ARŞİVDE ARA
Ne arıyorsunuz?
Adlar, künyeler, açıklamalar ve kamusal başlangıç metinleri aranır. Üye tam metinler kamusal arama dizinine alınmaz.
4980 sonuç · toplam 4980 · “hal'” · 15/208
01ebnâ'ü’d-dehâlîz
Terkedilmiş çocuklar, anası babası belli olmayan kimsesiz çocuklar
idhâl
Hadis bilimi de, bir hadis bilgininin bir kit bma onun haberi olmadan usu süz olarak birtakım hadisler ye leştirme veya sokuşturma işl mi
F. ilmihâl
İslâmî ibadet yollarmı, özellikle de namaz, abdest ve öteki dinî bügileri çocuklara öğki retmek amacıyla yapılan çalış ” malar ve eserler için kullanılan h bir terim, davranış bilgisi
son cemaat mahalli
Camileri dışında, namaza gecikenler içi yapılmış yüksekçe ve revak namaz kılma yeri
Mütehallık
Arapça. Tahakkuk ehli ile tahalluk ehli arasındaki fark. Mütehallık, kötü huylardan kaçınan, iyi ve övülen huyları, güzel özellikleri kendini zorlayarak cehd ile elde eden kişiye denir. Bu kişide ilâhî isimlerden izler vardır. Mütehakkık is…
Muhâlefetün-Lil-Havâdis
Allahü teâlânın, zâtında, sıfatlarında ve fiillerinde (işlerinde) yarattıklarına, hiçbir bakımdan benzememesi. Âkil ve bâliğ (akıllı ve ergenlik çağına gelmiş) olan kadın ve erkek her müslümanın, Allahü teâlânın zâtî ve subûtî sıfatlarını d…
Muhâlaa
Kadının mal karşılığı kocasına kendini boşattırması. (Bkz. Hul')
Rehhaliyye
XVI. yüzyıl Fas tarikatlarından-dır.
Tahallî
Bir şeyin tatlı ve hoş olması, süslenmek gibi manaları ihtiva eden Arapça bir kelime. Kötü huyları terkedip, güzel huylarla bezenmeye tahallî denir. Söz ve davranışlarda sadıklara benzemeye tahallî denmekle birlikte, sırf dış benzeme yeterl…
Veled-i Enbiyâ Mahallesi Mescidi
Bursa · Türkiye · Halvetî meşâyihinden izin ve icâzet aldıktan sonra Bursa’da cemaate imamlık yaptığı mahalle mescidi. İlişkili kişi dosyası Ermenekli Karabaş Şeyh Mehmed el-Halvetî : Ermenekli Karabaş Şeyh Mehmed (ö. Rebîülevvel 1060/1650)…
Tırhala
Tırhala · Yunanistan · Rumeli'de kadılık yaptığı üç beldeden biri; kaynak Gümülcine ve Silistre ile birlikte "bilâd-ı celîle" arasında sayar. İlişkili kişi dosyası Balıkzâde İbrâhim Çelebi : Balıkzâde İbrâhim Çelebi (ö. 1003/1595), Ebüssuûd…
Cedîd Ali Paşa Mahallesi
Eyüp, İstanbul · Türkiye · Zekâi Dede 1240'ta (1824-25) İstanbul Eyüp'te Cedîd Ali Paşa mahallesinde doğdu. Babası mahalle camiinin imamı hâfız Süleyman Hikmetî Efendi, annesi Zînetî Hanım'dır. İlk eğitimini Lâlîzâde Seyyid Abdülbâki Efendi…
Yiğitbaşı Türbesi, Seyyid Hoca mahallesi
Manisa · Türkiye · İrşadını sürdürdüğü tekkenin yanındaki türbe; 910/1504'te vefatında buraya defnedilmiştir. Zamanla yıkılan tekkenin yerine Yiğitbaşı Vakfı tarafından bir mescid inşa ettirilmiştir. Konum şehir merkezine göre yaklaşıktır.
