tarikat.org
Ara ⌕TR
Ara
Menü

ŞAHSİYET DOSYASI

Tığlızâde Mehmed Şevki Bey

Enderun'da musiki öğrenen Tığlızâde Mehmed Şevki Bey, Ahmediye Rifâî Tekkesi postnişinliği yanında İstanbul'un Kādirî, Nakşî ve Rifâî meşk çevrelerinde zâkirbaşılık yaptı.

Vefat
1914
Unvan
Ahmediye Rifâî Tekkesi postnişini, zâkirbaşı ve nevbezen

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Musiki eğitimi

Küçük yaşta dayıları Mâbeyinci Basri ve Hakkı beylerin aracılığıyla Enderun'a girdi ve burada musiki öğrendi. Döneminin tanınmış zâkirbaşı ve nevbezenleri arasına katıldı.

Çok merkezli zâkirbaşılık

Beşiktaş-Çırağan'daki Kādirî ve Nakşî Yahya Efendi Tekkesi'nde yaklaşık otuz yıl zâkirbaşılık yaptı. Kozyatağı'ndaki Rifâî Şeyh Abdülhalîm Efendi Tekkesi dahil birçok kıyamî ve devranî tekkede musiki hizmetinde bulundu.

Ahmediye postu

Ahmediye Tekkesi'nin ilk postnişini Şeyh Mahmud Efendi'nin damadıydı. Onun vefatından sonra Ahmediye Camii imamlığı, hatipliği ve Rifâî şeyhliği kendisine geçti. 1914'te vefat etti.

Meşihatı ve mürşidi

Üsküdar'daki Ahmediye Külliyesi bünyesinde yer alan Ahmediye Tekkesi'nin şeyhi olan Mehmed Şevkî Efendi, Enderun'da musiki eğitimi görmüş bir Rifâî musikişinasıdır. Kayınpederi ve aynı zamanda şeyhi olan Mehmed Efendi'nin vefatı üzerine Ahmediye Rifâî Tekkesi'ne şeyh, tekkenin câmiine de imam ve hatip olmuştur.

Rifâî Âsitânesi şeyhi Ziyâeddin Efendi'nin en tanınmış halifeleri sayılırken de adı geçer: Sultan Abdülaziz'in (hd 1861-1876) mâbeyincisi Fuad Bey ve Kunduracı Emin Efendi ile birlikte, 'Üsküdar'daki Ahmediye Tekkesi postnişini Şevkî Efendi' bu üç isimden biri olarak verilir.

COĞRAFÎ HAFIZA3 coğrafî bağlantıMekân kayıtlarına git →
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi3 nokta · 1 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını aç1 doğrudan bağlantıAğda gör →

GELENEK İÇİ ANLATI

Menkıbeler

Gelenek içinde aktarılan hatıra ve anlatılar

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Yahya Efendi Tekkesi'nde otuz yıllık zâkirbaşılık

Enderun'dayken devam etmeye başladığı Yahya Efendi Tekkesi'nde, bir vefa eseri olarak otuz yıl zâkirbaşılık etmiş; ayrıca hem kıyâmî hem devrânî tekkelerde aynı görevi yürütmüştür.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daraltMenâkıbnâme’de tam metni aç →

Enderun'da bulunduğu yıllarda devam etmeye başladığı Yahya Efendi Tekkesi'nde, bir vefa eseri olarak otuz yıl zâkirbaşılık etmiştir.

Zâkirbaşılığı tek bir usulle sınırlı değildi: hem kıyâmî hem de devrânî (Halvetîlik ve kolları) tekkelerde bu görevi yürütmüş, ayrıca Kozyatağı Tekkesi'nde de zâkirbaşılık etmiştir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Isfahan makamında bir Mevlevî âyini

Rifâî şeyhi olmasına rağmen ısfahan makamında bir Mevlevî âyini bestelemiştir.

Metni gösterMetni daralt

Ahmediye Tekkesi şeyhi Mehmed Şevkî Efendi, Enderun'da musiki eğitimi görmüş bir Rifâî musikişinasıdır. Kendisine ait eserler arasında ısfahan makamında bir Mevlevî âyini de bulunmaktadır.

Rifâî meşihatı ve zâkirbaşılık geleneğinden gelen bir ismin Mevlevî âyini bestelemesi, onun icrasının ve repertuvarının tek bir tarikatın usulüyle sınırlı kalmadığını gösterir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı.

BAĞLANTILAR · VERİTABANI

Şeyh, halife, aile ve post ağı

MEKÂN BAĞLANTILARI · VERİTABANI

Tekke, türbe ve irşad coğrafyası

İstanbul · TürkiyeAhmediye TekkesiÜsküdar'daki Ahmediye Külliyesi bünyesinde yer alan Rifâî tekkesi. Kayınpederi ve şeyhi Mehmed Efendi'nin vefatı üzerine buranın şeyhi, câmiinin de imam ve hatibi olmuştur. İlişkili kişi dosyası Tığlızâde Mehmed Şevki Bey : Enderun'da musiki öğrenen Tığlızâde Mehmed Şevki Bey, Ahmediye Rifâî Tekkesi postnişinliği yanında İstanbul'un Kādirî, Nakşî ve Rifâî meşk çevrelerinde zâkirbaşılık yaptı.İstanbul · TürkiyeYahya Efendi TekkesiEnderun'da bulunduğu yıllarda devam etmeye başladığı ve otuz yıl zâkirbaşılık ettiği tekke. İlişkili kişi dosyası Tığlızâde Mehmed Şevki Bey : Enderun'da musiki öğrenen Tığlızâde Mehmed Şevki Bey, Ahmediye Rifâî Tekkesi postnişinliği yanında İstanbul'un Kādirî, Nakşî ve Rifâî meşk çevrelerinde zâkirbaşılık yaptı.İstanbul · TürkiyeKozyatağı TekkesiZâkirbaşılık ettiği tekkelerden biri. İlişkili kişi dosyası Tığlızâde Mehmed Şevki Bey : Enderun'da musiki öğrenen Tığlızâde Mehmed Şevki Bey, Ahmediye Rifâî Tekkesi postnişinliği yanında İstanbul'un Kādirî, Nakşî ve Rifâî meşk çevrelerinde zâkirbaşılık yaptı.

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]M. Baha Tanman, Üsküdar Rifa‘î Âsitânesi, İBB Atatürk Kitaplığı 2025, s. 27, 128; TDV İslâm Ansiklopedisi, Eyüp maddesi; Sefîne-i Evliyâ Cilt V
  2. [2]İstanbul tekke ve musiki biyografi kayıtları
  3. [3]İstanbul tekke ve musiki biyografi kayıtları; İBB İstanbul Kültür Varlıkları Envanteri, envanter no. 9750
Ortak kaynak kataloğunu aç →