Hâci Muhammed Nevşâh Gencbahş

Kâdiriyye Hindistan'a XV. yüzyılın sonlarında Halepli bir Kâdirî şeyhi olan Muhammed Gavs el-Geylânî tarafından götürülmüştü. Gavsiyye kolunun pîri kabul edilen Muhammed Gavs 887'de (1482) müridleriyle birlikte Hindistan'a gidip Mültan civarına yerleşmiş ve Uç kasabasını kurmuştu. Ölümünden sonra oğlu ve halifesi Mübârek Geylânî, Uç'ta Hindistan'daki ilk Kâdirî dergâhını açtı.

Bu dergâhı, halifesi Ma'rûf Huşabî'nin Pencap bölgesinde Huşap'ta kurduğu dergâh, onu da Huşabî'nin halifesi Şah Süleyman Nûrî Balvâlî'nin aynı bölgede açtığı dergâh izledi; her üçü de faaliyetlerini günümüze kadar sürdürdü. Balvâlî'nin müridi olan Hâci Muhammed Nevşâh Gencbahş, Nevşâhiyye kolunu bu zincirin devamı olarak kurmuştur. Yani kolun kuruluşu tek bir şeyhin girişimi değil, bir asrı aşan dergâh silsilesinin dördüncü halkasıdır.

Tahsilini Pencap'ta yaptıktan sonra 988'de (1580) Balvâl'e giderek Şah Süleyman Nûrî Balvâlî'ye intisap etti. Seyrü sülûkünü tamamlamasının ardından şeyhi tarafından halife tayin edildi ve irşad faaliyetinde bulunması için Nevşahra'ya gönderildi.

Kendisine gösterilen bölgede hazır bir merkeze yerleşmedi: 1592-1599 yılları arasında, bugün Pakistan sınırları içinde bulunan Nevşahra yakınlarındaki Sahenpâl'de bir köy tesis ederek buraya yerleşti. Kolun merkezinin bir kasaba ya da şehir değil, bizzat kendisinin kurduğu bir yerleşim olması Nevşâhiyye'nin ayırt edici yanlarındandır.

Sahenpâl'e yerleşmesi onu yerinde tutmadı. Sind, Keşmir ve Mısır'ı ziyaret ettiği, ayrıca yedi defa hacca gittiği kaydedilir.

Pencap merkezli bir kol kurucusu için bu, hem Hindistan içinde hem de Hicaz ve Mısır hattında dolaşan geniş bir hareket alanı demektir. Seyahatleri sırasında kimlerle görüştüğüne dair kayıtlar elimizdeki metinde tamamlanmadığı için burada yalnız güzergâh belirtilmiştir.