Şehremini Erikli Mahallesi'ndeki dergâh haziresi
İstanbul · Türkiye · Sefîne-i Evliyâ, Mahmûd-ı Hulvî'nin kabrini İstanbul'da Şehremini civarında Tramvay Caddesi'nde, Erikli Mahallesi'ndeki bir dergâhın haziresi olarak tarif eder. Dergâhın adı elimizdeki metinde bozuk okunduğu için yazılm…
Mûsâfakih mahallesi
Kastamonu · Türkiye · Doğduğu mahalle. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ömer Fuâdî : Ömer Fuâdî (ö. 1636), Kastamonu’daki Şâbân-ı Velî Âsitânesi’nde otuz üç yıl postnişinlik yapan; menâkıbnâme, tarikat âdâbı, devran ve şiir alanları…
Tırhala
Trikala · Yunanistan · 941 (1534) civarında doğduğu şehir; fakir bir ailenin çocuğuydu. İlişkili kişi dosyası İdrîs-i Muhtefî : İdrîs-i Muhtefî (1534–1615), asıl adı Hacı Ali Bey olan; Hüsâmeddin Ankaravî ve Seyyid Osman Hâşimî’nin terbiyes…
Şehâbeddin Mahallesi (Bursa)
Bursa · Türkiye · Uzun süre zâhirî ilimleri tahsil ettiği ve kitap alım satımıyla meşgul olduğu mahalle; “Sahfî” mahlası bu meşgalesinden gelir. İlişkili kişi dosyası Şeyh Muhammed-i Sahfî : Muhammed Sahfî (ö. 1733-34), Bursa’da kitap ticar…
Emîrler mahallesi
Gümüşhane · Türkiye · 1228/1813'te doğduğu mahalle; nisbesini bu şehirden almıştır. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Ahmed Ziyâeddin Gümüşhânevî : Ahmed Ziyâeddin Gümüşhânevî (1813–1894), hadis öğretimini Hâlidî-Nakşibendî irşadıyla…
Temürtaş Mahallesi
Bursa · Türkiye · Eyyûb Efendi Zâviyesi’ndeki görevinden azledildikten sonra çekilip bir müddet oturduğu mahalle. İlişkili kişi dosyası Larendeli Seyyid Kemâleddin Efendi : Larendeli Seyyid Kemâleddin (ö. 1067/1657), Üsküdar'daki Şeyh Mahmu…
Yûsuf Hakîkî Türbesi (Şeyh Hamîd Mahallesi)
Aksaray · Türkiye · Türbesi Aksaray’ın Şeyh Hamîd mahallesindedir; aynı mahallede babası Şeyh Hamîd-i Velî adına bir cami ve hankah bulunur. Kesin konum kaynakta tarif edilmediğinden koordinat verilmemiştir. İlişkili kişi dosyası Baba Yûsuf…
Bâbülhalbe
Bağdat · Irak · Cemaati medreseye sığmaz olunca vaaz meclisini naklettiği caminin bulunduğu semt; açık havadaki vaazlarını dinlemek için yetmiş bin kişinin geldiği rivayet edilir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Abdülkādir-i Geylân…
Aksaray, Muhtesip Karagöz mahallesi
İstanbul · Türkiye · 26 Mart 1871'de doğduğu yer; bugün İstanbul Belediye Sarayı'nın giriş kapısının bulunduğu nokta. İlişkili kişi dosyası Rauf Yektâ Bey : Rauf Yektâ Bey (1871-1935), Zekâi Dede'nin talebesi; Mevlevî çevrelerde ney ve naza…
Araplar mahallesi
Bursa · Türkiye · 900/1495 civarında doğduğu mahalle; babası Manyas'tan gelip Bursa'ya yerleşmiştir. Konum yaklaşıktır. İlişkili kişi dosyası Mehmed Muhyiddin Üftâde : Mehmed Muhyiddin Üftâde (ö. 1580), Bursa’da yetişen, Hızır Dede yanında…
Hakırdaklı Camii (Mükremin mahallesi)
Kayseri · Türkiye · Günümüze sadece tonozları intikal eden cami; imamlık yapmış, istiğrak hâlinden namazda uzun durduğu için cemaatten af isteyip görevi bırakmış ve yanındaki halvethâneye çekilmiştir. Kayseri Mevlevîhânesi bu halvethânenin…