Köken ve kullanım
i. fars.
Süleyman Uludağ, Tasavvuf Terimleri Sözlüğü
Kamıştan yapılan nefesli saz. Tasavvuf ve özellikle Mevlevîlikte insan ruhunun aslî vatanından ayrılışını, ilâhî nefesle ses bulmasını ve mürşidin irşadını anlatan güçlü bir semboldür.
- Ayrılık
- Kamışlıktan kesilen ney, ruhun mânevî vatanından ayrılıp dünyaya gelişini temsil eder.
- Nefes
- Ney kendi başına ses çıkarmaz; nefesle dile gelmesi kulun ilâhî feyizle canlanmasına benzetilir.
- Mürşid
- İçi boşaltılmış ve nefsânî engellerden arınmış ney, hakikat sözünü aktaran kâmil rehberin remzi olarak okunur.