Ara
Menü

Kassâm Kâtibi Yahyâ Efendi

Kassâm Kâtibi Yahyâ Efendi (ö. 1720), medrese tedrisinin yanında ferâiz ilmindeki uzmanlığıyla Kısmet-i Askeriyye Mahkemesi'nde reisülküttaplık yapan Osmanlı âlimidir.

Vefat
1720
Unvan
Ferâiz âlimi ve Kısmet-i Askeriyye başkâtibi

Ailesi ve ilmiye çevresi

Mustafa Efendi'nin oğluydu. Babası, Ankara kadısı Mehmed Efendi'nin şer‘iyyatçı ve tezkirecisi iken 1085/1674-75'te Hacıoğlupazarı'nda vefat etmişti. Yahyâ Efendi de Ankara kadısı Mehmed Efendi'den mülâzemet aldı.

Medrese hizmeti

Hacı Tursun Medresesi'nin ilk müderrisi oldu. Saray-ı İbrahim Paşa, Dizdâriyye, Molla Gürânî, Ali Efendi ve Ferhad Paşa medreselerinde ders verdi.

Ferâiz ve mahkeme görevi

Özellikle ferâiz, yani miras payları ilmindeki bilgisiyle tanındı. Bu uzmanlığı sayesinde Kısmet-i Askeriyye Mahkemesi'nde reisülküttaplık görevini yürüttü. “Kassâm Kâtibi” lakabı bu görev çevresinden gelir; bir tarikat unvanı değildir.

Vefatı

27 Zilhicce 1132'de/1720'de vefat etti. Fâtih Camii'ndeki cenaze namazından sonra Edirnekapı dışında Emir Buhârî Zâviyesi civarına defnedildi. Bu defin yeri tek başına Nakşibendî intisabı delili sayılmamıştır.

Eğitim ve irşad çevresi

Adı geçen başlıca bağlar Tezkireci Mustafa Efendi (babası) şeklindedir.

Görev ve hareket çizgisi

Kayıtlarda öne çıkan duraklar 1709 dolaylarında Hacı Tursun Medresesi (müderris), 1714 dolaylarında Sâdise-i Saray-ı İbrâhim Paşa Medresesi (müderris), 1717 dolaylarında Dizdâriye Medresesi (müderris), 1717 dolaylarında Molla Gürânî Dersiyesi (müderris) ve 1717 dolaylarında Ali Efendi Dersiyesi (müderris) olarak sıralanır. Bu seçki bütün tayinleri değil, hayat çizgisini görünür kılan başlıca durakları gösterir.

Ağ ve yol

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]İSAM Ulema Veritabanı
Ortak kaynak kataloğunu aç →