan başka çâre yoktur. Çünkü bu dünyâda hakîkî îmân-ı şühûdîye kavuşmak mümkün değildir. Âhiret hayâtı başlayıp, vehm ve h…
Süryânîler
Hıristiyanlıktaki katolik mezhebine bağlı olan ve süryânî dili ile konuşan bir hıristiyan topluluğu. Süryânîler, katolik kısmından Yâkûbiye fırkasındandırlar. Monafisiyye (Hazret-i Îsâ'da ilâhî ve insânî özelliklerin birleşerek tek tabîat o…
Deyn-İ Zaîf
Mîrâs ve mehr malları. Deyn-i zaîf, nisâb hesâbına katılır. Nisâb miktârı malı teslim aldıktan bir yıl sonra yalnız o yılın zekâtı verilir. Elinde nisâb miktârı mal da varsa, deynden aldığını, buna katıp, elindekinin bir yılı tamam olunca,…
Mübârek Geceler
İslâm dîninin kıymet verdiği geceler. Kadir, Arefe, Fıtr ve Kurban bayramı ile Mevlid, Berât, Mi'râc, Regâib, Muharrem, Aşûre geceleri. (Bkz. İlgili Maddeler) Mübârek gecelere saygı göstermelidir. Saygı göstermek, günâh işlememekle, ibâdet…
Kazeruniyye
Ebû İshâk İbrahim b. Şehriyâr el-Kazerûnî (ö. 426/1034) tarafından kurulmuş bir tasavvuf okulu. Kurucusunun adına izafeten İshâkiyye de denir. Bu okulun esaslarından biri de, gayr-i müslim kişileri İslâmlaştırmak idi. Osmanlı Devletinin kur…