ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
12 sonuç · “Sâbiriyye”
01Sâbiriyye
Alâeddin Ali Ahmed Sâbir'e nispet edilen; Rudavl, Ganguh ve XIX. yüzyıl ulemâ ağında genişleyen kol.
Alâeddin Ali Ahmed Sâbir
Alâeddin Ali Ahmed Sâbir Kalyerî (1196-1291), Baba Ferîd Genc-i Şeker’in halifesi ve Çiştiyye’nin Kalyar merkezli Sâbiriyye koluna adını veren pîrdir.
Hacı İmdâdullah Tehânevî
Hacı İmdâdullah Tehânevî (1818–1899), Çiştiyye'nin Sâbiriyye kolunda yetişen, 1857 sonrasında Mekke'ye yerleşen ve Diyûbend çevresinin önde gelen âlimlerine mânevî rehberlik eden Hintli sûfî ve müelliftir.
Sâbiriyye
Hoca Alâeddin Ali Ahmed Sâbir (ö. 690/1291) tarafından kurulan bir tasavvuf okulu. Çiştiyye’nin kollarından biridir.
Muînüddin Çiştî Dergâhı
Ecmîr · Hindistan · Tarihî işlev Pîrin türbesi çevresinde Halacî ve Bâbürlü ekleriyle büyüyen Güney Asya'nın başlıca ziyaret külliyesi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır.
Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî Dergâhı
Mehrauli / Delhi · Hindistan · Tarihî işlev Delhi Çiştî irşadının erken merkezi ve pîrin türbesi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır. Yapıyla ilişkili kişi Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî (ö. 633/1235), Muînüddin Hasan el-Çiştî’nin halifesi; Çiştiyye’yi Delhi’de yerleştiren ve Baba Ferîd’e aktaran Ferganalı mutasavvıftır. Yapının adı ve biyografik kayıt aynı kişide birleşir.
Baba Ferîd Dergâhı
Pâkpattan · Pakistan · Tarihî işlev Pencap Çiştîliğinin Acûdhan'daki ana hankah ve ziyaret merkezi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır. Yapıyla ilişkili kişi Baba Ferîd Genc-i Şeker (ö. 664/1265), Kutbüddin Bahtiyâr Kâkî’nin halifesi; Hânsî ve Pâkpattan’daki hankahları, riyâzet ve semâ terbiyesi, Nizâmeddin Evliyâ ile Alâeddin Sâbir’e uzanan halife ağıyla Çiştiyye’yi Pencap ve Kuzey Hindistan’da kökleştiren sûfîdir. Kayıt, Ferîdüddin Mes‘ûd Genc-i Şeker’in hayat güzergâhındaki bu yapıyla ilişkisini izlemek üzere kişi dosyasına bağlanmıştır.
Nizâmeddin Evliyâ Dergâhı
Delhi · Hindistan · Tarihî işlev Gıyâspûr hankahı, türbe, mutfak, semâ ve edebî hafızanın şehir merkezi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır.
Çırâğ-ı Dehlî Dergâhı
Delhi · Hindistan · Tarihî işlev Merkezî büyük şeyhler döneminin son önemli Delhi hankahı ve türbesi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır.
Abdülkuddûs Gengûhî Dergâhı
Ganguh · Hindistan · Tarihî işlev Sâbirî mektup, irşad ve ulemâ ağının XVI. yüzyıl merkezi. Şeyhin yaşadığı hankah, sonraki türbe yapıları, hükümdar ekleri ve güncel ziyaret kalabalığı ayrı tarih katmanlarıdır. Yapıyla ilişkili kişi Abdülkuddûs Gengûhî (yaklaşık 1456–1537), Rudevl’de aldığı Sâbirî terbiyeyi Şâhâbâd ve Gengûh’a taşıyan; Rüşdnâme, Mektûbât-ı Kuddûsî ve Envârü’l-uyûn gibi eserleriyle Kuzey Hindistan tasavvufunun başlıca müellif şeyhlerinden biridir. Yapının adı ve biyografik kayıt aynı kişide birleşir.
Sâbir Pâk Kalyar Dergâhı
Piran Kaliyar · Hindistan · Sâbiriyye’nin merkez mekânı Alâeddin Ali Ahmed Sâbir’in irşad faaliyeti, vefatı ve kabriyle ilişkilendirilen Pîrân Kalyar, Sâbiriyye’nin başlıca ziyaret ve hafıza merkezidir. Bugünkü külliye farklı dönemlerde büyüyen türbe, ibadet ve hizmet yapılarından oluşur.
Sâbiriyye'den Diyûbend Ulemâsına
Sâbirî zincir Ali Ahmed Sâbir nispeti Ahmed Abdülhak Rudavlî, Abdülkuddûs Gengûhî ve sonraki halkalarla genişledi. Hacı İmdâdullah XIX. yüzyılda Mekke'ye yerleşen Hacı İmdâdullah çok sayıda Hintli âlimin mânevî mürşidi oldu. Medrese ve tarikat Muhammed Kāsım Nânevtevî, Reşîd Ahmed Gengûhî ve başka Diyûbend âlimlerinin