Hakim

1. Bilge, hikmeti bilen. Filozof.
2. tas. Safi, arif Dini hükümleri uygulamada halka kolaylık gösterdiği halde kendisi titiz davranan âlim. Hakimler peygamberlerin halefleridir. Nübüvvetten sonra hikmet gelir.

; Hikmet her hususta en mükemmeli ortaya komaktir. Bazi mutasav-
1 viflar hakim unvanıyla anılırlar, Hakim Tirmizi, Hakim Ata gibi. Hakim
Tirmizi'ye bağlı olan süfilere hakimiyyan denir.

Hakim-i mutlak Allah.

Hakimiyyan Hakim Tirmizi'ye bağlı sûfî taifesi.

Haklı ve haksızı ayırıp, hak ve adâlet üzere hükmeden, karar veren.

Hak ve adâlet üzere bir gün hâkimlik yapmayı, bir sene devamlı gazâ etmekten (Allah yolunda harb etmekten) daha çok severim. (Hadîs-i şerîf-Berîka)

Arapça, hakîm olan, hikmet sahibi demektir. Allah’ın noksanlıktan uzak, kemal sıfatlarını, dünya ve ahirette kendinden sâdır olan fiil ve eserleri bilmesidir. Sûfiyye bu marifete, meşru riyazet ile ulaşır. Hikmetü’l-İşrak Şerhi’nde hakimlerin on mertebesinin olduğundan bahsedilir.