tarikat.orgARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
2107 sonuç · toplam 2107 · “inşâ” · 28/88
01Rabbü’l-beyt
Evin sahibi ve yöneticisi. Kur’ân’da “bu evin Rabbi” ifadesi Kâbe’nin Rabbi olan Allah için kullanılır; gündelik bağlamda ev sahibini de gösterebilir.
Nüfûs-ı nâtıka
Akıl ve düşünme yetisine sahip nefisler. Klasik felsefede insan ruhlarını; bazı kozmoloji metinlerinde ayrık akıllarla ilişkili ruhânî varlıkları anlatabilir.
Secde âyeti
Okunduğunda veya işitildiğinde tilâvet secdesi yapılmasını gerektiren Kur’ân âyetlerinin ortak adı. Bu âyetlerin sayısı ve bazı yerlerde secdenin hükmü konusunda mezhepler arasında farklı görüşler vardır. Mushaflarda secde işaretiyle göster…
in nübüvvet mührü
Muhamve med’in iki kürek kemiği arasmda bulunan ve peygamberlik nişanı olarak gösterilen ben için öl. kullanılan terim. leyı nücebâ ç. a. [Ar. necîb’in ç. b.] tas. Tasavvuf ehli arasmda, insanların ağır yüklerini taşıisi mada sıkmtıya düştü…
münker hadis
münker [A İslâm inancına göre, ölümd sonra insanları sorguya çeke ğine inanılan iki sorgu mel için kullanılan ad ve terim
seyyidü’l-enâm
ÇWI a (bütün insanların efendisi) H Muhammed
Sırr-ı lâhûtî
İlâhî âleme ilişkin derin ve gizli hakikat. Tasavvufî metinlerde insanın ruhânî özü veya ilâhî tecellinin bâtınî yönü için kullanılabilir.
sikât
) Had biliminde, hadis rivayet ede ravînin sağlam ve güvenilir o ması durumu; yani adâlet v zabt sıfatlarmı eksiksiz taiıya ravînin durumu veya konumu. sikât ç.a. [Ar. sika’nın ç. b.] b sika
mesâlih-i mürsele
fık. İnsanlar için yararlı olan ve onlarm herhagi bir zararara uğramasmı ortadan kaldıran, ancak bunların muteber olup olmadığı konusunda delil bulunmayan mesâlih
kısmet (I)
G^uS) [Ar.] İnsanlar geçim derdi olan rızkın Allah t 409 kıyâmü’l-leyl bir rafindan takdir edildiğini ifade ası. eden bir terim. çin
Mâ-i dâfik
Atılarak çıkan su; meni. Kur’ân’daki insanın yaratılışı bağlamında geçen bir ifadedir.
Lâedriyye
Allah ve kâinatın yaratılışı hakkındaki mutlak gerçeğin insan aklıyla kavranamayacağını veya bilinemeyeceğini savunan felsefî yaklaşım. İslâm düşüncesi literatüründe kesin bilginin imkânını reddeden yahut temel metafizik sorular karşısında…
kadercilik
İslâmî düşünce tarih içinde insanın düşünme gücünü ve irade özgürlüğünü hiçe sayan ve bütün hadiseleri kadere bağ layan determinist akım. bk cebriyye
Kâbe-i şerif
Mekke’deki Mescid-i Harâm’ın merkezinde bulunan kutsal yapı ve Müslümanların kıblesi. Tasavvuf şiirinde arınmış insan kalbi “mânevî Kâbe” mecazıyla anılabilir.
Yevmü’l-hasret
Pişmanlık günü; kıyamet. İnsanların dünya hayatındaki tercihleri sebebiyle duyacakları telâfisi mümkün olmayan hasreti anlatır.
ilmü'l-ahbâr
(jLkifl Hz. Peygamber’in, sahabenin ve tâbiûnun söz ve davranışlarını inceleyen bilim dalı
en heybet
Tasavvuf d, dünyasında yaygın olan Allah’a n, yakm olmanın insan ruhunda ye- oluşturduğu endişe duygusu. heyûlâ 314
Beynûnet-i kat‘iyye
Evlilik bağının kesin biçimde sona ermesi. Yeniden evlenebilmenin şartları, boşamanın türüne ve sayısına göre fıkıhta ayrıca düzenlenir.
Yahudilik
Semavî dinlerden Hz. Musa’nın Allah’ın elçisi ol rak insanlara tebliğ ettiği İlâh din
havkale
Arapça “L havle ve lâ kuvvete illâ bill hi’l-aliyyi’l-azîm” (Her türlü d ğişim ve gücün kaynağı sade yüce ve ulu Allah’tır.) cümlesin ilk sözleri olan “havi” ve “ku vet” kelimelerinin kısaltılmış çimine verilen bir ad. havz-ı kevser a. ^ ^j…
Hayrü’l-beşer
“İnsanların en hayırlısı” anlamında Hz. Muhammed için kullanılan övgü unvanı. Na‘t ve mevlid edebiyatında yaygındır.
Hayâ-i îmânî
İmandan doğan hayâ ve ahlâkî çekinme. Kişinin yalnız insanların kınamasından değil, Allah’a karşı sorumluluk bilincinden hareketle kötülükten sakınmasını anlatır.
hakk-ı şefe
Dudak hakkı, anlamma gelen bu terim, insanlarm ve hayvanlarm su içme hakkı ile yemek pişirmek, abdest almak, gusletmek, çamaşır yıkamak gibi günlük ihtiyaçlannı karşılamak için gerekli suyu alma hakkı için kullanılmıştır
asr-ı sa'âdet
Muhammed’in yaşadığı çağ. Bu söz, Hz. Peygamber’in “insanların en hayırlısı benim zamanımda yaşayanlardır.” sözünden hareketle Kur’ân-ı Kerîm’in nazil olduğu, Hz. Muhammed’in yaşadığı, O’nun ashabınm yetiştiği ve İslâmiyet’in en mükemmel şe…