HAYATI VE TARİHTEKİ YERİ
Balat Dergahı şeyhi ve Rıza Efendi halifesidir. Hz. Sünbül Hankahı'nda ser-tarik idi. Civar-ı Hz. Pir'de asOde-nişin-i rahmettir. Kitabe-i seng-i mezarı: "L1-mevcUde illb. Hu! Bu hiinkah-ı feyz-penilhta seccade-niştn-i tarikat ve mesned-ni ştn-i raJı-ı hakikat, kıdvetü' s-saliktn es-Seyyid eş-Şeyh Muhammed Rızıleddin Efendi hazret· !erinin hiil fesi ve bu makam-ı alı ser-tankı ve Balat Dergahı post-nişini es-Seyyid eş-Şeyh Hafız Muhammed şakir Efendi'nin rfıhu için Fatiha. 24 Zi'l-hicce 1 296/( 1 0 Aralık 1 879) ." Davutpaşa Mahkeme-i Şer'iyyesi'nde başkatiblikte bulunmuşlardır. Aşık, edib bir zat idi. /33 1/ ŞEYH KEMAL EFENDİ "Balat Şeyhi Kemal Efendi" diye meşhardur. "eş-Şeyh el-Hac Abdülvahid Ke maleddin el-Mecdi es-Sünbüli" diye tavsif olunmuştur. Balat Dergahı'nı inşa eden Ferah Efendi nam zattır.
Sultan Süleyman-ı KanOni vüzerasından Cedid Ali Paşa kethüdasıdır. Hz. Sünbül hankahındaki Şeyh Ya'kOb-ı Germiyani'nin mahdOm-ı mükerremleri Sinan Çelebi için inşa olunmuş idi. Tarih-i inşası 972 sene-i hicriyyesidir ( 1 564-65 ) . Balat'ta mahkeme altındadır. Hankah-ı Sünbül'deki meşayıhdan bila-veled vefat eden olunca, yerine Balat Dergahı şeyhinin geçmesi şart imiş. Şeyh Kemal Efendi, 26 Şa'ban 1 257/( 1 3 Ekim 1 84 1 ) tarihinde Pazartesi günü akşamı, saat beşde zinet-saz-ı alem-i şuhad olmuştur. Pederleri, balada 330. sahifede ismi geçen Muhammed Şakir Efendi'dir.
Kemal Efendi, DavOdpaşa Mektebi'nde ibtidai ulOmu ba'de't-tahsil Fatih ders-i anılarından, meşhOr Şakir Efendi'nin ve Eyüp Nişancısı'ndaki Şeyh Murad Dergahı şeyhi Feyzullah Efendi'nin dahil-i dfüre-i irfanı olup, dersden icazet almış ve Mesne· vi-han-ı şehir Hoca Hüsam Efendi'den de nfül-i feyz olmuştur. Yirmiyedi yaşında iken asitane-i Sünbüli'de Şeyh Rızaeddin Efendi hazretlerine intisab ile tarik-ı mücahedeye koyulmuş ve bir erbain çıkarmıştır. Bi'l-ahare mazhar-ı hilafet oldular. 450 Set'ine-i Evliya 1 292/( 1 875 ) senesinde ba'de'l-hac Medine-i Münevvere'de, Harem-i Şerif Ema nat-ı Müteberrike Hazinesi Başkitabeti hizmetiyle şeref-yab olarak, yedi sene burada kalmıştır. 1 300/( 1 883 )'de Dersaadet'e avdetle, bir müddet sonra yine ol canib-i aliye rı1-mal olmak emeliyle azim-i rah-ı Haremeyn olmuştur.
Bu sırada meşayıh-ı Nakşı bendiyye'den Hoca Muhammed Can Efendi'den teberrüken Nakşi hilafet-namesi al mıştır. Beş defa azim-i rah-ı Hicaz oldular. Kendilerinden menkuldür ki, 1 309/( 1 89 1 - 92 ) senesine Ravza-i Mutahhara'da namaz kılarken mechul bir zat, şeyhinin lstan bul'da irtihalini haber vermekle, bi'l-ahare Dersaadet'ten bi'l-istizah aldığı cevab-na me'den ayn-ı zaman Ü saatte şeyhinin alem-i cemale intikali vuku' bulduğuna mutta li' olarak heman lstanbul'a da'vetle kabr-i mübareklerini hasret yaşlarıyla ıslatarak birkaç sene sonra, ya'ni 13 1 3/( 1 895)'de Hicaz'a avdet eylediler. Son zamanları lstan bul'da geçmiştir. Pederlerinin irtihalinde onun yerine Balat Dergahı meşihatine geçtiler. Müddet i meşihatleri otuzaltı senedir.
Edime'de Şeyh Şuayb Şerefeddin Efendi azizimin sit ü şöhretini haber al dıkta, onunla da müşerref olmak sevdasıyla Edime'ye azimet etmiş ve müşarünileyhe mülaki olarak, teberrüken tarikat-ı aliyye-i Gülşeniyye'den de feyz-yab olmuşlardı. ls tanbul'a avdetlerinde, Şeyh Kemaleddin-i Hariri ile mülakatı olup, tarikat-ı aliyye-i Şa'baniyye'den müstahlef oldular ki, bu intisablar 1 300 tarihinden mukaddemdir. 1 332 senesi şehr-i Cemaziye'l-evvel'inin üçüncü (30 Mart 1 9 1 4) Pazartesi günü akşamı, Salı gecesi saat üçte irtihal-i dar-ı cemal eylediler. Cemm-i gafü ile huzur-ı Hz. Halid'de namazı ba'de'l-eda Balat Dergahı mihrabının sol tarafındaki pencere önünde ihzar olunan kabr-i münife defn olundular. (Kaddesa'llalıu sırrahü). Kendileriyle müşerref oldum. Hoş-sohbet, mutasavvıf, arif bir zat idi. Uzunca boylu, mülehham, mütenasib derecede uzunca sakallı idi.
Yüzünden nfir-ı irfan leme an ederdi. Kisve-i sufiyye kendilerine pek yakışır idi. llm-i musiki'de dahi behre-dar idi. Davudi sesli olup, Hz. Sünbül'de zakirlik et tiği de olurdu. Besteledikleri devran, cumhfir-ı ilahiyyat elsine-pira-yı zakirandır. Virdü'l-A'zami'l-Kemaliyye namıyla Arabiyyü'l-ibare bir eserleri olduğunu, hu lefiis ından Şeyh Muhammed Muhyiddin Efendi yazmışlardır. Muhyiddin Efendi, azizinin terceme-i halini mufassalca yazmış, bir risale şeklin de bu abd-i ahkara ihda eylemiştir. Bunun mütalaasından da Hz. Şeyh'in cidden sa hib-i irfan ve malik-i aşk-ı bi-payan bir zat olduğuna yakin hasıl ettim. Cenab-ı Hak rahmet-i ilahiyyesine mazhar buyursun. A min.
