tarikat.org
Ara ⌕TR
Ara
Menü

ŞAHSİYET DOSYASI

İmamzâde Mehmed Efendi

İmamzâde Mehmed Efendi (ö. Rebîülevvel 973/Eylül-Ekim 1565), Kemalpaşazâde ve Kadrî Efendi çevresinde yetişmiş; büyük medreselerde görev yaptıktan sonra Halep kadılığına yükselmiştir.

Vefat
1565
Unvan
Halep kadısı, müderris ve mütercim

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Aile ve tahsil

Babası Mahmud Paşa Camii'nin imamıydı. Kemalpaşazâde'nin yanında okudu; bir ilmî tartışma sebebiyle hocasıyla yolları ayrıldı. Kadrî Efendi'nin aracılığıyla mülâzemet aldı.

Medrese basamakları

Kütahya Vâhid Paşa, İnegöl, Bursa Yıldırım, Gebze Mustafa Paşa, Edirne Üç Şerefeli, Üsküdar Mihrimah Sultan, Sahn-ı Semân ve İstanbul Sultan Selim medreselerinde görev yaptı.

Halep ve Amasya

959/1552'de Halep kadılığına tayin edildi, 961/1554'te ayrıldı. 972/1564-65'te Amasya Sultan Bayezid Medresesi ve fetva görevi kendisine teklif edildi; kronik hastalığı yolculuğa engel olunca görev Bağdâdîzâde Ahmed'e verildi.

Eserleri

Beyzâvî tefsiri üzerine hâşiye yazdı. Başlangıç seviyesindeki öğrenciler için Kâfiye, Misbâh ve Avâmil'i Türkçeye çevirdi; Arapça ve Farsça şiirler söyledi.

Vefatı ve defin yeri

Rebîülevvel 973/Eylül-Ekim 1565'te, selefi Küçük Tâceddin ile aynı günlerde vefat etti. Okmeydanı'ndaki zâviye sahasında Vâiz Sinan Çelebi yakınında defnedildi. Defin yeri tarikat mensubiyetine dönüştürülmemiştir.

COĞRAFÎ HAFIZAHalep
Koordinatlı mekânŞehir düzeyi1 nokta · 0 kesin koordinat. Kümeye tıklayarak yaklaşın; tek noktadan mekân dosyasını açın.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını aç1 doğrudan bağlantıAğda gör →

GELENEK İÇİ ANLATI

Menkıbeler

Gelenek içinde aktarılan hatıra ve anlatılar

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

MENKIBE · GELENEK İÇİ

Elinden alınmak istenen medrese ve gece gelen ölüm haberi

İmamzâde Mehmed Efendi’den Başcı Medresesi’ni bırakması istendiğinde bunu reddetmesi; medreseye talip olan kişinin aynı gece ansızın ölmesi üzerine görevinde kalması anlatılır.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daraltMenâkıbnâme’de tam metni aç →

Atâyî’nin rivayetine göre İmamzâde Mehmed Efendi Başcı Medresesi’nde müderrisken Rumeli kazaskeri Muhyiddin Efendi kendisini çağırdı. Vezîriâzam İbrâhim Paşa’nın medreseyi sarayındaki bir hocaya vermek istediğini, buna karşılık İmamzâde’ye dilediği bir kadılık görevinin verilebileceğini söyledi.

İmamzâde büyük bir üzüntüyle ağladı ve kendi emsali arasında onun kadar talebe yetiştirmiş bir müderris bulunmadığına yemin etti. Öğrencileri arasında Kınalızâde Ali Efendi gibi kabiliyetli isimleri sayınca kazasker onu sert biçimde uyardı; gereksiz yere yemin etmemeyi bildiren hadisi hatırlatarak, verdiği emri geri almasının artık mümkün olmadığını söyledi.

Ümidini kesen İmamzâde oradan ayrılıp Allah’a yöneldi. Kaynak, medreseyi isteyen kişinin o gece ansızın öldüğünü ve böylece İmamzâde’nin görevinde kaldığını nakleder. Hadise, onun medresesine ve talebelerine bağlılığını anlatan bir hatıra olarak aktarılır.

Bu anlatı gelenek hafızasına aittir; doğrulanabilir tarihî olayla aynı kesinlikte sunulmaz. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 343-357.

ESER / METİN

Eserleri ve metinleri

Yazılı miras, şiirler ve bağlı metinler

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

TARİHÎ KAYIT

Öğrenciler için Türkçe tercümeler

Kâfiye, Misbâh ve Avâmil'in başlangıç seviyesine yönelik Türkçe tercümeleri.

Metni gösterMetni daralt

Bu çalışmalar Arapça gramer öğretimini Türkçe üzerinden erişilebilir kılmayı amaçlayan ders metinleridir.

Biyografik veya metinsel kaynak kaydı. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 343-357.

BAĞLANTILAR · VERİTABANI

Şeyh, halife, aile ve post ağı

SAYFA KAYNAKÇASI

Bu dosyada izlenebilen kaynaklar

Bu liste biyografi, ilişki, anlatı ve mekân kayıtlarında açıkça taşınan kaynak künyelerini bir araya getirir. Paragraf düzeyinde kaynağı belirlenmemiş iddialara sonradan dipnot uydurulmaz.

  1. [1]Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 343-357
  2. [2]İSAM Ulema Veritabanı
Ortak kaynak kataloğunu aç →