MEKÂNLAR ATLASI
İrşadın mekândaki hafızası
Tekkeler, dergâhlar, âsitâneler, türbeler ve ziyaretgâhlar; şahsiyetler, yollar ve şehirler arasındaki bağları görünür kılan tarihî irşad durakları olarak birlikte okunur.
Ahmed el-Alevî Zâviyesi ve Kabri
Ahmed el-Alevî'nin çizdiği plan doğrultusunda müridlerin emeğiyle kurulan Müstegānim merkez zâviyesi, Aleviyye-Derkāviyye'nin irşad, eğitim, yayın ve misafir ağına merkezlik etti. Şeyhin kabri aynı şehirdeki bu hafıza çevresiyle ilişkilidir. Harita noktası zâviyenin kesin kapı koordinatı değil, Müstegānim şehir merkezini gösteren yaklaşık coğrafî işarettir.
Fas — Ahmed Zerrûk’un doğum ve tahsil çevresi · FasFas — Ahmed Zerrûk’un doğum ve tahsil çevresi
Doğum ve tahsil şehri Ahmed Zerrûk 846/1442’de Fas’ta doğdu; Kur’an, Mâlikî fıkhı, hadis ve Arap dili tahsilinin ilk büyük devresini burada geçirdi. İşaretin sınırı Koordinat Fas medine merkezini gösterir; doğduğu ev veya ders gördüğü belirli yapı olarak okunmamalıdır.
Fas Şâzelî Zâviyesi · FasFas Şâzelî Zâviyesi
870'te (1466) şeyhi Ebû Abdullah Muhammed b. Abdullah ez-Zeytûnî'ye intisap ettiği zâviye. Tasavvuf yolundaki ilk bağlanması burada gerçekleşmiştir. İlişkili kişi dosyası Şihâbüddîn Ahmed Zerrûk el-Fâsî : Şihâbüddîn Ahmed Zerrûk el-Fâsî (1442–1493/94), fıkıh, akaid ve tasavvufu İslâm–iman–ihsan bütünlüğü içinde ele alan; Kavâidü’t-tasavvuf ve…
Cezûlî Türbesi · FasCezûlî Türbesi
Naaşı, Efûgāl'e yeniden defnedilmesinden yetmiş yedi yıl sonra Ebü'l-Abbas Ahmed el-A'rec tarafından babasının cesediyle birlikte Merakeş'teki bir türbeye nakledildi. Türbenin şehir içindeki noktası kaynakta belirtilmemiştir.
Cebelialem (Benî Arûs) · FasCebelialem (Benî Arûs)
622-625 (1225-1228) arasında şehid edilmesinin ardından defnedildiği dağ. Çok sarp bir yerdeki mezarı harem kabul edildiğinden gayri müslimlerin yaklaşmasına izin verilmez. Fas'ın önemli ziyaretgâhlarındandır. Konum yaklaşıktır.
Ahmed Zerrûk Zâviyesi ve kabir alanı · LibyaAhmed Zerrûk Zâviyesi ve kabir alanı
Son irşad merkezi Ahmed Zerrûk hayatının son dört yılını Mısrâte’de geçirdi ve 899/1493-94’te burada vefat etti. Kabri çevresinde gelişen zâviye, cami ve medrese uzun süre bölgenin ilim merkezlerinden biri oldu. 2012 tahribi 25 Ağustos 2012’de türbe ve sanduka tahrip edildi, mezar açıldı…
Ebü’l-Hasan eş-Şâzelî Türbesi · MısırEbü’l-Hasan eş-Şâzelî Türbesi
Ebü’l-Hasan eş-Şâzelî son hac yolculuğu sırasında Mısır’ın Kızıldeniz güzergâhında vefat etti ve burada defnedildi. Sefîne Ayzâb adını ve İskenderiye rivayetini de kaydeder; günümüzde ziyaret merkezi Humeyserâ ile özdeşleşmiştir.
Kahire · MısırKahire
Muhtemelen şeyhinin izniyle vaaz ve irşad için gidip yerleştiği şehir; çevresinde Sübkî'nin babasının da katıldığı geniş bir cemaat oluştu ve İbn Teymiyye ile tartışmaları burada geçti. İlişkili kişi dosyası İbn Atâullah el-İskenderî : Tâcüddîn İbn Atâullah el-İskenderî (ö. 1309), Mâlikî fakihi, vaiz…
Kahire ve Ezher — Ahmed Zerrûk’un ilim ve irşad çevresi · MısırKahire ve Ezher — Ahmed Zerrûk’un ilim ve irşad çevresi
Mağrib ile Maşrık arasındaki merkez Zerrûk hac yolculukları sırasında Kahire’de ikamet etti, Ezher derslerine katıldı, Sehâvî’den hadis ve fıkıh okudu; Ahmed b. Ukbe el-Hadramî ile burada tanıştı. Daha sonra Ezher’de Mâlikî imamlığı ve ders faaliyeti yürüttü.
