mensûh

1..] Hadis biliminde hükümsüz kıa lınmış, hükmü kaldırılmış hadis. 2. Benzer durum, Kur’ân ayetleri ile sünnetler için de söz konusudur. r a menzil a. [Ar.] tas. Tasavvuf ehlinin mertebeleri veya makamenzile beyne’1-menzileteyn 456 mı için kullanılan terim, bk. makam menzile beyne’l-menzileteyn a. [Ar.] İslâmî inanç ve fırkalardan biri olan “Mu'tezile” (Kader inancını inkâr eden Hak dininden bir fırka) fırkasının beş inanç üzerine kurduğu ilkelerinden biri, yani iman ile küfür arasında bulunan fasık konum.

Hükmü yürürlükten kaldırılmış. Sonraki hükümle değiştirilmiş dînî hüküm. (Bkz. Nesh)

Dört mezheb imâmının ve bunların yetiştirdiği büyük âlimlerin bir hadîs-i şerîfi görmemelerine imkân ve ihtimâl yoktur. Onlardan hiçbirinin bir hadîs-i şerîfe uymaması bu hadîsin mensûh veya tevili, îzâhı olduğuna icmâ hâsıl olur. (Senâullah Dehlevî)

Mezheb imâmının bildirdiği bir meseleye muhâlif bir hadîs-i şerîf görülürse, bunu mezheb imâmı veya talebesi olan müctehidler görmüş olup, mesûh olduğu veya delîli noksan olup, sıhhati (doğruluğu) sâbit olmadığı bilinmeli. Bu meselenin başka sahîh hadîsten alınmış olduğu düşünülmelidir. (Dâvûd bin Süleyman)

Ehl-i sünnet âlimleri, Kur'ân-ı kerîmdeki muhkem (hüküm bildiren), müteşâbih (mânâsı kapalı), nâsih (hükmü kaldıran) ve mensûh âyet-i kerîmeleri ayırmışlardır. Mukallid olanların bu hususta müctehid imâmlara tâbi olmaları lâzımdır. (İbn-i Hümâm)