nefs-i nâtıka

nefs-i nâtıka a. (ükü ^1 tas. İnsanı öteki canlılardan ayıran ve konuşma yetene ni gösteren nefis.

nefs-i nefise a. (<uuaj < B> tas. Kişinin zatı.

nefs-i rahmânî a. (^l ^J tas. Tanrı’ya özgü ne Tanrısal güç.

nefs-i radıye a. (<^j u tas. “Razı olan nefis.

” an mındaki bu söz, tasavv inancında her yönüyle lah’a yönelen ve O’ndan r olan nefis anlamındadır. nefs-i sâfiyye a. (ÛL» ^ tas.

bk. nefs-i kâmile nefs-i zekiyye a. (^j ^ tas.

bk. nefs-i kâmile nefsü’l-emr a. G-oV l ^) İ özü, gerçeği.

nefes a. [Ar. ] 1.

tas. Tasavv yoluna giren bir kimsenin ü rinde yoğunlaşmış olan tasavv fî hâlin giderek normale dönm si ve ruhen hafiflemesi, için ferahlanması, velîlerin himm tine mazhar olması durumr. Bektaşî tekkelerinde okun bestelenmiş İlâhiler.

nefha a. [Ar. ] Kur'â Kerîm’de geçen ve kıyame kopması, ölmüş ruhlarm ye den diriltilmesi için “sûr” ( bu madde) a yapılacak üfleyiş.

nefir a. Gü) [Ar. ] Hac ibadeti sı smda Mina’dan ayrılma du mu.

535 nemîme eği nefîy a. [Ar. ] tas.

Tasavvuf inancında, kulun fiillerinin Hakk’ın fiilleri karşısmda fani >u^) olması.

İnsanı hep kötülük ve aşağılık işler yapmaya sürükleyen nefs. Nefs-i emmâre.

İnsanın bütün kötülükleri nefs-i nâtıkada toplanmıştır. Nefs-i nâtıka hiç iyilik yapmak istemez. Hep kötülük yapmak ister. Kendisine ve başkalarına zararlı olan şeyleri ister. (Ebü'l-Hüseyin)

Nefs-i nâtıkayı zaifletecek birinci ilâç, İslâmiyet'in emir ve yasaklarına uymaktır. Haramların hepsi; dünyâ malına, mevkiine, zevklerine düşkün olmak, nefsin gıdâsıdır. Onu besler, kuvvetlendirirler. (İmâm-ı Rabbânî)

Arapça, konuşan nefis anlamına gelir. Zâtında maddeden sıyrılmış, ancak, yaptığı işte, maddeye bitişik olan bir cevherdir. Feleklerin nefisleri de böyledir. Akıl’a da, nefs-i natıka denir.