Karâfe Mezarlığı · MısırKarâfe Mezarlığı
13 Cemâziyelevvel 709'da (19 Ekim 1309) Medrese-i Mansûriyye'de vefat ettikten sonra defnedildiği mezarlık; kabri bugün de ziyaret edilmektedir. İlişkili kişi dosyası İbn Atâullah el-İskenderî : Tâcüddîn İbn Atâullah el-İskenderî (ö. 1309), Mâlikî fakihi, vaiz ve Şâzelî şeyhi; amel, ihlâs, tevekkül, fakr ve…
Şâzile (Şâzele) · TunusŞâzile (Şâzele)
Mürşidi Abdüsselâm b. Meşîş'in emriyle yerleşip irşada başladığı belde; tarikatın ve kendisinin adı buradan gelir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ebü’l-Hasan eş-Şâzelî : Ebü’l-Hasen Nûreddin Ali eş-Şâzelî (593/1197–656/1258), Abdüsselâm b. Meşîş’in terbiyesinde yetişip Tunus ve İskenderiye’de irşad halkaları kuran, Şâzeliyye’nin kurucu pîridir.
Şâzile · TunusŞâzile
Tarikata adını veren Ebü'l-Hasan eş-Şâzelî'nin nisbet edildiği yer. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası İbn Atâullah el-İskenderî : Tâcüddîn İbn Atâullah el-İskenderî (ö. 1309), Mâlikî fakihi, vaiz ve Şâzelî şeyhi; amel, ihlâs, tevekkül, fakr ve mârifet öğretisini el-Hikem başta olmak üzere eserleriyle kalıcılaştırdı.
Tunus · TunusTunus
On yaşlarında ilk gittiği, uzletten sonra irşada başladığı ve Başkadı İbnü'l-Berâ'nın kıskançlığı yüzünden terketmek zorunda kaldığı şehir; hac dönüşü Ebü'l-Abbas el-Mürsî için buraya dönmüştür. İlişkili kişi dosyası Ebü’l-Hasan eş-Şâzelî : Ebü’l-Hasen Nûreddin Ali eş-Şâzelî (593/1197–656/1258), Abdüsselâm b. Meşîş’in terbiyesinde yetişip Tunus ve…
Cibali, Fatih · Balmumcu Tekkesi · TürkiyeBalmumcu Tekkesi
İstanbul'da açılan ilk Şâzelî tekkelerinden biri. Şeyh Zâfir, ilk İstanbul gelişinde bu tekkenin bulunduğu Unkapanı civarında üç yıl kadar ikamet etmiş; sonraki yıllarda padişahla kurduğu ilişki sayesinde tekke yeniden inşa edilmiştir.
Beşiktaş · Ertuğrul Tekkesi · TürkiyeErtuğrul Tekkesi
II. Abdülhamid döneminde Yıldız çevresinde inşa edilen Ertuğrul Tekkesi, Muhammed Zâfir el-Medenî ve Medeniyye-Şâzeliyye çevresinin İstanbul’daki başlıca merkezidir. Yapıyla ilişkili kişi Muhammed Zâfir el-Medenî (1829-1903), Medeniyye'nin kurucusu Muhammed Hasan'ın oğlu ve halifesi; Trablusgarp'tan İstanbul'a uzanan irşad ağı ile Ertuğrul Tekkesi çevresinin şeyhidir.…
Beşiktaş · Şeyh Muhammed Zâfir Efendi Türbesi · TürkiyeŞeyh Muhammed Zâfir Efendi Türbesi
Ziyaretgâh kaydı Kaynakta “HZ. PİR EŞ-ŞEYH MUHAMMED ZAFİR EFENDİ” adıyla, ŞAZELİYYE çevresinde, BEŞİKTAŞ/İSTANBUL ziyaretgâh kaydı olarak yer alır. Adres tarifi MEHMET ALİ BEY SK. NO:8, ERTUĞRUL TEKKE CAMİ İrtihal kaydı Kaynak veri kümesinde hicrî irtihal tarihi 2 RECEP 1321 olarak verilir. Bu…