ŞAHSİYET DOSYASI

Emir Hasan-ı Niksârî

Emir Hasan-ı Niksârî (ö. 975/1568), Ebüssuûd Efendi ve Hayreddin Efendi çevresinde yetişmiş; Sahn müderrisliği ile Halep, Mekke, Bursa ve Edirne kadılıklarında bulunmuş Osmanlı âlimidir.

Vefat: 1568
Unvan: Mekke, Bursa ve Edirne kadısı

HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ

Niksar'dan ilmiye yoluna

Niksar'da doğdu. Gebze'de müderrisken Ebüssuûd Efendi'nin hizmetine girdi ve yaklaşık sekiz yıl onun yanında çalıştı. Ardından Sultan Süleyman'ın hocası Hayreddin Efendi'den mülâzemet aldı.

Tedris ve kadılık

Bursa Emir Sultan, Yenipazar, Çekmece, Filibe Şehâbeddin Paşa ve Bursa Manastır medreselerinde ders verdi; Haseki pâyesinden sonra Sahn-ı Semân'a yükseldi. Halep, Mekke, Bursa ve Edirne kadılıklarında toplam yaklaşık on üç yıl görev yaptı.

Son yılları ve vefatı

971 Saferinde Edirne kadılığından ayrıldı ve doksan akçe emeklilik vazifesiyle ilim ve ibadete yöneldi. 975 yılının Kurban Bayramı gecesinde, 1568'de vefat etti.

Kaynak portresi

Kitap okumaya, faydalı not ve kaideleri toplamaya düşkün; kadılıkta iyi muamelesi ve özellikle Haremeyn'deki cömertliğiyle anılır. Bu vasıflar açık bir tarikat icazeti sayılmamıştır.

İLİŞKİLİ GÖRÜNÜMLER

Ağ ve yol

KİŞİLER AĞIBağlantılarını açHoca, talebe ve tarihî etki ağıAğda gör →

GELENEK İÇİ ANLATI

Menkıbeler

Gelenek içinde aktarılan hatıra ve anlatılar

1 kayıt

İlk 1 kayıt gösteriliyor

MENKIBE · GELENEK İÇİ

Mekke'de reddedilen büyük hediye

Yirmi bin florinlik teklifin kabul edilmediğine dair adalet anlatısı.

Tam anlatıyı okuAnlatıyı daralt

Menâkıbnâme’de tam metni aç →

Nev‘îzâde, Mekke kadılığı sırasında hukuken bir hakkı ortadan kaldırmayacak bir iş için sunulan yirmi bin florini dahi kabul etmediğini nakleder. Olay bağımsız maliye belgesi değil, kadı ahlâkını anlatan kaynak içi hatıra olarak sunulmuştur.

Bu anlatı gelenek hafızasına aittir; doğrulanabilir tarihî olayla aynı kesinlikte sunulmaz. Kaynak: Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 501-514.